Freedom Inside '26

«قازاق رەنەسسانسى»: مەۋلەن ەشٸمباەۆ پرەزيدەنتتٸڭ رەفورمالارى تۋرالى

«قازاق رەنەسسانسى»: مەۋلەن ەشٸمباەۆ پرەزيدەنتتٸڭ رەفورمالارى تۋرالى

ححٸ عاسىر – ۇلتتار اراسىنداعى بەسەكە زامانى. بۇل – تەك ەكونوميكالىق نەمەسە ەسكەري قۋاتقا ەمەس, ەڭ الدىمەن, ۇلتتىق بٸرەگەيلٸك پەن ساپالى قوعامعا نەگٸزدەلەتٸن جاڭا دەۋٸر. قازاقستان بۇل ٶزگەرٸستەرگە بەيجاي قاراماي, ۋاقىت تالابىنا ساي تىڭ ستراتەگييالىق باعىتتار ۇستانۋدا. بۇل جٶنٸندە قر پارلامەنتٸ سەناتىنىڭ تٶراعاسى مەۋلەن ەشٸمباەۆ اۆتورلىق ماقالاسىندا جان-جاقتى باياندادى,- دەپ حابارلايدى Dalanews.kz

ول پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆتىڭ باستامالارىنا سٷيەنە وتىرىپ, قازٸرگٸ زامانعى ۇلتتىق جاڭعىرۋدى «قازاق رەنەسسانسى» دەپ سيپاتتايدى.

2022 جىل – قازاقستان ٷشٸن ەرەكشە كەزەڭ. ەشٸمباەۆتىڭ ايتۋىنشا, بۇل جىل ەلدٸڭ ساناسىن سٸلكٸنتٸپ, جاڭاشا ويلاۋعا تٷرتكٸ بولعان مەجەلٸ ۋاقىت بولدى. بٷگٸنگٸ كٷردەلٸ گەوساياسي جاعدايدا ۇلتتىق بٸرەگەيلٸككە قاۋٸپ تٶندٸرەتٸن ٷدەرٸستەر كٶبەيٸپ وتىر. كٶپتەگەن ەلدەردە بۇل داعدارىس ۇلتشىلدىق, كسەنوفوبييا, راديكاليزم, وقشاۋلانۋعا ەكەلسە, قازاقستان پرەزيدەنت توقاەۆتىڭ باستاماسىمەن ٶزگەشە جولدى تاڭدادى – ەتنومەدەني ينتەگراتسييا, قۇقىق پەن بوستاندىقتى قۇرمەتتەۋ, جاڭعىرعان ۇلتتىق سانا ارقىلى ۇلتتى بٸرٸكتٸرۋ.

مەملەكەت باسشىسىنىڭ نەگٸزگٸ يدەياسى – «ۇلتتىڭ جاڭا ساپاسىن قالىپتاستىرۋ». بۇل تەك ەكونوميكالىق كٶرسەتكٸشتەر ەمەس, قوعامدىق سانا, قۇندىلىقتار جٷيەسٸ مەن مەدەني كودتى جاڭارتۋ دەگەن سٶز. مەۋلەن ەشٸمباەۆتىڭ پٸكٸرٸنشە, توقاەۆ رەفورمالارى – «قازاق رەنەسسانسىنىڭ» قوزعاۋشى كٷشٸ. ولار بٸلٸم, عىلىم, مەدەنيەت, ەڭبەك جەنە تسيفرلىق داعدىلار ارقىلى «سمارت-ۇلتتى» تەربيەلەۋگە باعىتتالعان.

پرەزيدەنت توقاەۆتىڭ «ادال ازامات» تۇجىرىمداماسى – بۇل رەنەسسانستىڭ ٸرگەتاسى. زاڭ ٷستەمدٸگٸ, اشىقتىق, ازاماتتىق جاۋاپكەرشٸلٸك – بٷگٸنگٸ قازاقستان ازاماتىنىڭ بەينەسٸنە اينالۋى تيٸس. بۇل پرينتسيپتەر ارقىلى ەدٸلەتتٸ قوعام مەن بەسەكەگە قابٸلەتتٸ مەملەكەتتٸڭ نەگٸزٸ قالانۋدا.

«قازاق رەنەسسانسى» دەستٷر مەن زاماناۋي ٷدەرٸستەردٸڭ سينتەزٸنەن تۇرادى. ەشٸمباەۆتىڭ ايتۋىنشا, بۇل – ناۋرىزدى تويلاۋ, ەتنوستيلگە سۇرانىس, ۇلتتىق تاعامدار مەن حالىق اسپاپتارىنا بەتبۇرىس سەكٸلدٸ كٶرٸنٸستەردەن باستالادى. قازاق تٸلٸنە دەگەن سۇرانىستىڭ ارتۋى – بٸرەگەيلٸكتٸڭ تٸرەگٸ رەتٸندەگٸ رٶلٸن ارتتىرىپ كەلەدٸ. بۇل – مەدەنيەتتٸڭ جاڭارۋى عانا ەمەس, ۇلتتىق ٶزٸندٸك سانانىڭ جاڭعىرۋى.

«سمارت-ۇلت» – بۇل بٷگٸنگٸ ەمەس, بولاشاق ۇرپاققا ارنالعان باعدار. ول – تەحنولوگييانى مەڭگەرگەن, تەرەڭ بٸلٸمدٸ, كرەاتيۆتٸ جەنە ەلەۋمەتتٸك جاۋاپتى ازاماتتاردان تۇراتىن قوعام. پرەزيدەنت توقاەۆ تسيفرلىق ترانسفورماتسييانى يدەولوگييالىق دەڭگەيگە كٶتەرٸپ وتىر. مەۋلەن ەشٸمباەۆ وسى تۇجىرىمدى كەڭەيتٸپ, سمارت-ۇلت تەك تسيفرلىق ساۋات ەمەس, ينكليۋزيۆتٸلٸك, ەكولوگييالىق مەدەنيەت, ەتيكالىق جاڭعىرۋ ەكەنٸن اتاپ ٶتەدٸ.

قازاقستاندا بۇل باعىتتاعى ناقتى قادامدار جاسالىپ جاتىر:
– «تسيفرلىق قازاقستان» باعدارلاماسى;
– «اقىلدى قالالار»;
– IT-بٸلٸم بەرۋ;
– Astana Hub ەكوجٷيەسٸ;
– جاستاردىڭ حالىقارالىق جەتٸستٸكتەرٸ (مىسالى, 8 جاسار اليشا بيساليەۆانىڭ ەلەم چەمپيونى اتانۋى).

ماقالانىڭ سوڭىندا ەشٸمباەۆ تاريحتى تەك ٶتكەننٸڭ ساباعى ەمەس, بولاشاققا باستايتىن ۇلى پروتسەسس رەتٸندە سيپاتتايدى. ول سۇلتان بەيبارىستىڭ بەينەسٸن كەلتٸرە وتىرىپ, «جۋسان يٸسٸن» ۇمىتپاعان ۇلتتىڭ ارمانىن, رۋحاني قۋاتىن ەسكە سالادى. بۇل سيمۆوليكا – قازاقتىڭ جاھاندىق ساحنادا ٶز ورنىن تابۋعا دەگەن سەنٸمٸ مەن باتىلدىعىن بٸلدٸرەدٸ.