بەلگٸلٸ جۋرناليست مارات توقاشباەۆ وسىنداي ساۋالدى ورتاعا تاستاعان ەكەن. ورىندى. ويلانتادى. بٸراق, ساعىنتاەۆ قۇلاعىنا ٸلەر مە ەكەن مۇنى? ٷكٸمەتتٸ سول باسقارىپ وتىر عوي.
"قازاقستان ٷكٸمەتٸنٸڭ نازارىنا! ٷكٸمەت وتىرىستارىنىڭ ورىس تٸلٸندە ٶتۋٸ – زاڭسىز!" دەيدٸ توقاشباەۆ. دەل وسى سٶزدەردٸ بادىرايتىپ باس ەرٸپپەن جازىپتى.
ساعىنتاەۆ, سٸز بٸلەسٸز بە?
قازاقستان كونستيتۋتسيياسىنىڭ 7-بابىنىڭ 1-تارماعىندا «قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى مەملەكەتتiك تiل – قازاق تiلi» ەكەندٸگٸ تۇجىرىمدالىپ, 2-تارماعىندا «مەملەكەتتiك ۇيىمداردا جەنە جەرگiلiكتi ٶزiن-ٶزi باسقارۋ ورگاندارىندا ورىس تiلi رەسمي تٷردە قازاق تiلiمەن تەڭ قولدانىلادى» دەپ كٶرسەتٸلگەن.
نازار اۋدارىڭىزدار, ٷكٸمەت مەملەكەتتٸك ۇيىم ەمەس, ول – مەملەكەتتٸك ورگان.
مەملەكەتتٸك ۇيىمدار دەگەنٸمٸز مينيسترلٸكتەر مەن ۆەدومستۆولاردىڭ ٶز مٸندەتتەرٸن جٷزەگە اسىرۋ ٷشٸن قۇرعان ۇيىمدارى. ايتالىق, اۋىل شارۋاشىلىعى مينيسترلٸگٸ – مەملەكەتتٸك ورگان بولسا, ول قۇرعان ۆەتەرينارييالىق قىزمەت –مەملەكەتتٸك ۇيىم سانالادى. ورىس تٸلٸنٸڭ رەسمي تٷردە قازاق تٸلٸمەن تەڭ قولدانىلاتىنى تۋرالى نورما مٸنە, وسىنداي تەك ەكٸنشٸ دەڭگەيدەگٸ مەملەكەتتٸك ۇيىمدارعا عانا قاتىستى.
ٷكٸمەت مىنانى وقىشى!
قازاقستان كونستيتۋتسيياسىنىڭ 64-بابىنىڭ 1-تارماعىندا «ٷكiمەت قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ اتقارۋشى بيلiگiن جٷزەگە اسىرادى, اتقارۋشى ورگانداردىڭ جٷيەسiن باسقارادى جەنە ولاردىڭ قىزمەتiنە باسشىلىق جاسايدى» دەسە, 2-تارماعىندا «ٷكٸمەت القالى ورگان بولىپ تابىلادى» دەيدٸ. ياعني «اتقارۋشى ورگانداردىڭ جٷيەسٸن باسقاراتىندىعىن» ەرٸ «القالى» ەكەندٸگٸن ەسكەرسەك اتا زاڭىمىز ٷكٸمەتتٸڭ ورگان ەكەندٸگٸن دەلەلدەپ تۇر. اناۋ-مىناۋ ەمەس – مەملەكەتتٸك ورگان! ٷكٸمەتتٸڭ مەملەكەتتٸك ۇيىم ەمەس مەملەكەتتٸك ورگان بولۋى سەبەپتٸ ونىڭ مەملەكەتتٸك تٸلدە ەمەس باسقا تٸلدە جۇمىس ٸستەۋٸ,
ٷكٸمەت وتىرىستارىن ورىس تٸلٸندە جٷرگٸزۋٸ كونستيتۋتسيياعا قايشى ەرەكەت! ٷكٸمەت وتىرىستارى ورىس تٸلٸندە ٶتسٸن دەگەن كونستيتۋتسييالىق نورما ەش جەردە جوق.
ياعني بۇل زاڭسىزدىق! مۇنداي قاتەلٸكتەر جەدەل تٷزەتٸلۋگە تيٸس!
بۇدان شىعاتىن قورىتىندى
بۇعان قوسىمشا, مىنانداي جاعدايدى ەسكەرۋ قاجەت. قازاقستان رەسپۋبليكاسىنداعى تiل تۋرالى زاڭنىڭ 4-بابىندا "مەملەكەتتiك تiل – مەملەكەتتiڭ بٷكiل اۋماعىندا قوعامدىق قاتىناستاردىڭ بارلىق سالاسىندا قولدانىلاتىن مەملەكەتتiك باسقارۋ, زاڭ شىعارۋ, سوت iسiن جٷرگiزۋ جەنە iس قاعازدارىن جٷرگiزۋ تiلi» ەكەندٸگٸ باياندالعان.
سونداي-اق ٷكٸمەتتٸڭ قازاقستان رەسپۋبليكاسىندا مەملەكەتتiك تiلدi بارىنشا دامىتۋعا, ونىڭ حالىقارالىق بەدەلiن نىعايتۋعا مٸندەتتٸ ەكەندٸگٸ ايتىلعان. ونىڭ ٷستٸنە قر كونستيتۋتسييالىق كەڭەسٸنٸڭ 2007 جىلعى 23-اقپانداعى № 3 قوسىمشا قاۋلىسىندا: «مەملەكەتتٸك ۇيىمداردا جەنە جەرگٸلٸكتٸ ٶزٸن-ٶزٸ باسقارۋ ورگاندارىندا ورىس تٸلٸ رەسمي تٷردە قازاق تٸلٸمەن تەڭ قولدانىلادى دەگەن كونستيتۋتسييالىق نورما ورىس تٸلٸنە ەكٸنشٸ مەملەكەتتٸك تٸل مەرتەبەسٸ بەرٸلەتٸنٸن بٸلدٸرمەيدٸ» دەگەن تۇجىرىمى تاعى بار. بۇدان شىعاتىن قورىتىندى مەملەكەتتٸك ورگان تەك مەملەكەتتٸك تٸلدە عانا جۇمىس ٸستەۋگە تيٸس!
باقىتجان ەبدٸرۇلى, قاتەلٸك قاشان تٷزەتٸلەدٸ?!
