Bir-birine mińgestirip salǵan úilerdiń arasymen órt sóndirýshilerdiń úlken tehnikalaryn aitpaǵan kúnniń ózinde jedel járdemniń shaǵyn kólikteri kire almai, ábden qinalatynyn kúndelikti ómirden kórip júrmiz. Osyndai salǵyrttyq saldarynan adam shyǵyny bolyp jatatyny da jasyryn emes.
Aitalyq, biyl jazda Almaty qalasy Aqkent móltek aýdanyndaǵy kópqabatty turǵyn úilerdiń birinde órt shyǵyp, álgi jerge órt sóndirýshiler der kezinde jete almai, ýaqyttaryn joǵaltqan sátte turǵyndar qyzyl jalynǵa oranǵan kópqabatty úidiń joǵarǵy qabatynan sekirýge májibúr boldy. Ókinishke orai, sol kezde bir turǵyn mert bolǵanyn da bilemiz.
Kópqabatty turǵyn úi salǵanda qurylys kompaniialary órt qaýipsizdigin qatań saqtap, kez kelgen úidiń irgesine órt sóndirýshilerdiń tehnikalarynyń erkin kirip, shyǵatyn alańdardy oilastyrýy kerek.
Budan basqa qurylys barysynda kópqabatty turǵyn úidiń balkonynda satylar ortanyp, órt oryn alǵan jaǵdaida turǵyndardyń ómirin saqtap qalýǵa múmkindik tyǵyzýy shart. Ókinishke orai, qazir bul talapqa qurylys kompaniialary júrdim-bardym qaraidy.
Jańadan salynyp, ielerine tapsyrylǵan turǵyn úilerdiń balkonyna shyǵyp, órt qaýipsizdigine arnalǵan saty men shaǵyn liýkti izdeseńiz tappaisyz. Kerek deseńiz, qazir keibir úilerde satyny bylai qoiyp, balkondy da tappai qinalasyz. Osyndai olqylyqtar órt sóndirýshilerdiń jumysyn kúrdelendire túsetinin biz aitpasaqta túsin otyrǵan shyǵarsyzdar.
QR Tótenshe jaǵdai ministrligi biyl elimiz boiynsha 37 kópqabatty úide órt oryn alǵanyn alǵa tartty. Óz kezeginde órt sóndirýshiler oqiǵa ornyna dál ýaqytynda jetip, qyzyl jalyndy aýyzdyqtaýǵa baryn salǵan. Bul úshin órt sóndirýshilerge alǵystan basqa aitarymyz joq.
Ómir bolǵannan keiin túrli oqiǵalar oryn alyp turatyny belgili. Biraq qoǵamdyq ortada qaýipsizdik sharalaryn qatań saqtasaq, qaiǵyly jaǵdailardyń oryn alýy aitarlyqtai tómendetýge bolady.
Biraq qazir elimizdegi qurylys kompaniialarynyń órt qaýipsizdigine júrdim-bardym qarap, adam ómirimen oinaýyn qoiar emes.
Kezinde jańadan salynǵan kópqabatty turǵyn úilerdi qabyldap alatyn arnaiy komissiianyń quramynda órt sóndirýshiler de bolýshy edi. Ókinishke orai, 2016 jyldan bastap álgi komissiianyń quramynan órt sóndirýshiler shetetilgen-di. Mine, sodan beri qurylys kompaniialary kóp qabatty turǵyn úilerdi salýda órt qaýipsizdigin saqtamai salýdy ádetke ainaldyrǵany ashy da bolsa shyndyq.
O basta Úkimet qurylys kompaniialaryn qadaǵalaýshy organdar jónsiz teksere bermesin degen maqsatpen órt sóndirýshilerdiń jańa nysandardy salý kezinde tekserýin toqtatqan bolatyn. Ataqrýshy biliktiń osy bir igi oiyn keibir pysyqai kompaniialar óz maqsattaryna paidalanyp, úi salǵanda órt qaýipsizdigin qamtamasyz etpeitin bolǵna.
Iá, o basta kásipkerlerdi jónsiz tekserýdiń bolǵanyn bilemiz. Al qazir qadaǵalýshy organdar da kásipkerlik nysandardy jóndi-jónsiz tekserýge bolmaitynyn jaqsy túsinedi.
Kópqabatty turǵyn úilerde órt oryn alyp, qutqarýshylardyń 100 qadam jerge tehnikalyrn jetkize almai it áýirege túskenin kórgende qurylys kompaniialaryna kimniń de bolsa zyǵyrdany qainaidy.
Búginde depýtattardyń ózderi de jańadan salynǵan qurylys nysanyn qabyldap alatyn komissiianyń quramyna tótenshe jaǵdai qyzmetiniń ókilderin qaitadan engizý máselesin kótere bastady.
Bizdińshe, bul máseleni saǵyzsha sozbai tezdetip sheshken jón. Eger komissiia quramynda órt sóndirýshiler bolatyn bolsa, turǵyn úi qurylysy salasynda joǵaryda atap kórsetken kemshilikter oryn almaityny anyq.
Nurlan ÁÝBÁKIR
