Qymbatshylyq qysyp tur: sarapshylar máseleniń túiinin tarqatty

Qymbatshylyq qysyp tur: sarapshylar máseleniń túiinin tarqatty
gov.kz

Qazaqstanda qymbatshylyq qoǵamda qyzý talqylanyp keledi. Keiingi jyldary resmi infliatsiia kórsetkishi men halyqtyń naqty sezingen baǵa ósimi arasyndaǵy aiyrmashylyq azaiǵanymen, kúndelikti tutynatyn taýarlar qymbattaýy - jurtshylyq úshin áli de ózekti másele. Sarapshylardyń aitýynsha, ásirese, azyq-túlik baǵasy ósýi jalpy infliatsiia deńgeiine aitarlyqtai áser etip otyr, dep habarlaidy Dalanews.kz.

Resmi derekke sáikes 2025 jyly eldegi infliatsiia deńgeii 12,3% bolǵan. Al azyq-túlik infliatsiiasy 13,5%-ǵa jetip, jalpy baǵa ósimine eń úlken úles qosqan negizgi faktorlardyń birine ainaldy. Bul kórsetkishter halyqtyń kúndelikti shyǵyny artyp bara jatqanyn kórsetedi.

Sarapshylar infliatsiia joǵary bolýyna birneshe sebepti atap ótedi. Eń aldymen, tutyný qorjynyna kiretin taýarlardyń edáýir bóligi importqa táýeldi. Sondyqtan valiýta baǵamynyń ózgerýi ishki naryqtaǵy baǵaǵa tikelei yqpal etedi. 2025 jyly teńge álsireýi importtyq ónimder qymbattaýyna ákep soǵyp, elektronika men turmystyq tehnikanyń baǵasy 20–30%-ǵa deiin ósken.

Ekinshi mańyzdy faktor - halyq bas tarta almaityn taýarlar men qyzmetter qymbattaýy. Azyq-túlikpen qatar kommýnaldyq qyzmetter men janarmai baǵasynyń ósýi tutynýshylardyń shyǵynyn arttyryp otyr. Bul sanattaǵy taýarlar suranysy turaqty bolǵandyqtan, olardyń baǵasynyń ózgerýi jalpy infliatsiiaǵa qatty áser etedi.

Úshinshi sebep: aqsha-kredit saiasatynyń áseri birden baiqalmaidy. Bazalyq mólsherleme ózgergenimen, bankter nesie men depozit sharttaryn birden jańartpaidy. Sonyń saldarynan tutynýshylyq nesie belsendiligi saqtalyp, infliatsiialyq qysym jalǵasady.

Mamandardyń pikirinshe, infliatsiiany tómendetý úshin keshendi sharalar qajet. Oǵan kommýnaldyq tarifterdi kezeń-kezeńimen retteý, tutynýshylyq nesieleýdi baqylaý, makroekonomikalyq turaqtandyrýǵa baǵyttalǵan uzaqmerzimdi baǵdarlamalardy júieli iske asyrý jatady.