دٷمشە ۋاعىزداردى كٸمدەر ايتىپ جٷر?
– بٷگٸندە مەشٸت سانى كٶبەيٸپ, ناماز وقيتىنداردىڭ سانى ارتقانىمەن, كەي ادامداردىڭ دٸنگە كٷمەنمەن قارايتىندىعى بايقالادى. بۇعان نە سەبەپ?
– تەۋەلسٸزدٸك العان العاشقى جىلدارى دٸن تۇرعىسىنان رۋحاني بازامىز بولمادى. قولىمىزدا بٸردە-بٸر قۇراننىڭ اۋدارماسى بولعان جوق. يسلام دٸنٸ تۋرالى سٶز قوزعاعان شىعارمالاردان ابايدىڭ «قارا سٶزٸ», ٶلەڭدەرٸ, شەكەرٸم قۇدايبەردٸۇلىنىڭ «مۇسىلماندىق شارتى», ىبىراي التىنساريننٸڭ «مۇسىلماندىق تۇتقاسى» سەكٸلدٸ كٸشكەنتاي-كٸشكەنتاي ٷش كٸتاپتان باسقا دٸني ەدەبيەت بولعان جوق. تەۋەلسٸزدٸكتٸ وسىلاي قارسى الدىق. دٸندٸ دۇرىس تٷسٸندٸرەتٸن بٸلٸكتٸ كادرلار, عۇلامالار جوق بولدى.
سەلەفي اعىمىنىڭ كەڭ ەتەك جايۋى سالدارىنان يسلام دٸنٸنە كٸر كەلتٸرەتٸن وقيعالار, جارىلىستار بولدى. جارىلىستان بٶلەك ادامداردىڭ بٸر-بٸرٸمەن قارىم-قاتىناسى بۇزىلدى. اعايىندىلار داستارحان باسىندا بٸرگە وتىرا المايتىن جاعدايعا جەتتٸ. مۇنىڭ بارلىعى دٸنگە كٶلەڭكە تٷسٸردٸ. مەشٸتتٸڭ سالىنۋ قارقىنى مەن حالىقتىڭ سۇرانىسىنا سەيكەس دٸني بٸلٸكتٸ مامان دايارلاپ ٷلگەرە المادىق. بٸر مەشٸت سالىپ شىعۋ ٷشٸن التى اي ۋاقىت جەتەدٸ, ارى كەتكەندە بٸر جىل. ال بٸلٸكتٸ مامان جەتٸلۋٸ ٷشٸن كەم دەگەندە, بەس-التى جىل كەرەك. ونىڭ ٷستٸنە زايىرلى ەلمٸز, دٸن مەملەكەتتەن بٶلەك دەپ, دٸنگە نەمقۇرايلى قارادىق, قارجىنىڭ كٶزٸ بولمادى.
بۇرىنعى ميليتسييا قىزمەتكەرلەرٸ, جول-كٶلٸك ينسپەكتورلارى, كەڭەس ٶكٸمەتٸنٸڭ تۇسىنداعى شولاق بەلسەندٸلەر دٸننٸڭ قايتا كەلۋٸمەن ٶزٸنٸڭ بۇرىنعى قىزمەتتەرٸن جوعالتىپ العان سوڭ, بٸردٸ-ەكٸلٸ سٷرە جاتتاپ قايتادان تٶرگە وزدى. دٷمشە ۋاعىزدار ايتىلدى. مۇنىڭ سوڭى كەيبٸر زييالى دەگەن كٸسٸلەردٸڭ مولدالارعا, دٸندارلارعا, جالپى دٸنگە مەنسٸنبەي قاراۋىنا, تٸپتٸ دٸنگە كٷدٸكپەن قاراۋىنا ەكەپ سوقتى.
– ٶكٸنٸشكە قاراي, كەيبٸر ادامداردىڭ «باتىس دٸننەن الشاقتاعاندا عانا عىلىمدا قايتا ٶرلەۋ دەۋٸرٸ باستالدى, دامۋ بەلەڭ الدى. مۇسىلماندار دا دٸندەرٸنەن الشاقتار بولسا, بەلكٸم, ارتتا قالۋدان قۇتىلار ما ەدٸ» دەگەنٸن دە قۇلاق ەستٸپ جٷر.
– باتىستى مۇسىلماندارمەن سالىستىرۋعا مٷلدە بولمايدى. سەبەبٸ, سول كەزدەگٸ شٸركەۋ عىلىمعا قاتتى قارسى بولعاندىقتان, باتىستىڭ ودان قۇتىلعان شاقتا دامۋى تابيعيلىق. ال يسلام دٸنٸ ەشقاشان عىلىمعا قارسى بولماعان. تٸپتٸ, ەردايىم قولداپ وتىرعان. سوندىقتان دٸندٸ جاقسى تٷسٸنٸپ, قۇرانعا قۇلاق اسقاندا عانا مۇسىلماندار عىلىمدا شارىقتاپ, مەدەنيەتتە ٶركەندەگەن. ەلەمگە عاسىرلار بويى ۇستازدىق ەتكەن.
الايدا قۇران قاعيدالارىنان الشاقتاپ, ٶزگەلەرگە ەس-تٷسسٸز ەلٸكتەپ, ٶز تەكتەرٸنەن اداسىپ, قاستەرلٸ ۇعىمداردى اياقاستى ەتكەن كەزدە كەرٸ كەتۋ باستالدى. عىلىمدا ارتتا قالىپ, ساۋاتسىزدىقتىڭ شىڭىراۋىنا قۇلادى. ەندەشە, مۇسىلمانداردىڭ ارتتا قالۋى دٸندەرٸنٸڭ كەرٸتارتپالىعىنان ەمەس, كەرٸسٸنشە دٸندەرٸنەن الشاقتاۋىندا, قۇراننىڭ ٶمٸرشەڭ قاعيدالارىن جاڭا ٶمٸرگە ساي دۇرىس تٷسٸنە الماۋىندا بولماق.
تەرروريزمنٸڭ ارتىندا تۇرعان كٷشتەر ماقساتىنا جەتتٸ مە?
– تەرروريزم, ەكسترەميزم, سەلەفيزمگە قاتىستى ٶتكٸر ويلارىڭىزدى بٸلدٸرٸپ, قوعامنىڭ دەرتتٸ تۇستارىن تامىرشىداي دٶپ باسىپ ايتىپ جٷرسٸز. ەندٸ وسى تاقىرىپقا قاراي ويىسساق. قازاقستاندا ورىن الىپ جاتقان ەكسترەميزم مەن تەرروريزمنٸڭ ارتىندا كٸمدەر تۇر? جەنە ولار ٶز ماقساتتارىنا جەتتٸ مە?
– ەكسترەميزم, تەرروريزم, راديكاليزم بۇل كەڭٸنەن ويلاستىرىلىپ, جوسپارلانعان دٷنيەلەر. ارتىندا الپاۋىت قارا كٷشتەر, جاسىرىن مەملەكەتتەر تۇر. ەرينە, ولاردىڭ ٶزٸندٸك ماقسات-مٸندەتتەرٸ بار. ەكسترەميزم, تەرروريزمنٸڭ ارتىندا تۇرعان كٷشتەر قازاقستاندا بەلگٸلٸ بٸر دەڭگەيدە ٶز ماقساتتارىنا جەتتٸ دەپ ويلايمىن.
2011 جىلدان بەرٸ تٸزبەكتەلٸپ باستالعان تەراكتٸلەر, قوعامدا تەرٸس پٸكٸر قالىپتاسقان سەلەفيزم اعىمىنىڭ ٸس-ەركەتتەرٸ بەلگٸلٸ بٸر دەڭگەيدە قازاق قوعامىن, مەملەكەتتٸ دٸنگە دەگەن تەرٸس كٶزقاراس قالىپتاستىرۋعا يتەرمەلەدٸ.
قازٸر, ەسٸرەسە باتىس ٶڭٸرلەردە اتا-انالار بالالارىن مەشٸتكە جٸبەرۋگە قورقادى. بۇرىن دٸنگە بەت بۇردى, ناماز وقىدى دەسە قۋاناتىن ەدٸ. قازٸر تەرٸس اعىمعا كەتٸپ قالادى دەپ ٷرەيلەنەدٸ. سٶيتٸپ, «مەشٸتكە بارۋ ورىنسىز» دەگەن سيياقتى ٷركەك مٸنەز, كٶزقاراس پايدا بولدى. بۇل – مەنٸڭشە, ٶتە قاۋٸپتٸ نەرسە. سەبەبٸ, ەكسترەميزم مەن تەرروريزمنٸڭ ارتىندا تۇرعان كٷشتەر بەلگٸلٸ بٸر حالىقتى ٶزٸنٸڭ نەگٸزگٸ تٸرەگٸنەن, رۋحاني قۇندىلىعىنان بەزدٸرگٸسٸ كەلەدٸ. دٸنسٸز ٶسكەن جاستار, كەز كەلگەن نەرسەگە ەرگٸش كەلەدٸ. ولاردا ۇستانىم جوق بولادى. حالىقتىڭ تٸرەگٸ – دٸن. دٸنسٸز ادام دٷبەرە بولىپ قالادى.
ەلدەگٸ ەكسترەميزم مەن تەرروريزمدٸ ۇيىمداستىرۋشىلار وسى ماقساتتارىنا قول جەتكٸزدٸ. بٸزدەگٸ دٸنگە قاتىستى مەسەلەلەردە شەشٸم شىعاراتىن ورگاندارعا دا بەلگٸلٸ بٸر دەڭگەيدە وسى جاعداي ەسەر ەتٸپ وتىر.
دٸن ٸستەرٸ مينيسترلٸگٸنٸڭ الدىندا ٷلكەن مٸندەت تۇر
– جاقىندا دٸن ٸستەرٸ جەنە ازاماتتىق قوعام مينيسترٸ نۇرلان ەرمەكباەۆ مىرزامەن ارنايى كەزدەستٸڭٸز. فەيسبۋك پاراقشاڭىزدا دٸنگە قاتىستى كەيبٸر زاڭ اكتٸلەرٸنە ەنگٸزٸلگەلٸ وتىرعان ٶزگەرٸستەردٸڭ ۇتىمدى جاقتارى مەن الاڭداتىپ وتىرعان تۇستارىن مينيسترگە جەتكٸزگەنٸڭٸزدٸ جازدىڭىز. سٸز ايتقان وسى ٶزگەرٸستٸڭ ۇتىمدى جەرٸ قايسى, قاي تۇسىنا الاڭدادىڭىز, وقىرمانمەن بٶلٸسە وتىرساڭىز…
العاشقا نۇسقاسىندا مٷلدەم قاتتى كەتكەن تۇستارى بولعان ەدٸ. دٸن ماماندارىنىڭ قارسى ۋەجدەرٸنەن سوڭ, كەيبٸر جايتتار جۇمسارتىلدى. زاڭ جوباسىندا جات اعىمداردىڭ ەمٸن-ەركٸن ۋاعىز ايتۋىنا توسقاۋىل بولاتىن بٸرشاما تيٸمدٸ تەتٸكتەر قاراستىرىلعان. بۇدان بىلاي ەركٸم, ەر جەردە ۋاعىز ايتا المايدى. دٸني بٸرلەستٸكتەردٸڭ عيماراتىندا سونداي-اق, زاڭنامادا كٶرسەتٸلگەن بەلگٸلٸ بٸر ورىنداردا عانا ۋاعىز ايتىلۋى كەرەك دەگەن شەكتەۋ اياسىنا قازاقستان ۇلتتىق ارناسى, حابار, قازاق راديوسى, شالقار, ت.ب. بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارىن كٸرگٸزبەۋ كەرەك دەپ ويلايمىن. بۇل باق-تا مەملەكەتتٸك ليتسەنزيياسى بار بٸلٸكتٸ مامانداردىڭ سٶز ايتۋىنا رۇحسات بەرۋٸمٸز كەرەك. سەبەبٸ, دٸننٸڭ دۇرىسىن حالىققا كٶرسەتٸپ, كٶزٸن اشپاساق, حالىق ٶزٸنٸڭ دٸني قاجەتتٸلٸگٸن ەر تٷرلٸ قاۋٸپتٸ, جاڭساق اقپاراتتارمەن تولىقتىرۋى مٷمكٸن. سونداي-اق, دەسترۋكتيۆتٸ اعىمنىڭ انىقتاماسىن اۋقىمدى ەرٸ تٷسٸنٸكتٸ ەتٸپ بەرگەن.
بەلگٸلٸ بٸر حالىقتىڭ تٶل مەدەنيەتٸنە, تاريحي تۇلعالارىنا, ەدەت-عۇرپىنا دٸني كٶزقاراس بويىنشا قارسى شىعۋدى دەسترۋكتيۆتٸ اعىمنىڭ بەلگٸلەرٸ قاتارىنا قوسقان. بۇرىن مۇنداي انىقتاما جوق ەدٸ. بۇل – جاقسى دٷنيە. ەگەر بەلگٸلٸ بٸر حالىقتىڭ ەدەت-عۇرپىنا قارسى شىعۋدى دەسترۋكتيۆتٸ اعىمنىڭ بەلگٸسٸ رەتٸندە قاراساق, بۇل كٶپتەگەن دٸني اعىمداردىڭ ٸس-ەرەكەتٸنە توسقاۋىل بولادى.
سەلەفيلەردٸڭ دە نەگٸزٸ ۇستانىمى دەل وسى ەدەت-عۇرىپتى بيدعات رەتٸندە, يسلامعا كەيٸننەن قوسىلعان قوسپا رەتٸندە قاراپ, ناۋرىز مەرەكەسٸ, تۇساۋكەسەر, كەلٸننٸڭ بەتٸن اشۋ, سەلەم سالۋ سەكٸلدٸ ەدەت-عۇرىپتارىمىزعا تٸل تيگٸزٸپ جٷرگەن ەدٸ. جاڭا زاڭداعى ٶزگەرٸستٸڭ وسىنداي كٶڭٸلگە قونىمدى تۇستارى بار.
ۇسىنىلىپ وتىرعان زاڭنىڭ بٸر بابىندا كەمەلەتتٸك جاسقا, ياعني 18-گە تولماعان بالا مەشٸتكە ەكە-شەشەسٸنٸڭ رەسمي رۇقساتىمەن جەنە ەكەسٸ نەمەسە اناسى, ياكي باسقا بٸر جاۋاپتى ادام بٸرگە بارۋى شارت دەلٸنگەن. مەشٸتكە بارسا بالا دا, يمام دا جاۋاپقا تارتىلادى. بۇل شارتتار پراكتيكالىق تۇرعىدان مٷلدە مٷمكٸن ەمەس نەرسە. 16-17-18 دەگٸ بالا دەگەنٸڭٸز سوقتالداي جٸگٸت, ونى كٸم مەشٸتكە ەرتٸپ اپارىپ جٷرەدٸ?
اتا-اناسى مەشٸتكە بارىپ دەرٸس العانىن قالاعان كٷننٸڭ ٶزٸندە بار جۇمىسىن تاستاپ, ونىمەن بٸرگە جٷرە المايدى. سونداي-اق, قازٸرگٸ اتا-انانىڭ كٶپشٸلٸگٸ بالاسىنىڭ دٸني بٸلٸم العانىنا, مەشٸتكە بارۋىنا قارسى بولۋى مٷمكٸن. ەسٸرەسە, ەكسترەميزم, تەرروريزمنەن ٷركٸپ قالعان حالىق ٶزٸ بٸلمەي تۇرعان نەرسەگە بالاسىنىڭ بارعانىن قۇپتامايدى. ال دٸنگە قىزىققان بالا نە ٸستەيدٸ? بالالار كٶبٸنەسە 15 جاستان باستاپ دٸنگە قىزىعۋشىلىق تانىتىپ, ٸزدەنەدٸ. ال بٸز مەشٸت سەكٸلدٸ دۇرىس بٸلٸم بەرەتٸن ورىنداردىڭ ەلگٸندەي شارتتارمەن جولىن جاۋىپ تاستاساق, بالا ەندٸگٸ جەردە دٸندٸ تاسادا, قاداعالاۋسىز ٷيرەنە باستايدى. ينتەرنەتتەن قارايدى. جاسىرىنىپ دٸنگە جاقىن دەگەن دوستارىن جاعالايدى.
رۋحاني ٸزدەنٸستە, دٸنگە قىزىعۋشىلىق تانىپ جٷرگەن بالالاردى ٶز قولىمىزبەن ەر تٷرلٸ راديكالدى توپتاردىڭ ەركٸنە بەرٸپ قويامىز با دەگەن قاۋٸپ بار. مەنٸڭشە, مەشٸتكە سەنۋ كەرەك. بالانى قاداعالاعاننان گٶرٸ, مەشٸتتەردٸ, دٸن قىزمەتكەرلەرٸن قاداعالاۋ كەرەك. مۇنداي شەكتەۋلەر مەن كٷردەلٸ شارتتار قوعامدى ەكستەرميزمنەن ساقتامايدى, كەرٸسٸنشە كٶبەيتەدٸ. جاستاردىڭ دٸنگە بەت بۇرۋىنا بٶگەت جاسايدى. مەن مينيستر نۇرلان ەرمەكباەۆ مىرزاعا دا, ورىنباسارى بەرٸك ارىن مىرزاعا دا, بالا مەشٸتكە اتا-انانىڭ قاداعالاۋىمەن بارسىن دەسەڭٸزدەر, ول شەكتەۋدٸ كەمەلەتتٸك جاسقا دەيٸن دەپ ەمەس, جاسٶسپٸرٸم, ياعني 14 جاسقا دەيٸن دەپ بەلگٸلەۋدٸ ۇسىندىم. سونىمەن قاتار, اتا-انا بالاسىنىڭ قاي مەشٸتكە باراتىنىن, ۇستازىنىڭ كٸم ەكەنٸن بٸلسٸن, كەلٸسٸم حاتىن جازىپ بەرسٸن, بٸراق اتا-انانىڭ بٸرەۋٸ بالامەن بٸرگە جٷرسٸن دەگەن شارتتى الىپ تاستايىق دەگەن ۇسىنىسىمدى جەتكٸزدٸم. زاڭ قازٸر قوعامنىڭ تالقىلاۋىندا. ەندٸگٸ جەردە پارلامەنت, سەنات, ٶزگە دە اتقارۋشى ورگاندار, قوعامنىڭ بەلسەندٸ مٷشەلەرٸ تالقىلاي وتىرىپ, حالقىمىزعا تيٸمدٸ شەشٸمگە توقتالار دەگەن ٷمٸتتەمٸز.
اراب ەلدەرٸنٸڭ بٸزگە بەرەر تٷگٸ جوق
– دٸندٸ مەملەكەتٸمٸزدٸڭ ٶركەندەۋٸنە ىقپال ەتەتٸندەي ەتٸپ قولدانۋىمىز ٷشٸن بٸزگە قانداي يسلام كەرەك?
– قازٸر اراب ەلدەرٸنٸڭ بٸزگە بەرەر تٷگٸ جوق. وسىنى تەرەڭ ۇعىنايىق! اراب ەلدەرٸ فاناتيزمگە, قۇراندى تۋرا ماعىناسىندا تٷسٸنۋگە, دٸننٸڭ سىرتقى كٶرٸنٸسٸنە كٶپ كٶڭٸل بٶلٸپ كەتتٸ. سوندىقتان بٸز بۇرىنعى تٷركٸلٸك يسلامعا قايتا ٷڭٸلۋٸمٸز كەرەك.
بۇل دەگەنٸمٸز – دٸنگە ناماز, عيبادات, قۇلشىلىق دەپ قانا ەمەس, وعان ٶمٸر, ٶنەر, عىلىم دەپ قاراۋ. اقىل-ساناعا, ويعا ەركٸندٸك بەرٸپ, مەدەنيەت پەن بٸلٸمدٸ قاتار الىپ جٷرۋ. ادامگەرشٸلٸككە, تازالىققا, مەيٸرٸمگە نەگٸزدەلگەن دٸني تٷسٸنٸك. ابايدىڭ: «ادام-
زاتتىڭ بەرٸن سٷي, باۋىرىم دەپ» مەجەلەگەن بيٸگٸنە كٶتەرٸلۋ. راديكاليزمنەن اۋلاق, ادامسٷيگٸشتٸككە تەربيەلەيتٸن يدەيانى دامىتۋىمىز كەرەك. ينتەللەكتۋال مۇسىلمانداردى تەربيەلەۋٸمٸز كەرەك. ال ەگەر بٸز قوعامنىڭ دٸندارلانۋىنان قورقىپ, تٷرلٸ شەكتەۋلەردٸ قاراستىراتىن بولساق, دٸن قالاي بولسا, سولاي تاراي باستايدى.سوندا ناعىز پەكٸستان مەن اۋعانستان بولامىز.
– ال دٸنسٸز قوعامنىڭ قاۋپٸ قانداي?
– دٸنسٸز قاۋىمدى ٶزٸڭ دە بٸلەسٸڭ, جويىلىپ بارادى. مىسالى, تٷبٸمٸز بٸر ياكۋت, تۋۆا, ساحا سەكٸلدٸ ۇلتتار ۇستاپ تۇرعان دٸن بولماعاننان كەيٸن تٸلدەرٸنەن دە, قۇندىلىقتارىنان دا ايىرىلىپ, ۇلت رەتٸندە جويىلىپ بارادى. بٸرنەشە مىڭ سانى عانا قالدى. ٶزدەرٸ يۆان, ساشا, ناتاشا بولىپ جٷر. دٸنسٸزدٸك تە بٸزدٸ ۇلت رەتٸندە جويىلۋعا ەكەلٸپ سوقتىرادى.
ەرمەكباەۆ ۋەدەسٸندە تۇردى
– باسپاسٶزدە, تەلەارنادا, ينتەرنەت رەسۋرستارىندا ٶتكٸر-ٶتكٸر مەسەلەلەردٸ كٶتەرٸپ, ٶز ويىڭىزدى اشىق ايتىپ جٷرەسٸز. بۇدان بيلٸك ٶكٸلدەرٸنٸڭ سٸزگە دەگەن كٶزقاراسى ٶزگەرەدٸ دەپ ويلامايسىز با?
– دٸن سالاسىندا كٶپ جىلدار بويى بٸلٸم العان مامان رەتٸندە قازاقستانداعى مۇسىلمان ٷممەتٸنٸڭ مەسەلەلەرٸن كٶتەرۋگە تيٸسپٸز دەپ ويلايمىن جەنە ول بٸزدٸڭ ەڭ باستى مٸندەتٸمٸز. دٸن مامانى رەتٸندە مۇسىلمانشىلىقتىڭ مٷددەسٸن قورعاماساق, وندا بٸزدٸڭ وقىعانىمىزدان نە پايدا? لاۋازىمدى مانساپتا وتىرعانىمىزدان نە قايىر? قازٸر بٸزدٸڭ ەلدە ازاماتتىق قوعام قالىپتاسىپ جاتىر, دەموكراتييالىق دامۋ جولىنا قادام باستىق, سٶز بوستاندىعى دا بٸرشاما ٸلگەرٸلەۋدە. سوندىقتان بٸز ٶزٸمٸزدٸ تولعاندىرعان مەسەلەلەردٸ اشىق ايتۋعا تيٸسپٸز جەنە بۇل دەموكراتييالىق قوعامنىڭ كٶرٸنٸسٸ. ەر سٶزدٸ ٶز ٶلشەمٸمەن حالىقتى دٷرلٸكتٸرمەي, جوق جەردەن بايبالام سالماي جٶنٸمەن ايتساق, كٸمنٸڭ نە ايتىپ جاتقانىن بيلٸك ٶزٸ سارالاپ, تٷسٸنەدٸ دەپ ويلايمىن. مەن كٶتەرگەن مەسەلەنٸڭ بٸرٸ – قوعامدىق ورىنداردا جاپپاي جابىلىپ قالعان نامازحانالار جايلى بولاتىن. «كەڭەس دەۋٸرٸنە قايتٸپ كەلدٸك پە, ەكسترەميزممەن كٷرەستٸڭ تٷرٸ وسى ما?» دەدٸم. ناماز وقيتىن ٶز وتانداستارىمىز بەن شەتەلدٸك ازاماتتار قوعامدىق دەرەتحانادا دەرەت الىپ, نامازدارىن قايدا بولسا, سوندا وقىپ جاتقاندىعىن جەتكٸزدٸم. تٸپتٸ, دٸنٸ بٶلەك باتىس ەلدەرٸندە ەۋەجايلار مەن قوعامدىق ورىنداردا ارنايى نامازحاناعا ورىن بٶلٸنگەن دەگەن ۋەج ايتىپ, مەسەلە كٶتەردٸم. بۇل كٶتەرگەن مەسەلەنٸ دٸن مينيسترٸ دۇرىس قابىلدادى. نۇرلان ەرمەكباەۆ مىرزا ۋەدەسٸندە تۇردى. جاقىندا عانا قوعامدىق ورىندارداعى نامازحانالاردى قايتا اشاتىن شەشٸم شىعاردى. بيلٸكتەگٸ باسشىلار قانداي دا بٸر شەشٸمدەرٸنە قارسى پٸكٸر بٸلدٸرگەن تۇلعالاردى جەك كٶرمەۋٸ تيٸس. كەرٸسٸنشە ولاردىڭ ايتقان پٸكٸرلەرٸ ورىندى بولسا, قولداپ, جٶنسٸز بولسا, جان-جاقتى تٷسٸندٸرٸپ وتىرسا عانا بٸز ناقتى دەموكراتييالىق قوعام قالىپتاستىرا الامىز.
– ەڭگٸمەڭٸزگە راحمەت!
ەڭگٸمەلەسكەن
نازىم دٷتباەۆا
