Shýdaǵy murajai jańa ǵimaratqa kóshpek
Toǵyz joldyń torabynan oiyp oryn alǵan dál osy Shý ólkesiniń tas dáýirinen bergi tarihynan syr shertetin atalmysh murajai osydan týra 32 jyl buryn qoǵamdyq negizde paidalanýǵa berilgen. Shýdaǵy qundy jádigerlerdiń jalǵyz oshaǵy sanalǵan bul mýzei ashylǵannan keiin araǵa on jyl salyp, otqa oranady. Sóitip, jalyn sharpyǵan ǵimarattaǵy qundy jádigerlerdiń biraz bóligi kelmeske ketken. Budan soń, murajaidaǵy tórt myńǵa jýyq jádiger irgesi 1914 jyly qalanǵan eskileý ǵimaratqa ornalastyrylady. Mýzeidiń aianyshty háli bunymen bitken joq. Birer jyldan soń, aýdannyń atqaminerleri 100 jyldyq tarihy bar bul ǵimaratty slavian qaýymdastyǵynyń shirkeýine berý týraly sheshim shyǵarady da, sodan keiingi tórt jyldai ýaqyt murajai qaraýsyz qalyp, jetim balanyń kúiin keshken. Keiinnen, ondaǵy jádigerlerdiń jartysy eski meken-jaida qalyp, qalǵany aýdandyq óner mektebiniń eki bólmesine jaiǵastyrylady. Sonymen ne kerek, sol kezdegi aýdan ákimi Baqytjan Nurkenovtyń tikelei aralasýymen 2014 jyly jergilikti biýdjet esebinen aýdan ortalyǵy Tóle bi aýylyndaǵy tozyǵy jetken «Qarakóz» meiramhanasy 3 million 700 myń teńgege satyp alynyp, murajai sonda kóshirilmek bolady. Alaida, onyń qurylys jumystary jalǵasyn tappai, uzaq ýaqyt turalap qalǵan.
Bir qýanarlyǵy, shýlyq shendiler dál osy mýzei máselesine shekeden qaramai, ótken jyly murajaiǵa arnalǵan ǵimarattyń kúrdeli jóndeý jumystaryn bastap ta ketken bolatyn. Baiqaǵanymyzdai, jańa ǵimarattaǵy qurylys jumystary qarqyndy júrýde. Al, aýdandyq tarihi-ólketaný murajaiynyń qyzmetkerleriniń aitýynsha, turǵyndardyń deni aýdanda murajaidyń bar ekendiginen habarsyz kórinedi. «Tarihy tereńde jatqan óńirdiń ótkeninen syr shertetin murajaiy bolmaýy múmkin emes, árine. Degenmen, aýdan turǵyndarynyń kóbisi bizdiń murajai týraly bilmeidi. Oǵan basty sebep - turaqty ǵimarattyń joqtyǵy ekeni belgili. Endi mine, baǵymyzǵa orai, jańa ǵimaratymyz jóndeýden ótip jatyr. Sátin salsa, jýyq arada sonda qonys aýdarmaqshymyz. Qazir munda nebári 3 jumysshy bar bolsa, jańa nysanǵa kóshken soń, qyzmetkerlerdiń sany da artpaq», - deidi olar.
Taǵy bir aita keterligi, qazirgi kezde alaqandai ǵana eki bólmede otyrǵan mýzeidiń qoryndaǵy 4 myńnan asa jádigerdiń tek úsh myńǵa jýyǵy ǵana kelýshilerdiń nazaryna usynylyp kelse, jańa ǵimaratta qolda bar qundy zattardyń barlyǵyn da qonaqtarǵa kórsetýge múmkindik bar. Sondai-aq, jańa nysan paidalanýǵa berilgen soń, qoldaryndaǵy qundy jádigerlerin murajaiǵa ótkizýge niet tanytyp otyrǵan turǵyndar da bar eken.