Jyl basynan Qazaqstanǵa kelgen qandastardyń jartysy (53,6%) Ózbekstannan, 19,6% – Qytaidan, 10,9% – Mońǵoliiadan, 7,8% – Reseiden, 5,9% – Túrikmenstannan jáne 2,2% basqa elderden.
Osy jylǵy 1 qyrkúiektegi jaǵdai boiynsha eńbekke qabiletti jastaǵy etnikalyq qonys aýdarýshylar sany 61,4%-dy, eńbekke qabiletti jastan kishi 30%-dy jáne zeinetkerler 8,5%-dy quraidy.
Eńbekke qabiletti jastaǵy qandastardyń ishinen bilim deńgeii boiynsha 15,6%-y joǵary bilimdi, 34,4%-y orta kásibi bilimdi, 41,2%-y jalpy orta bilimdi.
Qonys aýdarǵan etnikalyq qazaqtar respýblikanyń túrli óńirlerine qonystandy.
Sonymen birge, qandastardy qonystandyrý úshin kelesidei eńbek kúshi tapshy óńirler anyqtaldy: Aqmola, Abai, Qostanai, Pavlodar, Shyǵys jáne Soltústik Qazaqstan oblystary.
Qonystandyrý óńirlerinde 2023 jylǵa arnalǵan qandastardy qabyldaý kvotasy 1 925 adamdy quraidy. 2023 jylǵy 1 qyrkúiektegi jaǵdai boiynsha qonystandyrý óńirlerine 1 773 qandas qonys aýdardy.
Joǵaryda atalǵan óńirlerde qonystanǵan qandastarǵa kóshýge sýbsidiia túrinde memlekettik qoldaý sharalary usynylady – bir mezgilde otaǵasyna jáne otbasynyń árbir múshesine 70 AEK (241,5 myń teńge) mólsherinde; turǵyn úi jaldaýǵa jáne kommýnaldyq qyzmetterge aqy tóleýge – bir jyl ishinde 15-ten 30 AEK (51,7-den 103,5 myń teńgege deiin) mólsherinde.
Jyl basynan beri 918 qandasqa túrli qoldaý sharalary kórsetildi. Atap aitqanda, 493 adam turaqty jumysqa ornalastyryldy, 918 adam birjolǵy sýbsidiia aldy, al 383 qandasqa turǵyn úi shyǵyndary sýbsidiialandy.
Sonymen qatar erikti qonys aýdarýdyń tiimdiligin arttyrý maqsatynda azamattardy soltústik óńirlerge qonys aýdarýǵa qatysatyn jumys berýshilerdi qoldaý boiynsha institýtsionaldyq sharalar qabyldandy. Turǵyn úi satyp alý, salý úshin nemese ipotekalyq turǵyn úi qaryzdary boiynsha bastapqy jarnanyń bir bóligin jabý úshin ekonomikalyq utqyrlyq sertifikaty turǵyn úi qunynyń 50%-y nemese bir otbasyna 4 mln teńgege deiin mólsherinde birjolǵy óteýsiz jáne qaitarymsyz negizde engizildi.
Esterińizge sala keteiik, osy jyly pilottyq rejimde Qazaqstan elshilikteri arqyly «bir tereze» qaǵidaty boiynsha qandas mártebesin berý tetigi iske asyryldy. Pilottyq joba sheńberinde elimizge barý, jumys orny, turǵyn úi berý múmkindikteri týraly máseleni sheshýge jáne respýblika aýmaǵyna kirmei-aq qandas mártebesin alýǵa bolady. Búgingi tańda respýblikanyń shet elderdegi mekemeleri arqyly etnikalyq qazaqtardan jańa formatta 2 037 ótinish (681 otbasy) qabyldandy.