Túrkistan kóshelerine 5G-ge tegin qosylý aimaǵy ashyldy
Túrkistan – Qazaqstannyń ejelgi qalalarynyń biri, ol ýaqyt óte kele ishki jáne syrtqy týrizm ortalyqtarynyń birine ainalýy tiis. Biraq kóptegen ǵasyrlar buryn Samarqand, Buhara, Hiýadan ótken kerýen joldarynyń qiylysynda paida bolǵan eldi mekenniń týristik tartymdylyǵyn arttyrý úshin telekommýnikatsiia salasynda da aýqymdy infraqurylymdyq jumystar qajet. Osy baǵytta biylǵy kúzde oblys besinshi býyn uialy bailanys ornatýǵa alǵashqy qadam jasady: qalanyń ákimshilik ortalyǵyn oblys ortalyǵynyń kireberis qaqpalarymen bailanystyratyn Bekzat Sattarhanov dańǵylynda «Qazaqtelekom» AQ 5G bazalyq stantsiiasyn ornalastyrdy.
«5G salasyndaǵy kóptegen synaqtar men pilottyq jobalardan keiin, kompaniiamyz óziniń infraqurylymyna negizdelgen turaqty túrde besinshi býyn jelisin iske qosyp, osy saladaǵy tehnologiialyq kóshbasshy mártebesin taǵy bir rastady»,-deidi «Qazaqtelekom» AQ basqarmasynyń tóraǵasy Qýanyshbek Esekeev - Bul jeli barlyq qala turǵyndary men qonaqtaryna qol jetimdi bolady, 5G-ge laiyqtalǵan smartfondardy qoldanýshylar «aýyr» mazmundy júkteý kezinde, UHD sapasymen beine kontent tamashalaý kezinde, jańa standarttyń barlyq artyqshylyqtaryn baǵalaityn bolady. Osy arqyly 3G / 4G jelilerimen salystyrǵanda, 5G jelilerindegi jyldamdyq pen kidiristiń aiyrmashylyǵyn sezinip kóredi. Esterińizge sala keteiin, 5G tehnologiialary 4G tehnologiiasyna qaraǵanda joǵary ótkizý qabilettiligin qamtamasyz etedi, qurylǵylar arasynda óte senimdi keń aýqymdy bailanys júiesin qurady, sonymen qatar 4G jabdyǵyna qaraǵanda signaldyń keshigýine jol bermeidi jáne batareia qýattylyǵyn saqtaidy. Munyń bári IoT damýyna, halyq arasynda jańa standarttyń taralýyna oń áserin tigizedi. Jańa standarttaǵy jelilerdi qurý boiynsha alǵashqy aýqymdy jumysty birinshi bolyp «Qazaqtelekomnyń» júrgizgenin biz maqtan tutamyz», - deidi ol.
Kompaniianyń birinshi basshysynyń aitýynsha, 5G tehnologiiasy mobildi internet úshin de, turǵyndarǵa symsyz Internetke qosylýdy qamtamasyz etý úshin de, IoT (Internet zattary, Internet zattary) keisteri úshin de keńinen qoldanýǵa bolady. Sonymen qatar Big data negizinde qyzmeti tolyqtai avtomattandyrylǵan, basqarýshylyq sheshimder qabyldaýǵa, taldaýǵa jáne «aqyldy qala» elementterin engizýge jǵdai jasaidy.
5G jelisi C-band diapazonynda, iaǵni jer ústi jáne spýtniktik radiobailanys úshin paidalanylatyn Non-Standalone rejiminde (NSA, avtonomdy emes standart) tolqyn uzyndyǵy diapazonynda iske qosyldy.
NSA qoldaný 5G bazalyq stantsiiasyn qoldanystaǵy LTE jelisine qosý múmkindigin jáne Qazaqstanda jumys isteitin uialy bailanys operatorlarynyń 4G paketterimen biriktirýdi bildiredi. Endi qazirdiń ózinde Túrkistanda 5G tehnologiiasyna laiyqtalǵan qurylǵylary bar, Altel men Tele2 abonentteri jańa júirik jelini qoldana alady. Osy rette atap aitary mańyzdy másele búgingi tańda Qazaqstanda 5G jelisinde tek Xiaomi men Huawei kompaniiasynyń qurylǵylary laiyqtalǵan. Degenmen «Qazaqtelekom» Apple, Samsung jáne Vivo kompaniialarymen Qazaqstanda 5G tehnologiiasyn qoldaý úshin osy óndirýshilerdiń qurylǵylaryn qaita jabdyqtaý týraly belsendi kelissózder júrgizýde.
Túrkistan oblysy ákiminiń orynbasary Rashid Aiýpovtyń aitýynsha, Túrkistanda 5G jelilerin iske qosý tek aimaq úshin ǵana emes, jalpy Qazaqstan úshin mańyzdy. «Biz Aqmola oblysynyń Aqkól qalasyndaǵy Qazaqtelekomnyń pilottyq jobasyn muqiiat qadaǵalap otyrdyq, onda operatordyń tsifrlyq sheshimderi «Aqyldy qalanyń» ár túrli elementterin engizýge múmkindik berdi, bul azamattardyń ómirin qaýipsiz ári yńǵaily etedi», - dep atap ótti Rashid Aiýpov. - Biz osyndai sheshimderdi Túrkistanda qoldanǵymyz keledi, degenmen bizdiń eldi mekenderdiń kólemi jaǵynan aiyrmashylyǵy túbegeili jańa, qýatty infraqurylym arnasyn qajet etetinin túsinemiz. Sonyń biri qazirgi ýaqytta Túrkistan turǵyndaryna kóptegen múmkindikterge jol ashqan 5G standarty. 5G tehnologiiasy biz úshin utqyrlyqta, jyldamdyqta jáne qyzmet kórsetý sapasynda jańa ólshemderdi júzege asyrýǵa sep bolady. Bul jeliniń Túrkistanda iske qosylýy qalany basqarýda jańa stsenariilerdi engizýge, kólik infraqurylymyn tsifrlandyrýǵa jáne «Aqyldy qala» jobasyn iske asyrýǵa múmkindik beredi. Sonymen qatar, 5G jelilerine erkin qol jetkizý aimaqtary qalamyzǵa týrister aǵynyn ulǵaitýǵa qosymsha yntalandyrý quralyna ainalady, al bul bizdiń bolashaqtaǵy basty mindetterimizdiń biri», - dep atap ótti ol.
5G tehnologiiasynyń iske qosylýy mobildi internettiń jyldamdyǵy men sapasy turǵysynan paidalanýshylarǵa kóptegen artyqshylyqtarǵa jol ashady: Túrkistannyń alǵashqy hot spotyn iske qosý úshin «Qazaqtelekom» AQ 5G bazalyq stantsiiasyna 10GE jeke optikalyq jelilik arnasyn uiymdastyrdy, bul derekterdi berý jyldamdyǵyn 1,2 Gbit/s deiin arttyrady. Ejelgi qalanyń ortalyq arteriialarynyń birinde 5G bazalyq stantsiiasynyń iske qosylýy Túrkistanda besinshi býyn jelisin qurýǵa jáne onyń aiasyn keńeitýge alǵashqy qadam bolyp tabylady.
2022 jyldyń basynda B.Sattarhanov dańǵylynyń ár bóliginde ornalasqan áýejai, ákimshilik-iskerlik ortalyǵy men mádeni-rýhani ortalyqtyń bailanys aimaǵyn qurý úshin 5G bazalyq stantsiialaryn qosymsha ornatý josparlanýda.
«Qazaqtelekom» AQ Innovatsiialar jónindegi bas direktory Nurlan Meiirmanov óz kezeginde 5G jelileriniń qurylysy kompaniia damýyndaǵy strategiialyq basymdyq bolyp tabylatynyn atap ótti. Bul tehnologiia mobildi jelilerde derekterdi berý jyldamdyǵynyń aiqyn básekelestik artyqshylyqtarynan bólek, «Qazaqtelekomnyń» biznestiń printsipti jańa máselelerin sheshýdegi múmkindikterin keńeitedi, olar: korporativtik klientterdiń jekelegen elementterin tsifrlandyrýdan bastap, Qazaqstanda «aqyldy qalalar» men tsifrlyq ónerkásiptiń arhitektýrasyn qurýǵa deiingi protsester.
«Biz Túrkistan qalasyndaǵy pilottyq jelimizdi álemdegi eń keń taralǵan jáne keńinen usynylatyn radiojiilik diapazonynda ornalastyrdyq», - deidi Nurlan Meiirmanov. - Biz jańa jeliniń sapasyn 5G qurylǵylarynyń birneshe túrlerinde, onyń ishinde 5G smartfony men 5G modeminde tekserip kórdik. Bul qurylǵylardy testileý kezinde biz turaqty túrde 1-1,2 Gbit/s jyldamdyqqa qol jetkizdik, al jeliniń ortasha kidirisi 7-8 ms boldy, bul biz kútken nátijelerge jáne keńeitilgen mobildi keń jolaqty standarttarǵa sáikes keledi, sonymen qatar URLLC iaǵni kidirisi tómen óte senimdi bailanys standartyna sai. Basqasha aitqanda, biz eń qarapaiym gadjetteri bar qarapaiym qoldanýshy úshin osy jelimen jumys isteý múmkindigin tekserdik jáne jańa jeli biz ornatqan parametrlerge tolyq sáikes keletinine kóz jetkizdik», - deidi kompaniianyń Innovatsiialar jónindegi bas direktory Nurlan Meiirmanov.
«Qazaqtelekom» Túrkistanda tusaýy kesilgen alǵashqy joba - Qazaqstannyń tsifrlyq ekonomikasynyń damýyna jáne kompaniialardyń tsifrlyq transformatsiiasyna negiz bolatyn búkil el boiynsha qurylatyn keleshek hot spot núkteleriniń prototipi ekenine senim bildirdi.
