قارتايۋ — تابيعي ەرٸ توقتاتۋعا بولمايتىن ٷدەرٸس. دەگەنمەن, عالىمدار مەن دەرٸگەرلەردٸڭ ايتۋىنشا, ونى باياۋلاتىپ, دەنەنٸڭ دە, ويدىڭ دا جاستىعىن ۇزاق ساقتاۋعا بولادى. ول ٷشٸن ٶمٸر سالتى مەن ەدەتتەرگە از عانا تٷزەتۋلەر ەنگٸزۋ جەتكٸلٸكتٸ, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
ادام اعزاسىنىڭ قارتايۋىنا تٶرت نەگٸزگٸ فاكتور ەسەر ەتەدٸ: سوزىلمالى قابىنۋ, كٷيزەلٸس, ارتىق قانت جەنە توتىعۋ. وسى پروتسەستەر جاسۋشالاردىڭ بۇزىلۋىنا, جٷيەلەردٸڭ ەلسٸرەۋٸنە جەنە سىرتقى ٶزگەرٸستەرگە الىپ كەلەدٸ. بٸراق ٶمٸر سالتىن ساۋاتتى قالىپتاستىرسا, بۇل ەسەرلەردٸ ازايتۋعا بولادى.
1. دۇرىس تاماقتانىڭىز
ٷيلەسٸمدٸ تاماقتانۋ قارتايۋعا قارسى ەڭ تيٸمدٸ قۇرالدىڭ بٸرٸ. ەر تاماقتا اقۋىزدى ٶنٸمدەر بولۋى كەرەك. ديەتولوگتاردىڭ كەڭەسٸ بويىنشا, ەر كيلوگرامم دەنە سالماعىنا شامامەن 1 گرامم اقۋىز قاجەت. مىسالى, 65 كگ سالماقتاعى ەيەلگە بٸر رەتتٸك تاماقتا 20–25 گرامم اقۋىز جەتكٸلٸكتٸ – بۇل 3 جۇمىرتقانىڭ اعى, تاۋىق ەتٸ نەمەسە توفۋ ٸرٸمشٸگٸ مٶلشەرٸنە تەڭ.
اقۋىز ينسۋلين دەڭگەيٸن رەتتەپ, بۇلشىقەتتٸ ساقتاۋعا جەنە سالماقتىڭ ارتۋىنا جول بەرمەۋگە كٶمەكتەسەدٸ. ال تەتتٸ تاعامداردى, ٶڭدەلگەن مايلاردى ازايتۋ – ۇساق ەجٸمدەردٸڭ, پيگمەنتتٸ داقتارىنىڭ جەنە ەنەرگييا تاپشىلىعىنىڭ الدىن الادى.
2. كٷيزەلٸستٸ ازايتىڭىز
سوزىلمالى كٷيزەلٸس – اعزانىڭ ەڭ باستى جاۋى. ول كورتيزول گورمونىنىڭ ارتىق بٶلٸنۋٸنە ەكەلٸپ, جٷرەكتٸڭ, ميدىڭ جەنە تەرٸنٸڭ جۇمىسىن ەلسٸرەتەدٸ.
جاي عانا سەرۋەندەۋ, يوگا مەن تىنىس الۋ جاتتىعۋلارىن جاساۋ, جىلى ۆانناعا تٷسۋ نەمەسە سٷيٸكتٸ حوببيمەن اينالىسۋ جٷيكەنٸ تىنىشتاندىرىپ, جاسۋشالاردىڭ تەز قارتايۋىنا جول بەرمەيدٸ.
3. اعزا مەن ميدى قورەكتەندٸرەتٸن دەرۋمەندەر ٸشٸڭٸز
قارتايۋعا قارسى ەڭ پايدالى دەرۋمەندەر – B توبىنىڭ ۆيتاميندەرٸ, سونداي-اق ا, س, ە جەنە سەلەن سيياقتى انتيوكسيدانتتار. ولار جاسۋشالاردى بوس راديكالداردان قورعايدى, كٶڭٸل-كٷيدٸ جاقسارتادى جەنە ەنەرگييا بەرەدٸ.
سونىمەن قاتار, كوللاگەن, گليۋكوزامين جەنە گيالۋرون قىشقىلى تەرٸ مەن بۋىنداردىڭ سەرپٸندٸلٸگٸن ساقتاۋعا كٶمەكتەسەدٸ (بٸراق قولدانباس بۇرىن دەرٸگەرمەن كەڭەسۋ قاجەت).
4. فيزيكالىق بەلسەندٸ بولىڭىز
تۇراقتى دەنە بەلسەندٸلٸگٸ – قارتايۋعا قارسى ەڭ سەنٸمدٸ قۇرال. جاتتىعۋلار مٸندەتتٸ تٷردە اۋىر بولماۋى تيٸس. كٷنٸنە 20–30 مينۋت سەرۋەندەۋ, ۆەلوسيپەد تەبۋ, جٷزۋ نەمەسە جەڭٸل گيمناستيكا دا جەتكٸلٸكتٸ.
قوزعالىس قان اينالىمىن جاقسارتادى, جٷرەك پەن بۇلشىقەتتٸ نىعايتادى, قابىنۋدى ازايتادى جەنە كٶڭٸل-كٷيدٸ كٶتەرەدٸ.
5. ۇيقى رەجيمٸن ساقتاڭىز
ۇيقى جەتٸسپەۋشٸلٸگٸ اعزانى تەز شارشاتادى, تەرٸنٸڭ ٶڭٸن بۇزادى جەنە ەرتە ەجٸم تٷسۋٸنە سەبەپ بولادى. سوندىقتان تٷندە كەم دەگەندە 7–8 ساعات ۇيىقتاۋ – اعزانى قالپىنا كەلتٸرۋدٸڭ ەڭ تابيعي جولى.
ەڭ تيٸمدٸ ۇيقى ۋاقىتى – 22:00–07:00 ارالىعى, دەل وسى كەزدە اعزادا مەلاتونين گورمونى بەلسەندٸ بٶلٸنٸپ, جاسۋشالار جاڭارادى.
6. زيياندى ەدەتتەردەن باس تارتىڭىز
تەمەكٸ, الكوگول, شامادان تىس كوفەين جەنە ۋلتراكٷلگٸن سەۋلەلەر بوس راديكالداردىڭ تٷزٸلۋٸن كٷشەيتەدٸ. بۇل تەرٸنٸڭ, شاشتىڭ جەنە ٸشكٸ اعزالاردىڭ تەز توزۋىنا ەسەر ەتەدٸ.
مٷمكٸندٸگٸنشە تازا اۋادا كٶبٸرەك بولىپ, سۋدى جەتكٸلٸكتٸ مٶلشەردە ٸشٸپ, كٷننەن قورعايتىن قۇرالداردى پايدالانىڭىز.
7. اعزانى تازارتۋ مەن اۋتوفاگييا
عالىمدار اۋتوفاگييا دەپ اتالاتىن تابيعي ٷدەرٸستٸ بەلسەندٸرۋ اعزانىڭ «جاسارۋىنا» ىقپال ەتەتٸنٸن دەلەلدەدٸ. بۇل – زاقىمدانعان جاسۋشالار مەن ميتوحوندرييالاردى جويۋ پروتسەسٸ.
ونى بەلسەندٸرۋدٸڭ ەڭ تيٸمدٸ تەسٸلٸ – ينتەرۆالدى اشىعۋ (مىسالى, 16:8 رەجيمٸ). بٸراق بۇل تەسٸلدٸ دە دەرٸگەردٸڭ كەڭەسٸمەن قولدانۋ كەرەك.
8. پوزيتيۆتٸ ويلاڭىز
كٷلكٸ, دوستارمەن كەزدەسۋ, سٷيٸكتٸ ٸسٸڭٸزبەن اينالىسۋ جەنە ماحاببات – بارلىعى دا سەروتونين دەڭگەيٸن ارتتىرىپ, يممۋنيتەتتٸ كٷشەيتەدٸ.
قارتايۋ – ٶمٸردٸڭ تابيعي بٶلٸگٸ. بٸراق دۇرىس تاماقتانۋ, قوزعالىس, ۇيقى مەن ٸشكٸ تىنىشتىق بۇل ٷدەرٸستٸ باياۋلاتىپ, ٶمٸر ساپاسىن ايتارلىقتاي ارتتىرادى. باستىسى – اعزاڭىزدى تىڭداپ, وعان قامقورلىق تانىتۋ.