Qazaqstandyq jýrnalıs Azamat Ábilqaıyr óz vıdeosynda Taıaý Shyǵystaǵy jaǵdaıdy mysalǵa alyp, aımaqtyq yntymaqtastyqtyń mańyzyn atap ótti, dep habarlaıdy Dala News.

Onyń pikirinshe, memleketter emosıamen emes, pragmatıkalyq múddemen áreket etýi kerek.

Tómende vıdeodan alynǵan sózder ózgerissiz berildi:

«Jaý alystan kelgen joq. Iran ózi kórshilerine tap berdi. Endi osy jerde Toqaevtyń bir aıtatyn sózi bar: biz, kórshiler, ózara tatý bolýymyz kerek. Ortaazıalyq memleketter, ıaǵnı damýshy memleketter, yntymaqta ómir súrip, saýda-sattyqty bekitýi kerek».

Jýrnalıs aımaqtyq qaqtyǵystardyń sebep-saldaryn tarqata kele, dıplomatıalyq birliktiń balamasyz ekenin aıtady:

«Al biz ony komentarıde synaımyz, mineımiz, aýzymyzǵa kelgenin aıtamyz.

Endi qarańyz, qaıtadan Iranǵa keleıik jáne Toqaevtyń ınsaıtyn aıtyp bereıin. Iran nemese sol aımaqtaǵy Sırıa, Lıvıa, buryn talqylanǵan memleketter – Izraılge nalady, anaýǵa nalady, mynaýǵa nalady deıdi. Biraq aımaqtyq memleketter ózara birigip, dos bolyp, jumysty jumyla júrgizip, sol memleketterdiń kúresýiniń ornyna kerisinshe birigip, dıplomatıalyq qarym-qatynas jasaǵanda, bálkim, mundaı jaǵdaı bolmas pa edi.

Bir ǵana Iordanıany alaıyq. Iordanıanyń mańynda qansha memleket tur? Lıvıa tur, Sırıa tur, Egıpet tur, Izraıl tur. Biraq Iordanıa aman tur. Iá, bireýler qazir aıtady: «Ol Izraılmen dostasty, búıtti, súıtti» dep. Jurttyń aıtqany ne kerek? Eń bastysy – Iordanıanyń prezıdenti, ıaǵnı koroli, óz elin aman saqtap otyr.

Qalaı degenmen de aıtaqtaı bermeıik. Qazir taǵy bireý shyǵyp: «Sen jaý jaqtap jatyrsyń, sen jaqyndapsyń, sen qorqaqsyń» deýi múmkin», - dedi jýrnalıs. 

Sondaı-aq ol aımaqtyq saıasattaǵy turaqtylyq máselesine toqtaldy:

«Toqaevtyń oıy – Ortalyq Azıa memleketteri birigýimiz kerek, yntymaqtastyqta ómir súrýimiz kerek. Biz jumylsaq, qaýip bizge kelmeıdi degen sekildi óte túsinikti nárse.

Jáne taǵy bir qazir shýlaýy múmkin pikir bar: «Joq, biz Izraılge qarsy shyǵýymyz kerek, biz Amerıkaǵa qarsy shyǵýymyz kerek», – dep sóılesemiz. Bir jaqqa ketýimiz kerek, bireýmen dostasyp qalýymyz kerek, bireýmen bitýimiz kerek degen sekildi urandar. Taıaý Shyǵystaǵy máseleler de osyndaı saıasattan shyqty.

Iaǵnı, biz keshe prezıdentimiz AQSH-qa baryp, saýda jasadyq, qandaı da bir kómekter aldyq delik. Endi qaıtadan Qytaımen dostassaq, sosyn qaıtadan Taıaý Shyǵys memleketterimen «sizben birgemiz» desek – mine, osyndaı kókeıtesti, ekiushty saıasattan keıin eldiń amandyǵy úshin, túbimizden zamyran sóılemeý úshin, osylaı emin-erkin aıtyp otyrý úshin naqty ustanym kerek.

Iaǵnı, bul jerde «Qyrǵyzstan ne bolsa, ol bolsyn, Ózbekstan ne bolsa, ol bolsyn, tek Qazaqstan aman bolsyn» degen bolmaıdy. Dostyq – bir-birimen baılanys ornatý. Dostyqty kez kelgen ýaqytta bastaýǵa bolady, biraq ony kez kelgen ýaqytta toqtata salýǵa bolmaıdy.

Sondyqtan Toqaevtyń aıtyp otyrǵan aımaqtyq yntymaqtastyq, birlik, ortaq josparlar, saýda-sattyq, hab ortalyqtaryn qurý kerek degen dúnıeleriniń ózi nátıjeli ári ómirsheń ekenin Taıaý Shyǵystaǵy jaǵdaılar kórsetip otyr», - dep qorytyndylady Azamat Ábilqaıyr. 

Jýrnalısiń paıymynsha, geosaıası turaqsyzdyq jaǵdaıynda eń bastysy – emosıaǵa ermeý, kórshilermen turaqty baılanys ornatý jáne uzaqmerzimdi múddeni birinshi orynǵa qoıý.