Qazaqstanda 2035 jylǵa qarai halyqty gazben qamtý deńgeiin qazirgi 64,2%-dan 80%-ǵa deiin jetkizý josparlanyp otyr, dep habarlaidy dalanews.kz.
Bul týraly Úkimet otyrysynda Energetika ministri Erlan Aqkenjenov málimdedi.
Ministrdiń aitýynsha, Prezident tapsyrmasy aiasynda gaz salasyn damytý úshin biyl birqatar mańyzdy qujat qabyldandy. Atap aitqanda, 24 maýsymda gazben jabdyqtaý jáne elektr energetikasy máseleleri boiynsha zańǵa qol qoiyldy. Qujat gaz salasyndaǵy memlekettik retteýdi jetildirýge, taýarlyq gazdy únemdi paidalanýǵa, esepke alýdy tsifrlandyrýǵa jáne gaz infraqurylymy qurylysynyń sapasyn arttyrýǵa baǵyttalǵan.
Aqkenjenovtiń sózinshe, Úkimet 2025-2029 jyldarǵa arnalǵan gaz salasyn damytýdyń keshendi josparyn jáne 2035 jylǵa deiin kómirsýtek shikizatynyń jańa perspektivaly ken oryndaryn igerý josparyn bekitti. Bul qujattar jańa munai-gaz ken oryndaryn igerýge, resýrstyq bazany ulǵaitýǵa jáne tabiǵi gazǵa ósip kele jatqan suranysty qamtamasyz etýge múmkindik beredi.
Qazir jospar aiasynda 30 jer qoinaýy ýchaskesi qarastyrylǵan. QazaqGaz kompaniiasymen toǵyz kelisimshart jasalǵan. Onyń altaýy barlaý kezeńinde bolsa, úsheýi óndirý kezeńine ótken.
Ministrdiń aitýynsha, 2023-2025 jyldary Anabai, Barhannaia, Rojkovskoe jáne Zapadnaia Prorva ken oryndary ónerkásiptik paidalanýǵa berildi. Al 2027 jyly Zapadnaia Prorva ken ornynyń ekinshi kezeńi, sondai-aq Maldybai, Pridorojnoe jáne Ýrihtaý ken oryndaryn iske qosý josparlanyp otyr.
2026 jylǵy 1 qańtardaǵy jaǵdai boiynsha eldegi gazdandyrý deńgeii 64,2%-ǵa jetken. Qazir tabiǵi gazǵa 13,1 million adam qol jetkizip otyr.
Biyl gaz tasymaldaý infraqurylymyn damytý boiynsha 40 joba júzege asyrylady. Onyń ishinde jeti joba – ótpeli, al 33-i – jańa joba.
Soltústik óńirlerdi gazben qamtý maqsatynda Qazaqstan Úkimeti men Reseidiń «Gazprom» kompaniiasy arasynda «Ishim – Astana» magistraldyq gaz qubyryn salý jónindegi memorandýmǵa qol qoiylǵan. Ministrdiń aitýynsha, bul joba Astana, Kókshetaý jáne Petropavl qalalaryn turaqty gazben qamtamasyz etip, eldiń soltústigine gaz jetkizý baǵyttaryn ártaraptandyrýǵa múmkindik beredi.
Erlan Aqkenjenovtiń málimetinshe, 2025 jyly Qazaqstan arqyly 70,4 mlrd tekshe metr gaz tranziti júzege asyrylǵan. Biyl bul kórsetkishti 73,3 mlrd tekshe metrge jetkizý josparlanǵan. Al alǵashqy bes aida tranzit kólemi 30,3 mlrd tekshe metrdi qurady.
Ministrdiń aitýynsha, 2032 jylǵa qarai taýarlyq gaz óndirisi 27,4 mlrd tekshe metrden 35,5 mlrd tekshe metrge deiin ósedi. Bul 2025 jylǵy deńgeimen salystyrǵanda shamamen 29,6%-ǵa joǵary.
Ósim Qashaǵan men Qarashyǵanaqtaǵy gaz óńdeý zaýyttarynyń iske qosylýy jáne jańa jobalardyń júzege asyrylýy esebinen qamtamasyz etiledi. Atap aitqanda, 2027 jyly Qashaǵandaǵy qýaty jylyna 1 mlrd tekshe metr bolatyn gaz óńdeý zaýyty men Jańaózendegi 0,9 mlrd tekshe metrlik Qazaq gaz óńdeý zaýyty paidalanýǵa beriledi. Al 2030 jylǵa qarai Qashaǵandaǵy 2,5 mlrd tekshe metrlik jáne Qarashyǵanaqtaǵy 5 mlrd tekshe metrlik jańa gaz óńdeý zaýyttaryn iske qosý kózdelgen.
Ministr gaz salasyn tsifrlandyrýǵa da erekshe toqtaldy. Onyń aitýynsha, Aqyl Energy jobasy aiasynda búginde 49 myń smart-eseptegish jetkizilgen. Jalpy joba 1 mln 352 myń gaz esepteý quralyn qamtidy.
Sonymen qatar QazaqGaz Aimaq kompaniiasy tutynýshylarǵa gaz eseptegish kórsetkishterin onlain jiberýge múmkindik beretin tsifrlyq servisti iske qosty. Qyzmet eseptegishtiń fotosyn avtomatty túrde tanyp, tólemder, bereshek jáne gaz tutyný týraly aqparatty naqty ýaqyt rejiminde kórsetýge múmkindik beredi.
Ministrdiń aitýynsha, gazǵa qosylýǵa arnalǵan tehnikalyq sharttardy alý rásimi de tolyq tsifrlandyrylǵan. Endi azamattar men kásipkerler ótinimdi eGov portaly nemese eGov Mobile qosymshasy arqyly onlain bere alady. Bul qaǵaz qujat ainalymyn azaityp, memlekettik qyzmettiń ashyqtyǵyn arttyrýǵa jáne sybailas jemqorlyq táýekelderin tómendetýge múmkindik bergen.
Sondai-aq búgingi tańda elimizdegi gaz taratý jelileriniń 91%-y nemese 65 myń shaqyrymy, al tutynýshylardyń 93%-y tsifrlyq bazaǵa engizilgen.
Ministrdiń sózinshe, Energetika ministrligi Memleket basshysy júktegen barlyq tapsyrmanyń oryndalýyn turaqty baqylaýda ustap otyr.
