مەملەكەتتٸك رەمٸزدەر ٷشتٸگٸندە, ەدەتتە ەڭ تانىمالى تۋ بولىپ سانالادى. بۇل دٷنيە جٷزٸندەگٸ كەز كەلگەن ەلدە وسىنداي, وسىلاي بولعانى دا دۇرىس شىعار. قازاقستان رەسپۋبليكاسى تەۋەلسٸزدٸك العاننان كەيٸن كەلەسٸ 1992 جىلى ٶزٸنٸڭ تٶل تۋىن ايشىقتاپ, كٶتەردٸ. بٸر قىزىعى, مەملەكەتتٸك رەمٸزدەردٸڭ ٷزدٸك ديزاينىنا بايقاۋ جارييالانعاندا تۋدىڭ جوباسىنا ەڭ كٶپ ۇسىنىس – 453 ەسكيز بەن 142 جازباشا سيپاتتاما تٷستٸ. نەتيجەسٸندە قازاقستاننىڭ ەڭبەك سٸڭٸرگەن قايراتكەرٸ شەكەن نييازبەكوۆ ۇسىنعان نۇسقا – التىن كٷن, قالىقتاعان قىران جەنە ۇلتتىق ويۋ-ٶرنەكتەر بەينەلەنگەن كٶك تٷستٸ تۋ تاڭدالدى.
تۋدا قولدانىلاتىن ەربٸر گەرالديكالىق رەمٸزدٸڭ جەنە تٷستٸڭ تٷسٸندٸرمەسٸ سيياقتى رەسمي سيپاتتاماسىن دا قازاقستاندىق ەربٸر بۋىن بٸلەتٸن شىعار. كٶك تٷس – شەكسٸز ۇلى دالانىڭ اشىق اسپانىنىڭ, ەل بٸرلٸگٸنٸڭ, ادالدىق پەن نامىستىڭ بەلگٸسٸ. دەن تەرٸزدٸ سەۋلەلەرٸ بار كٷن – بايلىق پەن مولشىلىقتىڭ بەلگٸسٸ, كٶك تٷس – بەيبٸتشٸلٸك پەن جالپى ادامزاتتىق قۇندىلىقتارعا بەرٸلگەندٸكتٸڭ بەلگٸسٸ. بٷركٸت – ەركٸندٸك, تەۋەلسٸزدٸك, كٷش پەن بيٸك ماقساتتارعا ۇمتىلۋدى اڭعارتادى. ۇلتتىق ويۋ-ٶرنەك دەگەنٸمٸز – قازاقستان حالقىنىڭ كٶنە تاريحىنا, مەدەنيەتٸنە, سالت-دەستٷرٸنە دەگەن قۇرمەت.
«بٸزدٸڭ كٶك بايراعىمىز ستيلدٸك جاعىنان مٸنسٸز جەنە ەڭ باستىسى, ەلٸمٸزدٸڭ بٸرەگەيلٸگٸ مەن مۇراتتارىن ايقىن كٶرسەتەدٸ دەپ ەسەپتەيمٸن», - دەپ اتاپ كٶرسەتتٸ پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆ ۇلتتىق قۇرىلتايدىڭ ٷشٸنشٸ وتىرىسىندا سٶيلەگەن سٶزٸندە.
تۋ – دٷنيە جٷزٸندەگٸ بٸر ەلدٸڭ ۆيزيت كارتوچكاسى, مەملەكەت ٶمٸرٸندەگٸ ماڭىزدى وقيعالاردا ٸلەسٸپ جٷرەتٸن, ازاماتتاردىڭ كٷندەلٸكتٸ ٶمٸرٸندە ەڭ كٶپ قولدانىلاتىن بەينەسٸ مەن سيمۆولى. وسىنداي تاريحي وقيعالاردىڭ بٸرٸ 1994 جىلى 1 شٸلدەدە تالعات مۇساباەۆ عارىشقا ۇشقاندا بولدى. جەنە ول ٶزٸمەن بٸرگە جۋىردا عانا قابىلدانعان قازاقستاننىڭ تۋىن, ەلٸمٸزدٸڭ تۇڭعىش كونستيتۋتسيياسى مەن قۇراندى الىپ كەتتٸ. بٸر قىزىعى, وعان دەيٸن عارىشكەرلەر مۇنداي ەستە قالاتىن سيمۆوليكالىق زاتتاردى ٶزدەرٸمەن بٸرگە الا الماعان.
عارىش, ەرينە, شىڭداردىڭ شىڭى. دەگەنمەن, جەر بەتٸندە قازاقستاننىڭ تۋى بٸرنەشە رەت ەڭ كٶرنەكتٸ بيٸكتەرگە كٶتەرٸلدٸ. بٸزدٸڭ كٶك تۋىمىز ەۆەرەستتٸڭ شىڭىنا بٸرنەشە رەت تٸگٸلگەن. ەلەمدەگٸ ەڭ بيٸك جەنە ەڭ قيىن شىڭداردىڭ بٸرٸنە العاش رەت 1997 جىلى كٶتەرٸلسە, جاقىندا بۇل ەرلٸك العاش رەت قازاقستاندىق الپينيست انار بۋراشەۆانىڭ قولىنان كەلدٸ. كەيٸن ول ەۆەرەستكە كٶتەرٸلۋ كەزٸندە ٶزٸمەن بٸرگە بارىپ-كەلگەن تۋدى پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقاەۆقا تابىس ەتتٸ.
قازاقستاننىڭ تۋى دٷنيە جٷزٸندەگٸ باسقا دا تالاي شىڭداردىڭ ەڭ بيٸگٸندە جەلبٸرەدٸ. سونىڭ ٸشٸندە ول وڭتٷستٸك امەريكاداعى ەڭ بيٸك جانارتاۋ وحوس-دەل-سالادودان جوعارى كٶتەرٸلدٸ. بٸزدٸڭ تۋىمىز قاراقورىم چوگوري (ەيگٸلٸ ك-2, ەڭ سولتٷستٸك سەگٸز مىڭدىق), كيليماندجارو جەنە ماككينلي شىڭدارىندا (سولتٷستٸك امەريكانىڭ ەڭ بيٸك تاۋى) بولدى. ٶتكەن جىلى باە تەۋەلسٸزدٸك كٷنٸنە دۋبايداعى بۋردج-حاليفا مۇناراسىن – ەلەمدەگٸ ەڭ بيٸك عيماراتتى قازاقستاننىڭ تۋىنىڭ بەينەسٸمەن بەزەندٸرٸپ, ەرەكشە سىيلىق جاسادى.
ەلوردامىز – استانا قالاسىندا ورنالاسقان ەلٸمٸزدٸڭ ەڭ ٷلكەن تۋى 450 شارشى مەتردٸ قۇرايدى. ونىمەن بٸرگە تۋ تۇعىرى 2009 جىلى «اتامەكەن» ەتنو-مەموريالدىق كەشەنٸ جانىنداعى مەملەكەتتٸك رەمٸزدەر الاڭىندا ورناتىلدى. ٷلكەن تۋ 111 م بيٸكتٸكتە جەلبٸرەپ تۇر, سوندىقتان ونى قالانىڭ كەز كەلگەن جەرٸنەن كٶرۋگە بولادى. تۋ جىلدار بويى ساقتالادى; ول اۋا رايى ناشار بولعان جاعدايدا (قاتتى جاڭبىر, جەل, بوران) تٶمەن تٷسٸرٸلەدٸ.
بۇلار, بىلايشا ايتقاندا, قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مەملەكەتتٸك تۋى «باعىندىرعان» فيزيكالىق شىڭدار. بٸراق تۋىمىز ەلٸمٸزدٸڭ سان سالاداعى بارلىق جەتٸستٸكتەرٸن سٷيەمەلدەيتٸنٸن ۇمىتپاۋىمىز كەرەك. مەسەلەن, قازاقستاننىڭ 1993 جىلى بٸرٸككەن ۇلتتار ۇيىمىنا كٸرۋٸ بۇۇ-نىڭ نيۋ-يوركتەگٸ شتاب-پەتەرٸ جانىندا كٶك تۋىمىز بەينەلەنگەن تۋدىڭ تۇعىرىن ورناتۋمەن قاتار جٷردٸ. بٸزدٸڭ تۋدى ەلەم استانالارىنىڭ كٶشەلەرٸنەن جيٸ كەزدەستٸرۋگە بولادى, مۇنى قازاقستاننىڭ سىرتقى ساياساتىنىڭ تابىستىلىعىنىڭ دەلەلٸ رەتٸندە تٷيسٸنۋٸمٸزگە بولادى, سونىڭ ارقاسىندا مەملەكەتٸمٸز دٷنيە جٷزٸندەگٸ سەرٸكتەستەرمەن سىندارلى جەنە دوستىق قارىم-قاتىناس ورناتتى.
قازاقستاننىڭ تۋى وتاندىق سپورتشىلاردىڭ جەڭٸستەرٸن ايعاقتايتىن ٸرٸ سپورتتىق جارىستاردىڭ, سونىڭ ٸشٸندە دٷنيەجٷزٸلٸك وليمپيادانىڭ تۇعىرىنان ەلدەنەشە رەت كٶتەرٸلدٸ. ايتپاقشى, وليمپيادا ويىندارىندا العاش رەت كٶك بايراعىمىز 1992 جىلى جەلبٸرەدٸ: پالۋان دەۋلەت تۇرلىحانوۆ بارسەلونادا ٶتكەن جازعى ويىنداردىڭ اشىلۋ سالتاناتىندا قازاقستان تۋىن العاش رەت ەلەم جۇرتشىلىعىنا تانىستىردى.
قازاقستاندىقتار ٶز تۋىن تەك رەسمي مەملەكەتتٸك رەمٸز دەپ قانا تٷسٸنبەيدٸ, سونىمەن قاتار ٶز ەلٸنە, حالقىنا تيەسٸلٸگٸنٸڭ بەلگٸسٸ رەتٸندە بٸلەدٸ, ٶز تۋىنا دەگەن ماقتانىش پەن قۇرمەتتٸڭ ماڭىزدىلىعىن ۇعىنادى. تۋ قاي-قايسىمىز دا شالعايدا جٷرسەك, وتانىمىزعا, ەلٸمٸزگە دەگەن ساعىنىش, پاتريوتيزم سەزٸمدەرٸن ۇيالاتادى. قازاقستاندىقتاردىڭ باسقا ەلگە, تاۋ شىڭىنا نەمەسە عارىش ستانتسيياسىنا ساياحاتقا شىققاندا تۋعان اسپاننىڭ وسى بٸر بٶلٸگٸن الىپ كەتۋدٸ ۇناتاتىنى دا سوندىقتان.
