Freedom Inside '26

زەينەتاقى اكتيۆتەرٸ قالاي ينۆەستيتسييالانىپ جاتىر? ساراپشىلار تٷسٸندٸردٸ

زەينەتاقى اكتيۆتەرٸ قالاي ينۆەستيتسييالانىپ جاتىر? ساراپشىلار تٷسٸندٸردٸ
فوتو: بجزق

2025 جىلى زەينەتاقى جيناقتارىنىڭ ينۆەستيتسييالىق تابىسى 1, 825 ترلن تەڭگەگە جەتكەن. بۇل تۋرالى الماتىدا ٶتكەن قارجى جۋرناليستيكاسى مەكتەبٸندە “بجزق” اق ينۆەستيتسييالىق پورتفەلدٸ تالداۋ باسقارماسىنىڭ  باسشىسى لەززات ەمٸرعاليەۆا مەلٸمدەدٸ, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.

ٸس-شارا بارىسىندا ەمٸرعاليەۆا زەينەتاقى اكتيۆتەرٸن باسقارۋدىڭ قازٸرگٸ جاعدايى جەنە ينۆەستيتسييالىق ستراتەگييالارى تۋرالى ايتتى.

ونىڭ سٶزٸنشە, 2026 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنداعى جاعداي بويىنشا قازاقستانداعى زەينەتاقى اكتيۆتەرٸنٸڭ جالپى كٶلەمٸ 26 ترلن تەڭگەدەن اسقان. ال 2025 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا ينۆەستيتسييالىق قىزمەتتەن الىنعان تابىس 1,773 ترلن تەڭگەگە جەتكەن.

“بىلتىر زەينەتاقى اكتيۆتەرٸنٸڭ ينۆەستيتسييالىق كٸرٸسٸ 7,43 پايىز دەڭگەيٸندە قالىپتاستى”, – دەدٸ لەززات ەمٸرعاليەۆا.

سپيكەردٸڭ ايتۋىنشا, ينۆەستيتسييالىق تابىستىڭ نەگٸزگٸ بٶلٸگٸ مەملەكەتتٸك باعالى قاعازداردان, حالىقارالىق قارجى ۇيىمدارىنىڭ وبليگاتسييالارىنان جەنە رەپو وپەراتسييالارىنان تٷسكەن.

“بۇل قۇرالدار جالپى تابىستىڭ شامامەن 78 پايىزىن قامتاماسىز ەتتٸ”, – دەدٸ ول.

پورتفەل قالاي قالىپتاسادى

زەينەتاقى اكتيۆتەرٸ بٸرنەشە سەنٸمگەرلٸك باسقارۋشى اراسىندا بٶلٸنگەن. نەگٸزگٸ باسقارۋشى – قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ ۇلتتىق بانكٸ. ال اكتيۆتەردٸڭ بٸر بٶلٸگٸ جەكە ينۆەستيتسييالىق پورتفەلدٸ باسقارۋشىلاردىڭ قاراماعىنا بەرٸلگەن.

ەمٸرعاليەۆانىڭ سٶزٸنشە, زەينەتاقى اكتيۆتەرٸن باسقارۋداعى باستى قاعيدالاردىڭ بٸرٸ – پورتفەلدٸ ەرتاراپتاندىرۋ.

“ينۆەستيتسييالىق پورتفەل تەۋەكەلدەردٸ ازايتۋ ٷشٸن ەرتٷرلٸ قارجى قۇرالدارىنا ورنالاستىرىلادى. بۇل – زەينەتاقى اكتيۆتەرٸن باسقارۋدىڭ نەگٸزگٸ قاعيدالارىنىڭ بٸرٸ”, – دەدٸ ول.

قازٸرگٸ تاڭدا ينۆەستيتسييالىق پورتفەل قۇرىلىمىندا نەگٸزگٸ ٷلەستٸ قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مەملەكەتتٸك باعالى قاعازدارى الىپ وتىر. سونىمەن قاتار پورتفەلدە حالىقارالىق قارجى ۇيىمدارىنىڭ وبليگاتسييالارى, شەتەلدٸك مەملەكەتتٸك باعالى قاعازدار, كورپوراتيۆتٸك وبليگاتسييالار جەنە باسقا دا قارجى قۇرالدارى بار.

جاڭا تسيفرلىق سەرۆيس ٸسكە قوسىلدى

بايانداما بارىسىندا زەينەتاقى اكتيۆتەرٸ تۋرالى اقپاراتتىڭ اشىقتىعىن ارتتىرۋ ماقساتىندا جاڭا تسيفرلىق سەرۆيس ٸسكە قوسىلعانى دا ايتىلدى.

ەمٸرعاليەۆانىڭ ايتۋىنشا, invest.enpf.kz ينتەرنەت-پورتالى ينۆەستيتسييالىق پورتفەلدٸ باسقارۋشىلار تۋرالى نەگٸزگٸ اقپاراتتى بٸر پلاتفورمادا بٸرٸكتٸرەدٸ.

“بۇل پورتال ازاماتتارعا زەينەتاقى جيناقتارىن باسقارۋ جٷيەسٸ تۋرالى تولىق مەلٸمەت الۋعا مٷمكٸندٸك بەرەدٸ. مۇندا ينۆەستيتسييالىق ستراتەگييالار, پورتفەل قۇرىلىمى, باعالى قاعازدار تۋرالى اقپارات, سونداي-اق باسقارۋشىلاردىڭ قارجىلىق كٶرسەتكٸشتەرٸ مەن زەينەتاقى اكتيۆتەرٸنٸڭ كٸرٸستٸلٸگٸ جٶنٸندەگٸ دەرەكتەر جارييالانعان”, – دەدٸ ول.

سپيكەردٸڭ ايتۋىنشا, جاڭا پلاتفورما حالىقتىڭ قارجىلىق ساۋاتتىلىعىن ارتتىرۋعا جەنە زەينەتاقى اكتيۆتەرٸن ينۆەستيتسييالاۋ تەتٸكتەرٸن تٷسٸنۋدٸ كٷشەيتۋگە باعىتتالعان.

سونىمەن قاتار پورتال ارقىلى سالىمشىلار ينۆەستيتسييالىق پورتفەلدٸ باسقارۋشىلاردىڭ قىزمەتٸن سالىستىرىپ, ولاردىڭ ينۆەستيتسييالىق نەتيجەلەرٸمەن تانىسا الادى.

ۇلتتىق بانك نە دەيدٸ?

ۇلتتىق بانك مونەتارلىق وپەراتسييالار دەپارتامەنتٸ ديرەكتورىنىڭ ورىنباسارى نۇرجان نۇرعازيننٸڭ ايتۋىنشا, زەينەتاقى اكتيۆتەرٸنٸڭ نەگٸزگٸ بٶلٸگٸ ۇلتتىق بانكتٸڭ باسقارۋىندا. سوندىقتان بۇل قاراجاتتى باسقارۋداعى نەگٸزگٸ قاعيدا – تەۋەكەلگە بارۋ ەمەس, ەڭ الدىمەن سالىمشىلاردىڭ قاراجاتىن ساقتاۋ.

نەگە زەينەتاقى تابىسى ٶزگەرٸپ تۇرادى

نۇرعازين زەينەتاقى اكتيۆتەرٸنٸڭ تابىسى قىسقا مەرزٸمدە ٶزگەرٸپ تۇراتىنىن تٷسٸندٸردٸ.

“كٶپ جاعدايدا ادامدار نەگە كەيدە زەينەتاقى اكتيۆتەرٸنٸڭ تابىستىلىعى تٶمەندەپ كەتەدٸ دەپ سۇرايدى. بۇل – قارجى نارىعىنداعى كٷندەلٸكتٸ قايتا باعالاۋمەن بايلانىستى”, – دەدٸ ول.

ونىڭ ايتۋىنشا, ينفلياتسييا مەن پايىزدىق مٶلشەرلەمەلەردٸڭ ٶزگەرۋٸ دە ينۆەستيتسييالىق تابىسقا ەسەر ەتەدٸ.

نۇرعازيننٸڭ سٶزٸنشە, ەگەر نارىقتاعى پايىزدىق مٶلشەرلەمەلەر تٶمەندەسە, وبليگاتسييالاردىڭ باعاسى ٶسەدٸ. ال كەرٸسٸنشە جاعداي ورىن السا, ولاردىڭ نارىقتىق باعاسى تٶمەندەۋٸ مٷمكٸن.

سپيكەر ۆاليۋتالىق اكتيۆتەردٸڭ تابىسىنا ۆاليۋتا باعامىنىڭ ٶزگەرۋٸ دە ەسەر ەتەتٸنٸن ايتتى.

ول مىسال رەتٸندە بىلتىرعى جاعدايدى كەلتٸردٸ.

“2025 جىلى تەڭگە باعامى شامامەن 525 تەڭگەدەن 505 تەڭگەگە دەيٸن نىعايدى. سونىڭ سالدارىنان ۆاليۋتالىق اكتيۆتەر تەڭگەمەن ەسەپتەگەندە قايتا باعالانعان كەزدە بەلگٸلٸ بٸر تەرٸس ەسەر بايقالدى”, – دەدٸ ول.

نۇرعازين زەينەتاقى اكتيۆتەرٸ ەرتٷرلٸ قارجى قۇرالدارىنان تۇراتىنىن ايتتى. ونىڭ ايتۋىنشا, پورتفەل وبليگاتسييالاردان, اكتسييالاردان جەنە تٷرلٸ ۆاليۋتالىق ەرٸ تەڭگەلٸك قۇرالداردان قۇرالادى.

“قازٸرگٸ كەزدە زەينەتاقى اكتيۆتەرٸنٸڭ شامامەن 60 پايىزى تەڭگەمەن, ال 40 پايىزى شەتەل ۆاليۋتاسىندا ورنالاستىرىلعان”, – دەدٸ ول.

سونداي-اق ول زەينەتاقى اكتيۆتەرٸ نەگٸزٸنەن سەنٸمدٸ قارجى قۇرالدارىنا ورنالاستىرىلاتىنىن اتاپ ٶتتٸ.

“تەڭگەلٸك پورتفەلدٸڭ نەگٸزگٸ بٶلٸگٸ – قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ مەملەكەتتٸك باعالى قاعازدارى. ولار بٸز ٷشٸن ەڭ قاۋٸپسٸز قارجى قۇرالدارىنىڭ بٸرٸ سانالادى”, – دەدٸ ول.

سٶزٸنشە, زەينەتاقى اكتيۆتەرٸنٸڭ شامامەن 43 پايىزى مەملەكەتتٸك باعالى قاعازدارعا ينۆەستيتسييالانعان.

سونىمەن قاتار پورتفەلدە كۆازيمەملەكەتتٸك سەكتوردىڭ وبليگاتسييالارى, ەكٸنشٸ دەڭگەيلٸ بانكتەردٸڭ وبليگاتسييالارى, حالىقارالىق قارجى ۇيىمدارىنىڭ باعالى قاعازدارى جەنە اقشا نارىعىنىڭ قۇرالدارى بار.

سپيكەردٸڭ ايتۋىنشا, ۆاليۋتالىق پورتفەل 4 نەگٸزگٸ كلاسقا بٶلٸنگەن.

“ولار – دامىعان ەلدەردٸڭ وبليگاتسييالارى, دامۋشى نارىقتاردىڭ وبليگاتسييالارى, كورپوراتيۆتٸك وبليگاتسييالار جەنە اكتسييالار”, – دەدٸ ول.

نۇرعازيننٸڭ ايتۋىنشا, كەيٸنگٸ جىلدارى پورتفەلدٸ ەرتاراپتاندىرۋ ماقساتىندا اكتسييالاردىڭ ٷلەسٸ دە ۇلعايىپ كەلەدٸ.

“بيىل اكتسييالاردىڭ ٷلەسٸن 25 پايىزدان 30 پايىزعا دەيٸن ارتتىرۋ جوسپارلانىپ وتىر. سونىمەن قاتار پورتفەلگە بالامالى ينۆەستيتسييالىق قۇرالداردى ەنگٸزۋ قاراستىرىلۋدا”, – دەدٸ ول.

ونىڭ سٶزٸنشە, مۇنداي قۇرالدارعا جەكە كاپيتال, ينفراقۇرىلىمدىق جوبالار, جىلجىمايتىن مٷلٸك جەنە باسقا دا ينۆەستيتسييالىق باعىتتار كٸرەدٸ.

نۇرعازين زەينەتاقى اكتيۆتەرٸنٸڭ تابىستىلىعىن قىسقا مەرزٸمدە باعالاۋ دۇرىس ەمەس ەكەنٸن دە اتاپ ٶتتٸ.

“زەينەتاقى اكتيۆتەرٸ – ۇزاق مەرزٸمدٸ ينۆەستيتسييالار. سوندىقتان ولاردىڭ تيٸمدٸلٸگٸن بٸر اي نەمەسە بٸر جىل ەمەس, كەم دەگەندە بەس-ون جىلدىق كەزەڭدە باعالاۋ قاجەت”, – دەدٸ ول.

سپيكەردٸڭ ايتۋىنشا, ۇزاق مەرزٸمدٸ كەزەڭدە زەينەتاقى اكتيۆتەرٸنٸڭ تابىستىلىعى ينفلياتسييا دەڭگەيٸنەن جوعارى بولىپ كەلەدٸ.

مەسەلەن, ونىڭ مەلٸمەتٸنشە, زەينەتاقى اكتيۆتەرٸ بٸرٸكتٸرٸلگەن كەزەڭنەن بەرٸ جيناقتالعان تابىستىلىق شامامەن 194 پايىزدى, ال وسى كەزەڭدەگٸ ينفلياتسييا 207 پايىزدى قۇراعان.

نۇرعازين سالىمشىلاردى زەينەتاقى اكتيۆتەرٸن باسقارۋ جٷيەسٸمەن بەلسەندٸ تانىسۋعا شاقىردى.

ينۆەستيتسييالىق كومپانييالار تۋرالى

Alatau City Invest

زەينەتاقى اكتيۆتەرٸن باسقارۋشى كومپانييالاردىڭ بٸرٸ Alatau City Invest ٶكٸلدەرٸ جاڭا ينۆەستيتسييالىق ستراتەگييا ەنگٸزٸلگەنٸن ايتتى.

كومپانييانىڭ مەلٸمەتٸنشە, قازٸرگٸ ۋاقىتتا باسقارۋداعى زەينەتاقى اكتيۆتەرٸ 16,5 ملرد تەڭگەدەن اسادى. 2025 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا پورتفەلدٸڭ كٸرٸستٸلٸگٸ 11,22 پايىزدى قۇراعان.

كومپانييا ٶكٸلدەرٸنٸڭ ايتۋىنشا, جاڭا ستراتەگييا بەنچمارككە نەگٸزدەلگەن بەلسەندٸ باسقارۋ تەسٸلٸنە سٷيەنەدٸ جەنە ۇزاق مەرزٸمدٸ كەزەڭدە كٸرٸستٸلٸكتٸ ارتتىرۋعا باعىتتالعان.

BCC Invest

BCC Invest اكتيۆتەردٸ باسقارۋ دەپارتامەنتٸنٸڭ ديرەكتورى مەۋلەن ٷسەنوۆ كومپانييا ينۆەستيتسييالىق پورتفەلدٸ قالىپتاستىرۋدا تۇراقتىلىققا باسىمدىق بەرەتٸنٸن جەتكٸزدٸ.

ونىڭ سٶزٸنشە, قازٸرگٸ پورتفەلدٸڭ 78 پايىزى وبليگاتسييالار مەن اقشا نارىعى قۇرالدارىنا, ال شامامەن 19 پايىزى اكتسييالارعا باعىتتالعان.

سونىمەن قاتار ينۆەستيتسييالاردىڭ 68 پايىزى تەڭگەمەن, 31 پايىزى شەتەل ۆاليۋتاسىندا ورنالاستىرىلعان.

Halyk Finance

Halyk Finance باسقارما تٶراعاسىنىڭ ورىنباسارى باۋىرجان تٶلەپوۆ كومپانييا باسقارۋىنداعى زەينەتاقى اكتيۆتەرٸ 50 ملرد تەڭگەدەن اسقانىن ايتتى.

ونىڭ ايتۋىنشا, كەيٸنگٸ ٷش جىلدا پورتفەلدٸڭ ورتاشا جىلدىق ٶسٸمٸ 14 پايىزدان جوعارى بولعان.

كومپانييا ستراتەگيياسى بويىنشا ينۆەستيتسييالاردىڭ شامامەن 70 پايىزى تەڭگەلٸك قۇرالدارعا, ال 30 پايىزى ۆاليۋتالىق اكتيۆتەرگە باعىتتالعان.

سەنتراس سەكيۋريتيز

ال “سەنتراس سەكيۋريتيز” كومپانيياسىنىڭ باسقارما تٶراعاسىنىڭ ورىنباسارى دامير نۋرسكەنوۆ زەينەتاقى اكتيۆتەرٸن باسقارۋدا كونسەرۆاتيۆتٸ ينۆەستيتسييالىق مودەل قولدانىلاتىنىن ايتتى.

ونىڭ سٶزٸنشە, پورتفەلدٸڭ نەگٸزگٸ بٶلٸگٸ وبليگاتسييالىق قۇرالدارعا باعىتتالعان. 2026 جىلعى دەرەكتەر بويىنشا اكتيۆتەردٸڭ 64 پايىزى تەڭگەلٸك وبليگاتسييالارعا, ال 25 پايىزى دوللارلىق وبليگاتسييالارعا سالىنعان.

كومپانييانىڭ ايتۋىنشا, مۇنداي ستراتەگييا ينۆەستيتسييالىق تەۋەكەلدەردٸ تٶمەندەتٸپ, زەينەتاقى اكتيۆتەرٸنٸڭ تۇراقتى تابىستىلىعىن قامتاماسىز ەتۋگە مٷمكٸندٸك بەرەدٸ.