Qazaqstan Ulttyq banki 2027 jyly eldiń memlekettik obligatsiialary JP Morgan damýshy naryqtar indeksine qosylady dep kútedi. Sonymen qatar retteýshi orta merzimdi perspektivada altynnyń halyqaralyq rezervterdegi úlesin 75 paiyzdan tómendetýdi josparlap otyr. Bul týraly Ulttyq bank tóraǵasynyń orynbasary Áliia Moldabekova Reuters agenttigine bergen suhbatynda málimdedi, dep habarlaidy dalanews.kz.
Qazan aiynyń basynda JP Morgan Qazaqstannyń memlekettik obligatsiialaryn damýshy naryqtarǵa arnalǵan GBI-EM indeksine engizýge úmitkerler tizimine qosty. Halyqaralyq qarjy uiymy aldaǵy 12 aida Qazaqstannyń memlekettik baǵaly qaǵazdar naryǵy sheteldik investorlar úshin qanshalyqty qoljetimdi ekenin baǵalaidy. Sondai-aq halyqaralyq kliring jáne esep aiyrysý júieleri arqyly saýda jasaý múmkindigi qarastyrylady.
Áliia Moldabekovanyń aitýynsha, Qazaqstannyń memlekettik baǵaly qaǵazdarynyń indeks quramyna ený múmkindigi joǵary.
«Qazaqstannyń, atap aitqanda, Qarjy ministrliginiń memlekettik baǵaly qaǵazdarynyń kelesi jyly osy indekske ený múmkindigi óte joǵary. Al indeks quramyna engen kezde rezident emes investorlardyń úlesi joǵary bolǵany burynǵydai alańdaýshylyq týdyrmaidy», – dedi ol.
2026 jyly sheteldik investorlardyń Qazaqstannyń memlekettik baǵaly qaǵazdaryndaǵy úlesi sońǵy on jyldaǵy eń joǵary deńgeige jetti. Qarasha aiynyń basyndaǵy jaǵdai boiynsha bul kórsetkish 9 paiyzdy qurady. Sheteldik investorlardyń memlekettik obligatsiialarǵa salǵan qarajaty 2,8 trillion teńgege nemese 6,21 milliard dollarǵa jetken.
Ulttyq bank bul kórsetkishti el ekonomikasy úshin aitarlyqtai joǵary dep baǵalaidy. Alaida sheteldik investorlarǵa shekteý engizý josparda joq. Retteýshi qysqa merzimdi kapital aǵynynan góri uzaq merzimdi investitsiia tartýǵa basymdyq bermek.
Depozit naryǵyn kezeń-kezeńimen yryqtandyrý jalǵasady
2026 jylǵy 1 qazannan bastap Qazaqstannyń depozit naryǵynda ózgeris boldy. Qazaqstannyń depozitterge kepildik berý qory uzaq merzimdi jinaq valiýtalyq depozitteri boiynsha eń joǵary syiaqy mólsherlemesin 1 paiyzdan 2,5 paiyzǵa deiin kóterdi.
Áliia Moldabekovanyń aitýynsha, Ulttyq bank depozit naryǵyn yryqtandyrý máselesin burynnan qarastyryp kelgen. Bolashaqta mólsherlemelerdi taǵy kóterý múmkindigi de joqqa shyǵarylmaidy. 2026 jylǵy 1 qyrkúiektegi málimet boiynsha, Qazaqstandaǵy depozitterdiń dollarlaný deńgeii 19,2 paiyzdy qurady. Salystyrý úshin, 2015 jyly bul kórsetkish 80 paiyz bolǵan.
Qazir Ulttyq bank depozit naryǵyn odan ári yryqtandyrýǵa qatysty jańa sheshim qabyldaýdy josparlap otyrǵan joq. Aldymen jańa mólsherlemelerdiń naryqqa áserin baqylamaq.
«Biz qazir teńgelik depozitterden dollarlyq depozitterge nemese qysqa merzimdi talap etilgenge deiingi dollarlyq salymdardan jinaq depozitterine qarajat aýysatynyn baqylaǵymyz keledi. Jalpy, uzaq merzimdi maqsatymyz – naryqty birtindep yryqtandyrý», – dedi Ulttyq bank tóraǵasynyń orynbasary.
Aita keteiik, 2017 jyldyń sońynda Qazaqstan ekonomikadaǵy dollarlaný deńgeiin tómendetý úshin valiýtalyq depozitter boiynsha eń joǵary syiaqy mólsherlemesin 1 paiyzǵa deiin shektegen bolatyn.
Ulttyq bank altynnyń úlesin azaitpaq
Qazaqstan sońǵy jyldary álemdegi altyndy eń kóp satyp alatyn elderdiń biri boldy. Alaida qazan aiynda Ulttyq bank halyqaralyq rezervterdegi altyn úlesin qysqartý týraly sheshim qabyldady. Sońǵy jyldary onyń úlesi shamamen 77 paiyzǵa jetken. Áliia Moldabekovanyń pikirinshe, rezervterdiń basym bóligin altynǵa shoǵyrlandyrý táýekeldi arttyrady.
«Eger portfeldiń 80 paiyzdan astamy altynnan tursa, bul bir ǵana aktivke táýeldi portfelge ainalady. Mundai jaǵdaida rezervterdiń quny negizinen altyn baǵasyna bailanysty ózgeredi», – dedi ol.
2026 jylǵy qyrkúiekte Qazaqstannyń halyqaralyq rezervteri 6,52 paiyzǵa tómendep, 63,758 milliard dollardy qurady. Onyń 51,432 milliard dollary monetarlyq altynǵa tiesili. Ulttyq bank jyl sońyna deiin altynnyń úlesin 77–78 paiyzdan 75 paiyzǵa deiin tómendetýdi kózdep otyr. Keiin naryqtaǵy jaǵdaiǵa qarai qosymsha sheshim qabyldanady.
Sonymen qatar orta merzimdi perspektivada altynnyń úlesin 75 paiyzdan da tómendetý josparda bar. Moldabekovanyń aitýynsha, Ulttyq bank altyndy rezervke 2025 jyldyń aqpanynan bastap jinai bastaǵan. Ol kezde bir troi ýntsiia altynnyń baǵasy shamamen 2 900 dollar bolǵan. Qazir altyn baǵasy 4 000 dollar shamasynda qubylyp tur.
Qazaqstan Ulttyq banki 2011 jyldan beri otandyq óndirýshiler óndirgen altynnyń barlyǵyn satyp alyp keledi. Elde jyl saiyn 70–75 tonna tazartylǵan altyn óndiriledi. Soǵan qaramastan, geosaiasi jaǵdaidyń turaqsyzdyǵy altyndy mańyzdy qorǵanysh aktivi retinde saqtap otyr.
«Eger geosaiasi ahýal burynǵydai shielenisti bolsa, altyn turaqsyz kezeńderde jaqsy aktiv bolyp qala beredi», – dedi Áliia Moldabekova.
