پۋتين قازاقستانعا كەزەكتٸ مەملەكەتتٸك ساپارى اياسىندا ەلٸمٸزدٸڭ بەدەلدٸ باسىلىمدارىنىڭ بٸرٸ —"كازاحستانسكايا پراۆدا" گازەتٸنە ماقالا جارييالادى, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
مۇندا ول ەكٸ ەل اراسىنداعى ىنتىماقتاستىق تۋرالى سٶز قوزعادى.
"مەملەكەتارالىق بايلانىستىڭ جوعارى دەڭگەيٸن قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ پرەزيدەنتٸ قاسىم-جومارت كەمەلۇلى توقاەۆپەن بٸرلەسكەن جۇمىس جىلدارىندا قالىپتاسقان تىعىز جەنە مەيٸرٸمدٸ جەكە قاتىناستار كۋەلاندىرادى. بٸز ٷنەمٸ قوڭىراۋ شالىپ, ەرتٷرلٸ فورماتتاردا كەزدەسەمٸز. ەكٸجاقتى ٶزەكتٸ مەسەلەلەردٸ تالقىلاپ, كٷن تەرتٸبٸندە تۇرعان ٶڭٸرلٸك جەنە جاھاندىق پروبلەمالار تۋرالى پٸكٸر الماسامىز, كەلەشەككە جاڭا جوسپارلاردى دا بەلگٸلەيمٸز. ەڭ باستىسى — قازاقستان پرەزيدەنتٸمەن ەرقاشان ناقتى نەتيجەگە باعدار قويامىز. رەسەي-قازاقستان ىنتىماقتاستىعىنىڭ ودان ەرٸ سەنٸمدٸ دامۋى, ەلدەرٸمٸزدٸڭ ٶركەندەۋٸ, ازاماتتاردىڭ ٶمٸر سٷرۋ ساپاسىن ارتتىرۋ ٷشٸن بارىنشا قولايلى جاعدايلاردى قامتاماسىز ەتۋ تۇرعىسىندا قولدان كەلگەننٸڭ بەرٸن جاساۋعا تىرىسامىز", — دەيدٸ ۆ. پۋتين.
ونىڭ سٶزٸنشە, رەسەي — قازاقستاننىڭ ٸرٸ ەكونوميكالىق سەرٸكتەستەرٸنٸڭ بٸرٸ.
"ىنتىماعى جاراسقان قازاقستان مەن رەسەي — ەۋرازييالىق ەكونوميكالىق ينتەگراتسييانىڭ بەلسەندٸ جاقتاۋشىلارى. بٸزدٸڭ مەملەكەتتەرٸمٸز ەۋرازييالىق ەكونوميكالىق وداق قۇرۋدىڭ باستاۋىندا تۇردى. ونىڭ اياسىندا بٸز تاۋارلاردىڭ, كٶرسەتٸلەتٸن قىزمەتتەردٸڭ ساپاسىن ارتتىرىپ, كاپيتالدىڭ ورتاق نارىعىن دامىتىپ وتىرمىز, رەتتەۋشٸلٸك جەنە ساۋدا كەدەرگٸلەرٸن جويۋ بويىنشا اۋقىمدى جۇمىس اتقارىپ كەلەمٸز. ورتاق كٶلٸكتٸك-لوگيستيكالىق ينفراقۇرىلىمدى دامىتۋ ٸسٸن دە قولعا الدىق. مۇنىڭ بەرٸ ەكونوميكانىڭ تٷرلٸ سالالارى بويىنشا تيٸمدٸ ىنتىماقتاستىق ورناتۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ جەنە بٸزدٸڭ ەلدەرٸمٸزگە ەلەۋلٸ پايدا ەكەلەدٸ", — دەپ جازدى ۆ. پۋتين.
سونىمەن قاتار ول ەكٸجاقتى تاۋار اينالىمىنىڭ كٶرسەتكٸشتەرٸ كٶڭٸلگە سەنٸم ۇيالاتاتىنىن اتاپ ٶتتٸ. مەسەلەن, بىلتىر بۇل سالادا جاڭا رەكورد ورناپ, 28 ميلليارد دوللار دەڭگەيٸنەن اسىپ تٷستٸ, ال بيىلعى قاڭتار-قىركٷيەك ايلارىندا 20 ميلليارد دوللاردان استى. ٶزارا ساۋدا قۇرىلىمى ٷنەمٸ ەرتاراپتانىپ كەلەدٸ جەنە قوسىلعان قۇنى جوعارى شيكٸزاتتىق ەمەس ٶنٸمدەردٸڭ ٷلەسٸ كٶبەيۋدە. سونىمەن قاتار, ٶزارا ەسەپ ايىرىسۋداعى ۇلتتىق ۆاليۋتالاردىڭ ٷلەسٸ تۇراقتى تٷردە ارتىپ كەلەدٸ. بۇل ەكٸ ەل اراسىنداعى الىس-بەرٸستٸ سىرتقى, سونىڭ ٸشٸندە ساياسي جاعدايلاردىڭ جاعىمسىز ەسەرٸنەن قورعاۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ
"قازاقستان ەكونوميكاسىنا تارتىلعان رەسەي ينۆەستيتسيياسى دا جىلدان-جىلعا ٶسٸپ جاتىر. بٷگٸندە ونىڭ كٶلەمٸ شامامەن 13 ميلليارد دوللارعا جەتتٸ. قازاقستاندا رەسەيلٸك ٸسكەر توپتاردىڭ قاتىسۋىمەن 23 مىڭنان استام كەسٸپورىن جۇمىس ٸستەيدٸ. ەكٸ ەلدٸڭ كومپانييالارى ٶنەركەسٸپتٸك كووپەراتسييا مەن جوعارى تەحنولوگييالار سالاسىندا بٸرقاتار بٸرلەسكەن ٸرٸ جوبالاردى ٸسكە اسىرىپ وتىر. سونىڭ ارقاسىندا ەكونوميكانى كەشەندٸ جاڭعىرتىپ, قوس مەملەكەتتٸڭ تەحنولوگييالىق ەگەمەندٸگٸن نىعايتۋعا ىقپال ەتەتٸن تولىق يندۋسترييالىق تسيكلدٸڭ جاڭا ٶندٸرٸستەرٸ جولعا قويىلىپ جاتىر", — دەيدٸ رف پرەزيدەنتٸ.
ونىڭ پايىمىنشا, مۇناي-گاز سەكتورىنداعى ىنتىماقتاستىق تا سىندارلى سيپات العان. كاسپيي قۇبىر كونسورتسيۋمىنىڭ ارقاسىندا قازاقستان ەكسپورتتايتىن مۇنايدىڭ 80 پايىزدان استامى رەسەي اۋماعى مەن رەسەيلٸك پورتتار ارقىلى قارا تەڭٸزبەن شەتەل نارىعىنا جەتكٸزٸلٸپ وتىر. قوس مەملەكەتتٸڭ ەنەرگەتيكالىق كومپانييالارى كٶمٸرسۋتەك كەن ورىندارىن بٸرلەسٸپ يگەرٸپ, ەنەرگييا رەسۋرستارىن ٶڭدەۋدٸ, قۇبىر جٷيەسٸن كەڭەيتۋدٸ جولعا قويا بٸلدٸ.
"اتاپ ايتقاندا, „روساتوم“ قازاقستانعا يادرولىق وتىن تٸزبەگٸنٸڭ جوبالارىن ٸسكە اسىرىپ, ۋران ٶنەركەسٸبٸن دامىتۋعا تەجٸريبەلٸك تۇرعىدان كٶمەك كٶرسەتٸپ كەلەدٸ. ماماندارىنىڭ بٸلٸم-بٸلٸگٸ مەن تەحنيكالىق شەشٸمدەرٸ ەلەمدە تەڭدەسسٸز سانالاتىن اتالمىش مەملەكەتتٸك كورپوراتسييا قازاقستان تارابىمەن جاڭا اۋقىمدى جوبالاردى ٸسكە اسىرۋعا دايىن. بالاما, „تازا“ ەنەرگەتيكا سالاسى مەن قورشاعان ورتانى قورعاۋ, كليماتتىڭ ٶزگەرۋٸنە قارسى كٷرەس باعىتتارىندا دا ىنتىماقتاستىقتىڭ جارقىن كەلەشەگٸ بار", — دەدٸ ۆ. پۋتين.
ٶزارا ەكونوميكالىق ىنتىماقتاستىقتىڭ ٶزگە باعىتتارىندا دا بٸرقاتار پەرسپەكتيۆالى سالالىق جوبالار مەن باستامالار بارشىلىق.
"سونىڭ ٸشٸندە قازاقستان اۋماعى ارقىلى ٶتەتٸن سولتٷستٸك — وڭتٷستٸك حالىقارالىق كٶلٸك دەلٸزٸنٸڭ شىعىس تارماعىن كەڭەيتۋ جوباسىن, „بايقوڭىر“ عارىش ايلاعىندا رەسەيلٸك „سويۋز-5“ زىمىران تاسىعىشىنا نەگٸزدەلگەن „بەيتەرەك“ عارىشتىق زىمىران كەشەنٸن قۇرۋ جوباسىن ەرەكشە اتاپ ٶتەر ەدٸم", — دەيدٸ ول.
ونىڭ سٶزٸنە قاراعاندا, قازاقستان مەن رەسەيدٸڭ ٶڭٸرلەرٸ دە ٶزارا تيٸمدٸ كووپەراتسييانى نىعايتۋعا ەلەۋلٸ ٷلەس قوسىپ كەلەدٸ. رەسەي فەدەراتسيياسىنىڭ بارلىق دەرلٸك سۋبەكتٸلەرٸ قازاقستانداعى سەرٸكتەستەرٸمەن تٸكەلەي بايلانىس ورناتقان: بۇل تۇرعىدا ەنەرگەتيكا, ٶنەركەسٸپ, كٶلٸك جەنە جوعارى تەحنولوگييالار سالاسىنداعى جوبالاردى بٸرگە جٷزەگە اسىرىپ وتىر.
"دەل قازٸر ۋفادا 20-شى مەرەيتويلىق ٶڭٸرارالىق ىنتىماقتاستىق فورۋمى ٶتٸپ جاتىر. وندا دەستٷرلٸ تٷردە بيلٸك ورگاندارىنىڭ باسشىلارى, زاڭ شىعارۋشىلار, مينيسترلٸكتەر مەن ۆەدومستۆولاردىڭ, بيزنەستٸڭ, عىلىمي جەنە قوعامدىق ورتانىڭ ٶكٸلدەرٸ, ياعني ٸس جٷزٸندە ەكٸجاقتى قاتىناستاردى دامىتۋ مەسەلەلەرٸمەن اينالىساتىن بارلىق ادامدار باس قوسادى. بٸز قاسىم-جومارت كەمەلۇلىمەن فورۋم قاتىسۋشىلارىنا بەينەبايلانىس بويىنشا ٷندەۋ جولداۋدى جوسپارلاپ وتىرمىز. ودان بٶلەك, ٶڭٸرارالىق جەنە شەكارا ماڭى ىنتىماقتاستىعىنىڭ اۋقىمدى باعدارلاماسى ەزٸرلەندٸ. بۇل باعدارلاما رەسەي مەن قازاقستان ٶڭٸرلەرٸنٸڭ ەرٸ قاراي ەلەۋمەتتٸك-ەكونوميكالىق ٶسۋٸنە, حالىقتىڭ ٶمٸر سٷرۋ ساپاسىن ارتتىرۋعا قولايلى جاعداي جاساۋعا باعىتتالعان 150-گە جۋىق بٸرلەسكەن ٸس-شارا مەن جوبالاردى قامتيدى", — دەدٸ ول.
