Ulttyq bank ulttyq valiýtanyń qubylý jaǵdaiyn – shamadan tys dep baǵalaidy. Buǵan búgin, 12 qarashada jariialanǵan valiýta naryǵyndaǵy jaǵdaiǵa qatysty Ulttyq bank tóraǵasynyń orynbasary Áliia Moldabekovanyń túsiniktemesinde basa nazar aýdarylady, dep habarlaidy Dalanews.kz.
"Qazirgi ýaqytta biz jahandyq qarjy naryqtary tym qatty qubylyp turǵanyn baiqap otyrmyz. Buǵan, álbette, AQSh-taǵy prezident sailaýynyń nátijesi aitarlyqtai yqpal etti. Donald Tramptyń jeńisi AQSh dollaryn kúsheitip, damýshy elderdiń valiýtalary, sonyń ishinde teńge de álsiredi. Negizgi álemdik valiýtalarǵa shaqqandaǵy dollar baǵamyn kórsetetin DXY indeksi qyrkúiek aiynyń sońynda 100,8 tarmaqta tómen mánge jetkennen keiin 5%-ǵa deiin nyǵaiyp, 105,5 tarmaqqa deiin ósti. EM valiýtalarynyń indeksi qyrkúiek aiynyń sońynan 4,2%-ǵa tómendedi (11 qarashadaǵy jaǵdai boiynsha)", delingen túsiniktemede.
Onyń ústine, Moldabekovanyń aitýynsha,munai kotirovkalary da qalypty túrde tómendep, bir barreli 74-75 AQSh dollarynan 71,83 AQSh dollaryna deiin tústi (2024 jylǵy 11 qarashadaǵy jaǵdai boiynsha). Sebebi áleýetti saýda bajdary men Donald Tramptyń prezidenttik kezeńinde AQSh-tan kóptep munai jetkizýdiń ózi shamadan tys artyq usynysqa ákeledi degen ekonomisterdiń boljamy áser etti. Onyń ústine, qýatty dollar – qashanda shikizat taýarlary úshin negativti faktor sanalady.
"Syrtqy naryqtardaǵy qubylmaly jaǵdai valiýta naryǵyna qatysýshylardyń qimyl-áreketine de áser etedi. Biz shetel valiýtasyna usynys aitarlyqtai tómendep, oǵan degen suranystyń bir mezgilde óskenin baiqap otyrmyz. Bul óz kezeginde teńge baǵamynyń álsireýine yqpal etedi. 2024 jylǵy qarashanyń basynan beri ulttyq valiýtanyń birjalyq saýda-sattyqtaǵy baǵamy 1,4%-ǵa álsirep, 1 AQSh dollary úshin 495 teńgege jetti", - deidi spiker.
Ulttyq bank tóraǵasynyń orynbasary, ókinishke qarai, spekýliativtik sipattaǵy mámilelerdiń kóbeigeni de baiqalyp otyrǵanyn, bul da aiyrbas baǵamyn tym qubyltyp jiberetinin jetkizdi.
"Ótimdilik jetkiliksiz jaǵdaida bul – baǵamnyń aitarlyqtai aýytqýyna ákelýi múmkin. Biz buǵan deiin málimdegenimizdei, Ulttyq Bank ulttyq valiýta baǵamyna tán ózgeristerge mán bere qoimaidy. Óitkeni munyń barlyǵy fýndamentaldy faktorlarmen dáiektelgen. Alaida, sońǵy kúnderdegi teńgeniń qubylýyna – tek qana fýndamentaldy faktorlar yqpal etpei otyrǵanyn aitýǵa májbúrmiz. Osyǵan bailanysty Ulttyq bank ulttyq valiýtanyń qubylý shamasyn – shamadan tys dep baǵalaidy", - deidi ol.
Ulttyq bank ishki valiýta naryǵyndaǵy jaǵdaidy qadaǵalap otyrǵany da naqtylanady.
"Aǵymdaǵy úrdister, ásirese, spekýliativti kóńil-kúi saqtalǵan jaǵdaida, ádil baǵam qalyptastyrýdy qalpyna keltirý úshin jáne ulttyq valiýta baǵamynyń kúrt ózgerýine jol bermeý úshin Ulttyq Bank jedel áreket etip, valiýtalyq interventsiia júrgizýge daiyn", delingen Ulttyq bank túsiniktemesinde.
Aita ketsek, búgingi tańda elimizdegi aqsha aiyrbas oryndarynda ortasha baǵamda 1 AQSh dollary 495 teńgeden satylýda.
Qazaqstan qarjygerleri qaýymdastyǵy qarjy naryǵyna qatysýshylar arasynda júrgizgen saýalanama nátijesine sáikes, 2025 jyly qarasha aiynda bir AQSh dollary 507 teńge bolýy múmkin.
QR Ulttyq bank tóraǵasy Timýr Súleimenov te sońǵy kezderi kúsh alǵan dollarǵa qatysty óz pikirin bildirgen bolatyn.
Ekonomikalyq saiasat institýtynyń direktory Qaiyrbek Arystanbekov 1 AQSh dollarynyń naqty quny 600 teńge bolýy tiis ekenin, biraq ony Ulttyq bank tejep ustap otyrǵanyn aitady.