پرەزيدەنت قاسىم-جومارت توقايەۆ قارجى نارىعىن رەتتەۋ جانە دامىتۋ اگەنتتىگىنىڭ ءتوراعاسى ءمادينا ءابىلقاسىموۆانى قابىلدادى. ءتوراعا قازاقستاندا 56 مىڭ ادامنىڭ نەسيەسى كەشىرىلگەنىن مالىمدەدى، دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
مەملەكەت باسشىسىنا قارجى نارىعىن دامىتۋدىڭ 2025 جىلعى ناتيجەلەرى مەن الداعى كەزەڭگە ارنالعان مىندەتتەر تۋرالى باياندالدى.
ءمادينا ءابىلقاسىموۆا:
- بىلتىر بانك سەكتورىنىڭ ورنىقتىلىعى قامتاماسىز ەتىلگەنىن، جىل سايىنعى قاداعالاۋ-باعالاۋ سيكلى اياقتالعانىن جەتكىزدى. بانكتەردىڭ اكتيۆتەرى 11 پايىزعا ءوسىپ، 68،3 تريلليون تەڭگەگە دەيىن ۇلعايدى. كاپيتالدىڭ جەتكىلىكتىلىگى 20،7 پايىز بولدى.
- بانكتەر تۋرالى جاڭا زاڭ، سونداي-اق ينۆەستيسيالىق قورلار جانە رەيتينگتىك قىزمەت تۋرالى زاڭ جوبالارى ازىرلەنگەنى جونىندە ايتتى.
بيزنەسكە بەرىلگەن كرەديتتەر 2025 جىلدىڭ قاراشاسىنداعى جاعداي بويىنشا 17،9 پايىزعا ارتىپ، 14،8 تريلليون تەڭگەگە جەتكەن.
كاسىپكەرلەر 17،5 تريلليون تەڭگەگە جاڭادان نەسيە رەسىمدەدى. بانكتەر جالپى سوماسى 2،3 تريلليون تەڭگە بولاتىن 8 سينديكاتتالعان جوبانى بىرلەسىپ قارجىلاندىردى.
شاعىن جانە ورتا بيزنەستى كرەديتتەۋ ءىسىن قولداۋ ءۇشىن 2025 جىلدىڭ ماۋسىم ايىندا «دامۋ» قورىنىڭ جانىنان كەپىلدىك قورى قۇرىلدى. بۇگىنگە دەيىن 505 ميلليارد تەڭگە كولەمىندە نەسيە كەپىلدىكتەرى بەرىلدى.
- تۇتىنۋشىلىق كرەديتتەر بەرۋ 2024 جىلمەن سالىستىرعاندا ەكى ەسە تومەندەگەنى جونىندە اقپارات بەردى.
تۇتىنۋشىلىق نەسيەنى شەكتەۋ ءۇشىن تولەم مەرزىمى كەشىكتىرىلگەن جاعدايدا 5 جىلدان استام ۋاقىت ىشىندە قارىز بەرۋگە تىيىم سالىندى. سونداي-اق ءۇش جىلدان بەس جىلعا دەيىنگى مەرزىمگە جانە تاۋەكەلى جوعارى قارىزداردى بەرۋگە شەكتەۋ قويىلدى. قارىز الۋشىنىڭ كىرىسىنە قاراي بورىش كولەمىنىڭ جاڭا كوەففيسيەنتى بەكىتىلدى.
حالىقتىڭ شامادان تىس كرەديت الۋىن ازايتۋ ماقساتىندا بانكتەر مەن ميكروقارجى ۇيىمدارى 703 مىڭ ازاماتتىڭ قارىزىن رەتتەپ، ءىشىنارا كەشىردى.
جەكە تۇلعالاردىڭ بانكروتتىعى تۋرالى زاڭ قولدانىسقا ەنگەلى بەرى بانكتەر 56 مىڭ ادامنىڭ 209،7 ميلليارد تەڭگە بەرەشەگىنە كەشىرىم جاسادى.
يپوتەكالىق تۇرعىن ءۇي زايمدارىن قايتا قارجىلاندىرۋ باعدارلاماسى اياسىندا 1،2 مىڭ قارىز الۋشىعا قولداۋ كورسەتىلدى.
قارجىلىق الاياقتىققا قارسى كۇرەس شەڭبەرىندە كرەديت بەرۋ كەزىندە «شەشىم قابىلداۋ كەزەڭى» زاڭناماعا ەنگىزىلدى. العاشقى قارىزدى رەسىمدەۋگە ازاماتتىڭ ءوزى كەلۋگە ءتيىس. بۇدان بولەك، الاياقتىق جاعدايىندا كرەديتتى سوت شەشىمىمەن جانە سوتتان تىس تارتىپپەن ەسەپتەن شىعارۋدىڭ نەگىزدەمەلەرى كەڭەيتىلدى.
اگەنتتىك ءوزىنىڭ قاداعالاۋ قىزمەتى اياسىندا بانكتەرگە 2025 جىلى 49 رەت ينسپەكتورلىق جانە قۇجاتتامالىق تەكسەرىس جۇرگىزگەن. ساقتاندىرۋ نارىعىنا قاتىسۋشىلاردى – 47، باعالى قاعازدار نارىعىن – 54، ال ميكروقارجىلاندىرۋ سۋبەكتىلەرى مەن كوللەكتورلىق اگەنتتىكتەردى 260 مارتە تەكسەرگەن. ناتيجەسىندە 628 قاداعالاۋ شاراسى قولدانىلىپ، جالپى سوماسى 641،3 ميلليون تەڭگە ايىپپۇل سالىندى.
ميكروقارجىلاندىرۋ جانە كوللەكتورلىق اگەنتتىكتەر نارىعىنداعى 58 سۋبەكت ليسەنزياسىنان ايىرىلدى. ونىڭ ىشىندە 23ء-ى ءماجبۇرلى تۇردە توقتاتىلدى، ال 9 سۋبەكتىنىڭ ليسەنزياسى الىندى.
مەملەكەت باسشىسى:
- قارجى تۇراقتىلىعىن قامتاماسىز ەتۋ، ەكونوميكانىڭ ناقتى سەكتورىن نەسيەلەۋدى ۇلعايتۋ جانە قارجى قىزمەتتەرىن تۇتىنۋشىلاردىڭ قۇقىقتارىن قورعاۋدى كۇشەيتۋ جونىندە ءبىرقاتار ناقتى تاپسىرما بەردى.
