قازاقستان ۇلتتىق بانكٸ 2027 جىلى ەلدٸڭ مەملەكەتتٸك وبليگاتسييالارى JP Morgan دامۋشى نارىقتار يندەكسٸنە قوسىلادى دەپ كٷتەدٸ. سونىمەن قاتار رەتتەۋشٸ ورتا مەرزٸمدٸ پەرسپەكتيۆادا التىننىڭ حالىقارالىق رەزەرۆتەردەگٸ ٷلەسٸن 75 پايىزدان تٶمەندەتۋدٸ جوسپارلاپ وتىر. بۇل تۋرالى ۇلتتىق بانك تٶراعاسىنىڭ ورىنباسارى ەلييا مولدابەكوۆا Reuters اگەنتتٸگٸنە بەرگەن سۇحباتىندا مەلٸمدەدٸ, دەپ حابارلايدى dalanews.kz.
قازان ايىنىڭ باسىندا JP Morgan قازاقستاننىڭ مەملەكەتتٸك وبليگاتسييالارىن دامۋشى نارىقتارعا ارنالعان GBI-EM يندەكسٸنە ەنگٸزۋگە ٷمٸتكەرلەر تٸزٸمٸنە قوستى. حالىقارالىق قارجى ۇيىمى الداعى 12 ايدا قازاقستاننىڭ مەملەكەتتٸك باعالى قاعازدار نارىعى شەتەلدٸك ينۆەستورلار ٷشٸن قانشالىقتى قولجەتٸمدٸ ەكەنٸن باعالايدى. سونداي-اق حالىقارالىق كليرينگ جەنە ەسەپ ايىرىسۋ جٷيەلەرٸ ارقىلى ساۋدا جاساۋ مٷمكٸندٸگٸ قاراستىرىلادى.
ەلييا مولدابەكوۆانىڭ ايتۋىنشا, قازاقستاننىڭ مەملەكەتتٸك باعالى قاعازدارىنىڭ يندەكس قۇرامىنا ەنۋ مٷمكٸندٸگٸ جوعارى.
«قازاقستاننىڭ, اتاپ ايتقاندا, قارجى مينيسترلٸگٸنٸڭ مەملەكەتتٸك باعالى قاعازدارىنىڭ كەلەسٸ جىلى وسى يندەكسكە ەنۋ مٷمكٸندٸگٸ ٶتە جوعارى. ال يندەكس قۇرامىنا ەنگەن كەزدە رەزيدەنت ەمەس ينۆەستورلاردىڭ ٷلەسٸ جوعارى بولعانى بۇرىنعىداي الاڭداۋشىلىق تۋدىرمايدى», – دەدٸ ول.
2026 جىلى شەتەلدٸك ينۆەستورلاردىڭ قازاقستاننىڭ مەملەكەتتٸك باعالى قاعازدارىنداعى ٷلەسٸ سوڭعى ون جىلداعى ەڭ جوعارى دەڭگەيگە جەتتٸ. قاراشا ايىنىڭ باسىنداعى جاعداي بويىنشا بۇل كٶرسەتكٸش 9 پايىزدى قۇرادى. شەتەلدٸك ينۆەستورلاردىڭ مەملەكەتتٸك وبليگاتسييالارعا سالعان قاراجاتى 2,8 تريلليون تەڭگەگە نەمەسە 6,21 ميلليارد دوللارعا جەتكەن.
ۇلتتىق بانك بۇل كٶرسەتكٸشتٸ ەل ەكونوميكاسى ٷشٸن ايتارلىقتاي جوعارى دەپ باعالايدى. الايدا شەتەلدٸك ينۆەستورلارعا شەكتەۋ ەنگٸزۋ جوسپاردا جوق. رەتتەۋشٸ قىسقا مەرزٸمدٸ كاپيتال اعىنىنان گٶرٸ ۇزاق مەرزٸمدٸ ينۆەستيتسييا تارتۋعا باسىمدىق بەرمەك.
دەپوزيت نارىعىن كەزەڭ-كەزەڭٸمەن ىرىقتاندىرۋ جالعاسادى
2026 جىلعى 1 قازاننان باستاپ قازاقستاننىڭ دەپوزيت نارىعىندا ٶزگەرٸس بولدى. قازاقستاننىڭ دەپوزيتتەرگە كەپٸلدٸك بەرۋ قورى ۇزاق مەرزٸمدٸ جيناق ۆاليۋتالىق دەپوزيتتەرٸ بويىنشا ەڭ جوعارى سىياقى مٶلشەرلەمەسٸن 1 پايىزدان 2,5 پايىزعا دەيٸن كٶتەردٸ.
ەلييا مولدابەكوۆانىڭ ايتۋىنشا, ۇلتتىق بانك دەپوزيت نارىعىن ىرىقتاندىرۋ مەسەلەسٸن بۇرىننان قاراستىرىپ كەلگەن. بولاشاقتا مٶلشەرلەمەلەردٸ تاعى كٶتەرۋ مٷمكٸندٸگٸ دە جوققا شىعارىلمايدى. 2026 جىلعى 1 قىركٷيەكتەگٸ مەلٸمەت بويىنشا, قازاقستانداعى دەپوزيتتەردٸڭ دوللارلانۋ دەڭگەيٸ 19,2 پايىزدى قۇرادى. سالىستىرۋ ٷشٸن, 2015 جىلى بۇل كٶرسەتكٸش 80 پايىز بولعان.
قازٸر ۇلتتىق بانك دەپوزيت نارىعىن ودان ەرٸ ىرىقتاندىرۋعا قاتىستى جاڭا شەشٸم قابىلداۋدى جوسپارلاپ وتىرعان جوق. الدىمەن جاڭا مٶلشەرلەمەلەردٸڭ نارىققا ەسەرٸن باقىلاماق.
«بٸز قازٸر تەڭگەلٸك دەپوزيتتەردەن دوللارلىق دەپوزيتتەرگە نەمەسە قىسقا مەرزٸمدٸ تالاپ ەتٸلگەنگە دەيٸنگٸ دوللارلىق سالىمداردان جيناق دەپوزيتتەرٸنە قاراجات اۋىساتىنىن باقىلاعىمىز كەلەدٸ. جالپى, ۇزاق مەرزٸمدٸ ماقساتىمىز – نارىقتى بٸرتٸندەپ ىرىقتاندىرۋ», – دەدٸ ۇلتتىق بانك تٶراعاسىنىڭ ورىنباسارى.
ايتا كەتەيٸك, 2017 جىلدىڭ سوڭىندا قازاقستان ەكونوميكاداعى دوللارلانۋ دەڭگەيٸن تٶمەندەتۋ ٷشٸن ۆاليۋتالىق دەپوزيتتەر بويىنشا ەڭ جوعارى سىياقى مٶلشەرلەمەسٸن 1 پايىزعا دەيٸن شەكتەگەن بولاتىن.
ۇلتتىق بانك التىننىڭ ٷلەسٸن ازايتپاق
قازاقستان سوڭعى جىلدارى ەلەمدەگٸ التىندى ەڭ كٶپ ساتىپ الاتىن ەلدەردٸڭ بٸرٸ بولدى. الايدا قازان ايىندا ۇلتتىق بانك حالىقارالىق رەزەرۆتەردەگٸ التىن ٷلەسٸن قىسقارتۋ تۋرالى شەشٸم قابىلدادى. سوڭعى جىلدارى ونىڭ ٷلەسٸ شامامەن 77 پايىزعا جەتكەن. ەلييا مولدابەكوۆانىڭ پٸكٸرٸنشە, رەزەرۆتەردٸڭ باسىم بٶلٸگٸن التىنعا شوعىرلاندىرۋ تەۋەكەلدٸ ارتتىرادى.
«ەگەر پورتفەلدٸڭ 80 پايىزدان استامى التىننان تۇرسا, بۇل بٸر عانا اكتيۆكە تەۋەلدٸ پورتفەلگە اينالادى. مۇنداي جاعدايدا رەزەرۆتەردٸڭ قۇنى نەگٸزٸنەن التىن باعاسىنا بايلانىستى ٶزگەرەدٸ», – دەدٸ ول.
2026 جىلعى قىركٷيەكتە قازاقستاننىڭ حالىقارالىق رەزەرۆتەرٸ 6,52 پايىزعا تٶمەندەپ, 63,758 ميلليارد دوللاردى قۇرادى. ونىڭ 51,432 ميلليارد دوللارى مونەتارلىق التىنعا تيەسٸلٸ. ۇلتتىق بانك جىل سوڭىنا دەيٸن التىننىڭ ٷلەسٸن 77–78 پايىزدان 75 پايىزعا دەيٸن تٶمەندەتۋدٸ كٶزدەپ وتىر. كەيٸن نارىقتاعى جاعدايعا قاراي قوسىمشا شەشٸم قابىلدانادى.
سونىمەن قاتار ورتا مەرزٸمدٸ پەرسپەكتيۆادا التىننىڭ ٷلەسٸن 75 پايىزدان دا تٶمەندەتۋ جوسپاردا بار. مولدابەكوۆانىڭ ايتۋىنشا, ۇلتتىق بانك التىندى رەزەرۆكە 2025 جىلدىڭ اقپانىنان باستاپ جيناي باستاعان. ول كەزدە بٸر تروي ۋنتسييا التىننىڭ باعاسى شامامەن 2 900 دوللار بولعان. قازٸر التىن باعاسى 4 000 دوللار شاماسىندا قۇبىلىپ تۇر.
قازاقستان ۇلتتىق بانكٸ 2011 جىلدان بەرٸ وتاندىق ٶندٸرۋشٸلەر ٶندٸرگەن التىننىڭ بارلىعىن ساتىپ الىپ كەلەدٸ. ەلدە جىل سايىن 70–75 توننا تازارتىلعان التىن ٶندٸرٸلەدٸ. سوعان قاراماستان, گەوساياسي جاعدايدىڭ تۇراقسىزدىعى التىندى ماڭىزدى قورعانىش اكتيۆٸ رەتٸندە ساقتاپ وتىر.
«ەگەر گەوساياسي احۋال بۇرىنعىداي شيەلەنٸستٸ بولسا, التىن تۇراقسىز كەزەڭدەردە جاقسى اكتيۆ بولىپ قالا بەرەدٸ», – دەدٸ ەلييا مولدابەكوۆا.
