Prezident Qasym-Jomart Toqaev Qarjy naryǵyn retteý jáne damytý agenttiginiń tóraǵasy Mádina Ábilqasymovany qabyldady. Tóraǵa Qazaqstanda 56 myń adamnyń nesiesi keshirilgenin málimdedi, dep habarlaidy Dalanews.kz.
Memleket basshysyna qarjy naryǵyn damytýdyń 2025 jylǵy nátijeleri men aldaǵy kezeńge arnalǵan mindetter týraly baiandaldy.
Mádina Ábilqasymova:
- byltyr bank sektorynyń ornyqtylyǵy qamtamasyz etilgenin, jyl saiynǵy qadaǵalaý-baǵalaý tsikli aiaqtalǵanyn jetkizdi. Bankterdiń aktivteri 11 paiyzǵa ósip, 68,3 trillion teńgege deiin ulǵaidy. Kapitaldyń jetkiliktiligi 20,7 paiyz boldy.
- bankter týraly jańa zań, sondai-aq investitsiialyq qorlar jáne reitingtik qyzmet týraly zań jobalary ázirlengeni jóninde aitty.
Bizneske berilgen kreditter 2025 jyldyń qarashasyndaǵy jaǵdai boiynsha 17,9 paiyzǵa artyp, 14,8 trillion teńgege jetken.
Kásipkerler 17,5 trillion teńgege jańadan nesie resimdedi. Bankter jalpy somasy 2,3 trillion teńge bolatyn 8 sindikattalǵan jobany birlesip qarjylandyrdy.
Shaǵyn jáne orta biznesti kreditteý isin qoldaý úshin 2025 jyldyń maýsym aiynda «Damý» qorynyń janynan Kepildik qory quryldy. Búginge deiin 505 milliard teńge kóleminde nesie kepildikteri berildi.
- tutynýshylyq kreditter berý 2024 jylmen salystyrǵanda eki ese tómendegeni jóninde aqparat berdi.
Tutynýshylyq nesieni shekteý úshin tólem merzimi keshiktirilgen jaǵdaida 5 jyldan astam ýaqyt ishinde qaryz berýge tyiym salyndy. Sondai-aq úsh jyldan bes jylǵa deiingi merzimge jáne táýekeli joǵary qaryzdardy berýge shekteý qoiyldy. Qaryz alýshynyń kirisine qarai borysh kóleminiń jańa koeffitsienti bekitildi.
Halyqtyń shamadan tys kredit alýyn azaitý maqsatynda bankter men mikroqarjy uiymdary 703 myń azamattyń qaryzyn rettep, ishinara keshirdi.
Jeke tulǵalardyń bankrottyǵy týraly zań qoldanysqa engeli beri bankter 56 myń adamnyń 209,7 milliard teńge bereshegine keshirim jasady.
Ipotekalyq turǵyn úi zaimdaryn qaita qarjylandyrý baǵdarlamasy aiasynda 1,2 myń qaryz alýshyǵa qoldaý kórsetildi.
Qarjylyq alaiaqtyqqa qarsy kúres sheńberinde kredit berý kezinde «sheshim qabyldaý kezeńi» zańnamaǵa engizildi. Alǵashqy qaryzdy resimdeýge azamattyń ózi kelýge tiis. Budan bólek, alaiaqtyq jaǵdaiynda kreditti sot sheshimimen jáne sottan tys tártippen esepten shyǵarýdyń negizdemeleri keńeitildi.
Agenttik óziniń qadaǵalaý qyzmeti aiasynda bankterge 2025 jyly 49 ret inspektorlyq jáne qujattamalyq tekseris júrgizgen. Saqtandyrý naryǵyna qatysýshylardy – 47, baǵaly qaǵazdar naryǵyn – 54, al mikroqarjylandyrý sýbektileri men kollektorlyq agenttikterdi 260 márte teksergen. Nátijesinde 628 qadaǵalaý sharasy qoldanylyp, jalpy somasy 641,3 million teńge aiyppul salyndy.
Mikroqarjylandyrý jáne kollektorlyq agenttikter naryǵyndaǵy 58 sýbekt litsenziiasynan aiyryldy. Onyń ishinde 23-i májbúrli túrde toqtatyldy, al 9 sýbektiniń litsenziiasy alyndy.
Memleket basshysy:
- qarjy turaqtylyǵyn qamtamasyz etý, ekonomikanyń naqty sektoryn nesieleýdi ulǵaitý jáne qarjy qyzmetterin tutynýshylardyń quqyqtaryn qorǵaýdy kúsheitý jóninde birqatar naqty tapsyrma berdi.