Qoǵam ishten tyna, tiksene kútken kvazimemlekettik sektorǵa júrgizilip jatqan aýdittyń shet-jaǵasy týraly málimetter paida boldy. Keshe Májiliste bolǵan Joǵary aýditorlyq palata tóraǵasy Álihan Smaiylovty jýrnalister qaýymy qorshap alyp, osy tóńirekte suraqtardy qarsha boratty. Kópti qyzyqtyrǵan basty saýaldardyń biri – top-menedjerlerdiń bonýstary týraly boldy, dep habarlaidy Dalanews.kz.
Bas aýditorǵa "Samuryq-Qazyna" qory, "QazAgro" AQ jáne "Báiterek" holdinginiń top-menedjerleri alǵan bonýstardyń zańdy-zańdy emestigi tekseriledi me" degen suraq qoiyldy.
"Bul máseleler de memlekettik aýditpen qamtylatyn bolady. Nátijeleri belgili bolǵanda, biz ol týraly kópti habardar etemiz. Eger mundai buzýshylyqtar anyqtalsa, onda árine, osy kompaniialardyń basshylyǵyna qatysty tiisti uiǵarymdar toltyramyz (aqshany qazynaǵa qaitarý boiynsha)", - dedi Álihan Smaiylov.
Sóitken bas aýdior budan da zor málimetpen bólise ketti.
Ol ózderi júrgizip jatqan aýdtiorlyq jumystyń biri "Báiterek" holdinginiń boryshyn basqarý máselesin de qamtitynyn basa atap ótti. Smailovtyń aitýynsha, 1 qańtardaǵy jaǵdai boiynsha holdingtiń kompaniialar tobynyń shoǵyrlandyrylǵan boryshy 8 trln teńgeden asady.
"Biz jańadan alynǵan qaryz aqshalar ekonomikalyq tiimdi jobalarǵa jumsaýdyń ornyna ishki máselelerdi sheshýge nemese tólenbei, qordalanyp jatqan nesielerdi óteýge baǵyttalǵan jaǵdailardy anyqtadyq", – dedi Álihan Smaiylov.
Keibir jaǵdailarda qarajat, tipti naqty suranyssyz qaryzǵa alynǵan. Iaǵni, esh sebepsiz. Mysaly, "Damý" qory Aziia Damý bankinen memlekettik kepildikpen qomaqty resýrstar tartqan bolatyn.
"Bul aqsha shaǵyn jáne orta biznesti bankter men mikroqarjy uiymdary arqyly qarjylandyrýǵa arnalǵan. Alaida, biznes tarapynan ótinimderdiń bolmaýyna bailanysty degen sebeppen shamamen 11 mlrd teńge keri qaitarylǵan", - dedi JAP tóraǵasy.
Ol kvazimemlekettik kompaniialar, kóbinese memleketten alǵan qoldaý aqshalarǵa qatysty josparly áleýmettik-ekonomikalyq nátijelerge qol jetkizý boiynsha naqty mindettemelerdi belgilemeitinin atap ótti.
"Atap aitqanda, bul - jumys oryndaryn qurý jáne salyq bazasyn keńeitý siiaqty kórsetkishter. Aýditorlyq irikteý sheńberinde memlekettik qoldaý sharalaryn alǵanda ýáde etilgen áser 32% jaǵdaida nemese 37 qoldaý sharasyna ie bolǵandardyń 12-si qol jetkize almaǵan. Budan bólek, jobalardy sapasyz irikteý jáne basym emes salalardy qarjylandyrý faktileri anyqtalýda. Qazir "Samuryq-Qazyna" qorynda aýdit júrgizilýde. Ol aiaqtalǵan soń qorytyndylaryn jariialaityn bolamyz", - dedi Álihan Smaiylov.
Buǵan deiin saitymyzda "Samuryqtyń" sońǵy demi: Qor tarasa, eski Qazaqstan dáýiri aiaqtala ma?" degen maqala jariialanǵan bolatyn. Májilis qabyrǵasynda 2025 jyly 19 mamyrda depýtat Ádil Jubanov "Samuryq-Qazyna" qoryn taratýdy usynǵan bolatyn.
