مەجٸلٸس دەپۋتاتى نۇرگٷل تاۋ يەسٸز جانۋارلار مەسەلەسٸن تالقىلاۋ بارىسىندا بيۋدجەت ساياساتىنا قاتىستى ماڭىزدى مەلٸمدەمە جاسادى. ونىڭ ايتۋىنشا, بۇل تاقىرىپ تەك جانۋارلار سانىن رەتتەۋ مەسەلەسٸمەن شەكتەلمەيدٸ, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
دەپۋتات بۇل مەسەلەنٸڭ اۋقىمىنا توقتالدى.
«بٷگٸن بٸز قاراستىرىپ وتىرعان مەسەلە – تەك يەسٸز جانۋارلاردىڭ سانىن رەتتەۋ تۋرالى ەمەس. بۇل – مەملەكەتٸمٸزدٸڭ بيۋدجەتتٸك باسىمدىقتارى مەن قۇندىلىقتار جٷيەسٸن قايتا قاراۋدى تالاپ ەتەتٸن ستراتەگييالىق مەسەلە», – دەدٸ.
ول قازاق حالقىنىڭ جانۋارعا دەگەن كٶزقاراسىن دا اتاپ ٶتتٸ.
«قازاقتا “يت – جەتٸ قازىنانىڭ بٸرٸ” دەگەن ۇعىم بار. ياعني, بٸز جانۋارعا جاناشىرلىقپەن, تٸرشٸلٸك يەسٸنە قۇرمەتپەن قارايتىن حالىقپىز», – دەگەن دەپۋتات قاراۋسىز جانۋارلاردى قورعاۋ ماڭىزدى ەكەنٸن جەتكٸزدٸ.
نۇرگٷل تاۋدىڭ سٶزٸنشە, قازاقستاندا حالىقارالىق تەجٸريبەدە قولدانىلاتىن وسۆۆ ەدٸسٸ (اۋلاۋ, ستەريليزاتسييالاۋ, ۆاكتسيناتسييالاۋ جەنە قايتا بوساتۋ) ەنگٸزٸلٸپ جاتىر. ول بۇل تەسٸلدٸ «جانۋارلارعا قاتىگەزدٸككە جول بەرمەيتٸن پروگرەسسيۆتٸ ەدٸس» دەپ اتادى.
الايدا دەپۋتات مەسەلەنٸڭ قارجىلىق جاعىنا ەرەكشە نازار اۋداردى. ونىڭ مەلٸمەتٸنشە, بٸر يتكە جۇمسالاتىن شىعىن ايتارلىقتاي جوعارى:
«بٸر يتتٸ ستەريليزاتسييالاۋ – 24 010 تەڭگە, كاستراتسييالاۋ – 17 244 تەڭگە, ۆاكتسيناتسييالاۋ – 7 713 تەڭگە, ەۆتانازييا – 11 571 تەڭگە. ال تەۋلٸكتٸك كٷتٸپ-باعۋ – 5 885 تەڭگە. نەتيجەسٸندە, بٸر يتكە ورتا ەسەپپەن 74 000 تەڭگە جۇمسالادى», – دەدٸ ول.
مىسىقتارعا كەتەتٸن شىعىن دا از ەمەس. دەپۋتاتتىڭ ايتۋىنشا, بٸر مىسىققا شامامەن 57 000 تەڭگە جۇمسالادى.
وسى سانداردى ەلەۋمەتتٸك تٶلەمدەرمەن سالىستىرعان نۇرگٷل تاۋ ايىرماشىلىققا نازار اۋداردى. ونىڭ سٶزٸنشە, 2026 جىلى كٶپبالالى وتباسىلارعا تٶلەنەتٸن جەردەماقى كٶلەمٸ تٶمەن دەڭگەيدە قالىپ وتىر.
«4 بالالى وتباسىلارعا – 69 330 تەڭگە, 5 بالالى وتباسىلارعا – 86 673 تەڭگە, ال 8 جەنە ودان دا كٶپ بالاسى بار وتباسىلارعا ەر بالاعا 17 300 تەڭگەدەن تٶلەنەدٸ», – دەدٸ دەپۋتات.
وسىعان بايلانىستى ول ناقتى مەسەلە كٶتەردٸ.
«بٸز بٸر جانۋارعا 57 مىڭنان 74 مىڭ تەڭگەگە دەيٸن قاراجات جۇمساي وتىرىپ, بٸر بالاعا اي سايىن 17 مىڭ تەڭگەمەن شەكتەلٸپ وتىرمىز. بۇل – تەك سانداردىڭ ايىرماشىلىعى ەمەس, بۇل – ساياساتتىڭ ٸشكٸ لوگيكاسىنا قاتىستى سۇراق», – دەدٸ نۇرگٷل تاۋ.
سونىمەن قاتار, دەپۋتات مەكتەپتەردەگٸ جاعدايدى دا سىنعا الدى. ونىڭ ايتۋىنشا, بالالاردىڭ تاماقتانۋىنا بٶلٸنەتٸن قاراجات جەتكٸلٸكسٸز.
«بٸر بالانى تاماقتاندىرۋ كٷنٸنە 460-720 تەڭگەدەن اسپايدى. بۇل دەموگرافييالىق ساياساتقا دا, ادامي كاپيتال ساپاسىنا دا ەسەر ەتەدٸ», – دەدٸ ول.
دەپۋتات ٶز ۇستانىمىن ناقتىلاي كەلە, مەسەلەنٸ «جانۋار نەمەسە ادام» دەپ قاراۋعا بولمايتىنىن اتاپ ٶتتٸ. ونىڭ پٸكٸرٸنشە, باستىسى – تەڭگەرٸم.
نۇرگٷل تاۋ زاڭ جوباسىن قولدايتىنىن بٸلدٸرٸپ, باسىمدىقتاردى قايتا قاراۋدى ۇسىندى.
«يەسٸز جانۋارلار مەسەلەسٸن رەتتەۋگە قاتىستى بيۋدجەت شىعىستارىن قىسقارتىپ, بالاعا بٶلٸنەتٸن قاراجاتتى ارتتىرۋ كەرەك دەپ سانايمىن», – دەدٸ ول.