Halyk Finance sarapshylary qazirgi infliatsiiaǵa bailanysty jaǵdailardy ekshei otyryp, osy aptada sheshim qabyldaýy tiis Ulttyq bank bazalyq mólsherleme kólemin qazirgi qalpynda, ózgerissiz qaldyrady dep sanaidy. Olar retteýshi organ biyl onsyz da monetarlyq saiasatty asyra kúsheitkenin aitady, dep habarlaidy Dalanews.kz.
"Ulttyq Bank biyl naýryzda bazalyq mólsherlemeni 15,25%-dan 16,5%-ǵa deiin ósirdi, al sáýirde ol ózgerissiz qaldy. Qazirgi infliatsiia jaǵdaiyn eskersek,bizdiń oiymyzsha, Ulttyq Bank bazalyq mólsherleme deńgeiinbul joly da ózgerissi, qazirgi kúiinde saqtap qalýy yqtimal. Bizdiń oiymyzsha, qazirgi jaǵdaida joǵary bazalyq mólsherlemeni saqtaý anaǵurlym qolaily kórinedi, óitkeni el ekonomikasyna baǵyttalmaq 8 trln teńge kólemindegi jeńildetilgen qarjylandyrý túrindegi úkimettik baǵdarlama iske asyrylǵan jaǵdaida infliatsiianyń kúsheiýi zańdy", - deidi Halyk Finance Taldaý ortalyǵynyń sarapshysy Arsylan Aronov.
Onyń aitýynsha, mamyr aiynda jyldyq infliatsiia deńgeii 11,3%-ǵa deiin ósti, al sáýir aiynda bul kórsetkish 10,7%, naýryzda 10,0% boldy.
Tutyný sebeti turǵysynan infliatsiiany jedeldeýine qyzmetter (16,0%), azyq-túlik taýarlary (9,6%) jáne azyq-túlikke jatpaityn taýarlar (9,0%) baǵasynyń jyldyq ósimi yqpal etti. Biraq bir ai barysynda infliatsiia baiaýlap kele jatqanyn jáne mamyr aiynda ol 0,9%-dy (sáýirde - 1,2%, naýryzda - 1,3% jáne aqpanda - 1,5%) quraǵanyn atai ketken jón.
Aqpan-naýryz ailarynda ailyq infliatsiianyń jedeldeýine yqpal etýshi negizgi faktorlar: qarasha-qańtar ailarynda teńgeniń aitarlyqtai álsireýi jáne halyqqa aqyly qyzmetterge, atap aitqanda, memleket retteitin jáne bazalyq mólsherlemeniń ózgerýine qatysty serpimdi emes TKSh qyzmetteri tarifteriniń úzdiksiz ósimi oryn aldy.
"Alaida,teńgeniń álsireý faktorlary jáne TKSh tarifteriniń bir rettik ósiminiń infliatsiiaǵa áseri alda tómendeidi, al ailyq infliatsiia jyl sońyna qarai anaǵurlym báseńdei túsýi tiis", - deidi sarapshy.
Jalpy, qalyptasqan úrdister baǵa dinamikasynyń turaqtanýyn kórsetedi: bazalyq jáne maýsymdyq tazartylǵan infliatsiianyń qalypqa kelý belgileri baiqalady. Infliatsiialyq kútýlerdi taldaý aralas kórinisti kórsetedi: eger halyqtyń aldaǵy bes jyldyqty qamtityn uzaq merzimdi kútýleri 14,3% - ǵa (naýryzda 13,5%) deiin ósse, al qysqa merzimdi kútýler naýryz aiynda 12,6% -dan 12,2% - ǵa deiin tómendegen eken.
"Osy jaǵynan alǵanda, aǵymdaǵy makroekonomikalyq derekter men Qazaqstandaǵy infliatsiianyń boljamdy dinamikasy negizinde Ulttyq Bank, bizdiń oiymyzsha, bazalyq mólsherleme deńgeiin aldaǵy otyrysta ózgerissiz qaldyrady. Sonymen qatar, biz mynandai bir mańyzdy aspektige nazar aýdartqymyz keledi: Qazaqstannyń aǵymdaǵy ekonomikalyq saiasatynda eki negizgi baǵyttyń arasynda aiqyn qaishylyq baiqalady. Bir jaǵynan, úkimet infliatsiia ósimin yntalandyrýshy el ekonomikasyna 8 trln teńge kóleminde jeńildetilgen qarjylandyrýdy qamtityn aýqymdy baǵdarlamany iske qospaq, al ekinshi jaǵynan, Ulttyq Bank infliatsiiany tejeý úshin joǵary bazalyq mólsherlemeni qoldaýda. Bul sharalar bir-birine qarama-qaishy, óitkeni olardy bir ýaqytta qoldaný aqsha-nesie jáne fiskaldyq salyq saiasatynyń tiimdiligin tómendetetin kóp baǵytty áserlerdi týdyrady. Jeńildetilgen nesie baǵdarlamalary aqshalai usynys pen jiyntyq suranysty arttyra otyryp, biznes pen halyqty qoldaýǵa baǵyttalǵan. Degenmen, shekteýli óndiristik qýat pen tutynysqa joǵary beiimdilik jaǵdaiynda bul sózsiz infliatsiialyq qysymnyń artýyna ákeledi. Sonymen qatar, 16,5% mólsherleme nesielendirýdi qymbatqa túsiredi, bul ekonomikany salqyndatyp, infliatsiiany báseńdetýi kerek. Bizdiń oiymyzsha, qazirgi jaǵdaida joǵary bazalyq mólsherlemeni saqtaý anaǵurlym qolaily", - deidi Arsylan Aronov.
Aita ketsek,"Sentras Sekiýritiz" sarapshylary da mamyr aiynda bazalyq mólsherleme sol kúiinde saqtalady dep bajailaidy.
