قازاقستاندا حالىقتىڭ قارتايۋ ٷدەرٸسٸ كٷشەيٸپ كەلەدٸ, دەپ حابارلايدى Dala News.
سوڭعى جىلدارى قارتايۋ يندەكسٸ تۇراقتى ٶسٸپ وتىر. بۇل كٶرسەتكٸش 100 بالاعا قانشا ەگدە ادام كەلەتٸنٸن كٶرسەتەدٸ. 2021 جىلى ول 26,7 بولسا, 2025 جىلى 32,9-عا جەتكەن. ياعني ەر 100 بالاعا شامامەن 33 قارتتان كەلەدٸ. تٶرت جىل ٸشٸندە كٶرسەتكٸش ايتارلىقتاي ٶسكەن جەنە بۇل ٷردٸس جالعاسىپ جاتىر.
قالالاردا قارتايۋ جىلدامىراق جٷرٸپ جاتىر. 2025 جىلى قالا حالقى بويىنشا يندەكس 34,9-عا جەتكەن. 2021 جىلى بۇل كٶرسەتكٸش 28,8 بولعان. اۋىلدىق جەرلەردە دە ٶسٸم بار. ول 23,9-دان 29,6-عا دەيٸن كٶتەرٸلگەن. بۇل ەل بويىنشا ۇرپاقتار اراسىنداعى ايىرماشىلىقتىڭ ازايىپ جاتقانىن كٶرسەتەدٸ.
ٶڭٸرلەر اراسىنداعى جاعداي دا الاڭداتارلىق. سولتٷستٸك قازاقستان, شىعىس قازاقستان جەنە قوستاناي وبلىستارىندا كٶرسەتكٸش ٶتە جوعارى. بۇل ٶڭٸرلەردە قارتتار سانى بالالار سانىنا جاقىنداپ قالعان. قاراعاندى, پاۆلودار جەنە اقمولا وبلىستارىندا دا دەموگرافييالىق قۇرىلىم كٷردەلٸ.
ال ماڭعىستاۋ, تٷركٸستان وبلىستارى, شىمكەنت پەن اتىراۋ ٶڭٸرلەرٸندە حالىق جاسىراق. بٸراق بۇل ايماقتاردا دا قارتايۋ ٷردٸسٸ باياۋ بولسا دا ٶسٸپ كەلەدٸ.
نەگٸزگٸ سەبەپتەردٸڭ بٸرٸ تۋۋ كٶرسەتكٸشٸنٸڭ تٶمەندەۋٸ. 2025 جىلى جالپى تۋۋ كوەففيتسيەنتٸ 16,4-كە دەيٸن تٶمەندەگەن. 2021 جىلى بۇل كٶرسەتكٸش 23,5 بولعان. ياعني تٶرت جىل ٸشٸندە تۋۋ دەڭگەيٸ شامامەن ٷشتەن بٸرٸنە ازايعان.
بالالار سانى دا باياۋلاي باستادى. 2024 جەنە 2025 جىلدارى 5,9 ملن بولعان كٶرسەتكٸش 2026 جىلدىڭ باسىندا 5,8 ملن-عا تٷسكەن.
ال ەگدە جاستاعى ادامدار سانى كەرٸسٸنشە تۇراقتى ٶسٸپ كەلەدٸ. 2016 جىلى 65 جاستان اسقاندار سانى 1,2 ملن بولسا, 2026 جىلى 2 ملن-عا جەتكەن. بۇل ون جىلدا شامامەن 60 پايىزعا ٶسٸم دەگەن سٶز.
ساراپشىلاردىڭ ايتۋىنشا, بۇل جاعداي ەڭبەك نارىعىنا, دەنساۋلىق ساقتاۋ جٷيەسٸنە جەنە ەلەۋمەتتٸك قامسىزداندىرۋعا قوسىمشا جٷكتەمە تٷسٸرەدٸ. جۇمىس ٸستەيتٸن حالىققا سالماق ارتىپ, بولاشاقتاعى جۇمىس كٷشٸ ازايۋى مٷمكٸن.
جالپى, بۇل ٷردٸس تەك قازاقستانعا تەن ەمەس, ەلەمدٸك دەموگرافييالىق ٶزگەرٸستەردٸڭ بٸر بٶلٸگٸ. الايدا ساراپشىلار مەسەلەنٸ دەر كەزٸندە شەشپەسە, ونىڭ سالدارى اۋىر بولاتىنىن ەسكەرتەدٸ.
