Jańa oqý jylynda oqýshylardyń baǵalaý júiesi ózgeredi

Jańa oqý jylynda oqýshylardyń baǵalaý júiesi ózgeredi
pixabay.com

Jańa oqý jylynan bastap Qazaqstan mektepterinde birqatar ózgeris engiziledi, dep habarlaidy dalanews.kz.

5-7 synyp oqýshylary «Konstitýtsiia negizderi», 8-11 synyp oqýshylary «Zań jáne tártip», al 5-11 synyptar «Jeke qaýipsizdik» kýrstaryn oqidy. Bul týraly Úkimet otyrysynda Oqý aǵartý ministri Juldyz Súleimenova málimdedi.

Ministrliktiń málimetinshe, bilim berýdiń memlekettik jalpyǵa mindetti standarttary, úlgilik oqý josparlary men oqý baǵdarlamalary jańa Konstitýtsiia normalaryna sáikes qaita qaralǵan.

Buǵan deiin tańdaý páni retinde oqytylǵan «Quqyq negizderi» endi barlyq oqýshy úshin mindetti pán bolady. Onyń mazmuny da jańa Konstitýtsiia qaǵidattaryna sáikestendirilgen.

Bastaýysh synyptarda baǵalaý júiesi de ózgeredi. Bólim boiynsha jiyntyq baǵalaý jáne toqsan boiynsha jiyntyq baǵalaý alynyp tastalady. Onyń ornyna kúndelikti qalyptastyrýshy baǵalaýdyń róli kúsheitiledi. Muǵalim diktant, mazmundama, shyǵarma, joba, aýyzsha jáne praktikalyq jumystar siiaqty ádisterdi óz qalaýynsha qoldana alady.

Qazaqstanda qazir 8 myńnan astam mektepte 4,1 mln oqýshy bilim alyp jatyr. Onyń 5 myńnan astamy aýyldyq jerde ornalasqan. Biyl 380 myńnan astam balanyń birinshi synypqa qabyldanýy kútiledi.

Biyl alǵash ret 1 synypqa qabyldaý «OQU» biryńǵai platformasy arqyly kezeń kezeńimen júzege asyrylyp jatyr. Ótinishterdiń 88,7 paiyzdan astamy elektrondy túrde qabyldanǵan. Balalardy birinshi synypqa qabyldaý 31 tamyzǵa deiin jalǵasady.

Jańa oqý jylyndaǵy negizgi baǵyttardyń biri jasandy intellektini mektepterge engizý bolady. 2026 jylǵy 1 qyrkúiekten bastap Pavlodar jáne Qyzylorda oblystaryndaǵy 10 shaǵyn jinaqty mektepte jasandy intellekt tehnologiialaryn qoldaný boiynsha pilottyq joba bastalady. Pilottyq kezeńde joba 500 shaǵyn jinaqty mektepti qamtidy. 2029 jylǵa deiin ony barlyq 2 600 shaǵyn jinaqty mektepke deiin keńeitý josparlanǵan.

Balalardyń qaýipsizdigine qatysty da jańa júieler engiziledi. «Jeke qaýipsizdik» kýrsy áleýmettik emotsionaldyq daǵdylardy qalyptastyrýǵa jáne balalardyń ómirlik turaqtylyǵyn damytýǵa baǵyttalady.

Sonymen qatar biryńǵai tsifrlyq diagnostikalyq platforma engiziledi. Ol balalardyń jaǵdaiyn júieli baqylaýǵa jáne olardyń psihologiialyq ál aýqatyn baǵalaýǵa múmkindik beredi.

2026 jyly Qazaqstannyń barlyq óńirinde Balalardyń quqyqtaryn qorǵaý basqarmalary quryldy. Olardyń negizgi mindetteri balalardyń quqyqtaryn qorǵaý jumystaryn úilestirý, zorlyq zombylyqtan zardap shekken balalardy súiemeldeý jáne quqyq buzýshylyqtardy erte anyqtaý bolady.

Mektepterdiń materialdyq bazasyn jańartý jumystary da jalǵasady. Qazir josparlanǵan 1 409 pándik kabinettiń 1 007-si, iaǵni 70 paiyzy jetkizilgen.

Elimizde 178 mektepte kúrdeli jóndeý júrgizilip jatyr. Bul mektepterde jalpy 117 myń oqýshy orny bar. 1 qyrkúiekke deiin 106 mekteptegi jóndeý jumystaryn aiaqtaý josparlanǵan.

Budan bólek, qazir 59,3 myń oqýshy ornyna arnalǵan 101 mekteptiń qurylysy júrgizilýde. Jyl sońyna deiin 38,2 myń oqýshy ornyna arnalǵan 72 mekteptiń qurylysyn aiaqtaý josparlanǵan.

Tehnikalyq jáne kásiptik bilim berý júiesinde 763 kolledj jumys istep, onda 556 myń stýdent bilim alyp jatyr. Biyl memlekettik bilim berý tapsyrysy aiasynda kolledjderge 133 myń stýdent qabyldaý josparlanǵan. Onyń 70 paiyzy tehnikalyq baǵyttar boiynsha kadr daiarlaýǵa baǵyttalady.

Kolledjderde dýaldy oqytýmen qamtylǵan stýdentter sany da ósti. 2025 jyly 91 myń stýdent bolsa, 2026 jyly bul kórsetkish 138,2 myńǵa jetken. Dýaldy oqytý 552 kolledjde 11 myńnan astam kásiporynnyń qatysýymen júzege asyrylyp jatyr.