Qazaqstan Prezidentiniń 2025 jylǵy Joldaýynda taý-ken metallýrgiia sektory el ekonomikasynyń 8%-yn quraityny jáne ónimdi tereń óńdeý esebinen ósýdiń úlken áleýetine ie ekeni atap ótildi. Óziniń Facebook paraqshasynda O. A. Baiqońyrov atyndaǵy TKMI professory, PhD doktory Ómirserik Baigenjenov bul mindettiń otandyq mys óndirisi úshin mańyzy airyqsha ekenin jazdy, dep habarlaidy Dalanews.kz.
Ǵalymnyń aitýynsha, resýrstardyń moldyǵyna jáne qýatty baiytý fabrikalarynyń baryna qaramastan, elde shikizat óndirý men ony metallýrgiialyq óńdeý arasynda alshaqtyq bar. 1938 jáne 1971 jyldary iske qosylǵan Balqash pen Jezqazǵan zaýyttary únemi jańartylyp otyrǵanymen, salaǵa zamanaýi jańa óndiris oryndary qajet. Máselen, 2025 jyly Qazaqstan shetelge 1,42 mln tonna mys rýdasy men kontsentratyn eksportqa shyǵarǵan.
«Tehnologiialyq turǵydan alǵanda, munda bir nárseni túsiný mańyzdy: mys kontsentraty — bul sońǵy ónim emes. Kontsentratty eksporttai otyryp, el shyn máninde qosylǵan qun tizbeginiń keiingi bóligin de shetelge berip otyr», — dep atap ótti Ómirserik Baigenjenov.
Bul másele Balqash qalasynda jańa mys balqytý zaýytyn salý arqyly sheshilmek. Úkimet bekitken investitsiialyq kelisim aiasynda jobaǵa 750 mlrd teńge jeke qarjy tartylady. Qurylys kezeńi 2027 jyly bastalyp, kásiporyndy iske qosý 2030 jylǵa josparlanǵan.
Zaýyt jyl saiyn 300 myń tonna katodty mys, 10 tonna altyn, 300 tonna kúmis jáne 1,5 mln tonnadan astam kúkirt qyshqylyn óndirýge qaýqarly bolady. Sondai-aq joba 1,2 myńǵa jýyq mamandy turaqty jumyspen qamtamasyz etedi.
Sarapshynyń pikirinshe, el ishinde rýdadan bastap daiyn ilek pen qorytpalarǵa deiingi tolyq óńdeý tsiklin jolǵa qoiý mańyzdy. Katodty mys negizinde jergilikti kabelder, qubyrlar, folga jáne mashina jasaýǵa arnalǵan bólshekter óndiriledi.
Balqash jobasyn júzege asyrý Qazaqstandaǵy jyldyq mys óndirisin 800 myń tonnadan asyrýǵa múmkindik beredi.