2026 jyldan bastap kúshine engen jańa Salyq kodeksi Qazaqstandaǵy shaǵyn bıznestiń edáýir bóligine tikeleı emes, biraq júıeli túrde áser etip otyr,dep habarlaıdy Dalanews.kz.
Ásirese arnaıy salyq rejıminde jumys isteıtin jeke kásipkerler úshin naryqtaǵy sharttar kúrdelene tústi.
Qazaq Expert Club sarapshysy, salyq konsýltanty Raýshan Tasshoınovanyń aıtýynsha, jańa erejeler arnaıy salyq rejımderin qoldanatyn kásipkerlerdiń kúndelikti iskerlik tájirıbesinde aıqyn sezile bastady. Ulttyq statısıka búrosynyń derekterine sáıkes, jeke kásipkerler shaǵyn jáne orta bıznes sýbektileriniń shamamen 70%-yn quraıdy. Osyǵan baılanysty 2026 jyldyń basy bıznes úshin beıimdelý kezeńine aınalǵan.
Sarapshynyń pikirinshe, ózgerister eń aldymen kompanıalar arasyndaǵy ózara esep aıyrysýǵa áser etip otyr. Jalpyǵa birdeı belgilengen rejımdegi kásiporyndar úshin arnaıy salyq rejımindegi kontragenttermen jumys isteý burynǵydaı tıimdi emes. Mundaı mámilelerde qosylǵan qun salyǵy esepke jatqyzylmaıdy, al korporatıvtik tabys salyǵy boıynsha shegerimder shektelgen.
Raýshan Tasshoınova mundaı jaǵdaılarda ekonomıkalyq aıyrmashylyq qosylǵan qun salyǵynyń mólsherlemesine jýyqtaıtynyn aıtady. Saýda salasynda ortasha marja kóbine 10–15% aralyǵynda ekenin eskersek, qosymsha salyqtyq júkteme paıdanyń edáýir bóligin azaıtýy múmkin. Sonyń saldarynan kompanıalar jetkizý tizbekterin qaıta qarap, kontragentter qurylymyn ózgertýge májbúr.
Tájirıbede jıi kezdesetin mysaldardyń biri – kólik qyzmetteri. Arnaıy salyq rejımindegi tasymaldaýshy jalpyǵa birdeı rejımdegi kompanıaǵa qyzmet kórsetken jaǵdaıda, tapsyrys berýshi úshin mundaı kelisim tıimsiz bolady. Sebebi tólengen qosylǵan qun salyǵy esepke alynbaıdy, al korporatıvtik tabys salyǵy boıynsha shegerimderge shekteý qoıylady. Nátıjesinde tapsyrys berýshi baǵany tómendetýdi talap etedi nemese jalpy rejımdegi tasymaldaýshyny izdeıdi. Al shaǵyn tasymaldaýshy marjasynyń qysqarýyna nemese korporatıvtik klıentinen aıyrylý qaýpine tap bolady.
Osyndaı qysymnyń nátıjesinde bıznes sharttardy qaıta qaraýǵa, jumys formatyn ózgertýge jáne qosymsha shyǵyndardy qyzmet pen taýar baǵasyna ishinara engizýge májbúr bolyp otyr. Sarapshynyń baǵalaýynsha, keıbir B2B segmentterinde baǵanyń ósýi baıqalady. Bul úderis salyqtyq ózgerister men jalpy ınflásıalyq qysymnyń qatar áser etýimen baılanysty.
Ózgerister ásirese saýda, logıstıka, qurylys jáne servıstik merdigerlik salalarda aıqyn seziledi. Bul segmentterde jetkizý tizbekteri uzyn, al ózara esep aıyrysýda qosylǵan qun salyǵynyń úlesi joǵary. Shaǵyn jáne orta bıznes eldiń jalpy ishki óniminiń úshten birinen astamyn qalyptastyratynyn eskersek, salyq logıkasyndaǵy bul ózgerister jekelegen kásiporyndarmen shektelmeı, baǵa qalyptastyrýǵa, jumyspen qamtýǵa jáne jalpy iskerlik belsendilikke yqpal etip otyr.
Raýshan Tasshoınovanyń aıtýynsha, jańa jaǵdaıda jalpyǵa birdeı rejımdegi kompanıalar utady, al arnaıy rejımdegi bıznes korporatıvtik tapsyrystardyń bir bóligin joǵaltý qaýpine tap bolýda. Qosylǵan qun salyǵy boıynsha esepke turý belsendiliginiń artqany, sondaı-aq kásiporyndardyń bir bóliginiń jalpy rejımge kóshe bastaǵany baıqalady.
Osylaısha, salyq rejımi endi tek esep júrgizýdiń tehnıkalyq tetigi emes, naryqqa qoljetimdilikti aıqyndaıtyn faktorǵa aınaldy. Shaǵyn bıznes úshin másele salyq júktemesiniń kóleminde ǵana emes, kimmen jumys isteı alatynynda jáne qandaı kelisimsharttardy saqtap qala alatynynda bolyp otyr.
