Úlken qyzdyń saiasi salmaǵy haqynda
Iá, Nazarbaev rejimi qulaǵaly beri otbasyna qatysty biznesterdiń tabysy azaiyp, máni kete bastaǵany jasyryn emes. KTK arnasy munai soryp, gaz aidap eselep tabys tabatyn aktiv emes. Shyǵyny kóp media salasyn saiasattan úmiti bar apaitós oligarhtarǵa qoldan jemdep, ustaityny belgili.
Dariǵa Nazarbaevanyń KTK arnasyn satýǵa oqtalǵanynan onyń saiasattan ketýiniń basy ma dep boljam jasap, oi túigendei boldyq.
Biraq bulai dep pikir aityp, jaýyryn ashardyń aldynda eski Qazaqstanda Dariǵa hanymnyń qanshalyqty saiasi salmaǵy boldy degen suraqqa az-kem jaýap bere ketýde artyqtyq etpesi anyq.
Nursultan Nazarbaev bilik quryp, dáýirlep turǵan kezeńde otbasynyń beldi múshesi bolǵan Dariǵa hanymnyń saiasattaǵy abyroi-bedeli birshama qalyptasqany anyq.
Bul rette Dariǵa hanym tas jaryp, taý qopardy dep eshkim aita almasy anyq. Bar bolǵany otbasynyń múshesi bolǵandyqtan, onyń elimizde saiasi salmaǵy boldy.
Kerek deseńiz, atamyzdyń úsh qyzynyń arasynda taq murageri retinde Dariǵanyń esimi jii atalǵanyn da bilemiz.
Dariǵa taq murageri degen mártebeli ataqqa ie bolýy úshin elge eńbek sińirip, Qazaqstandy gúldendirip jibermegeni anyq.
Dariǵa-Rahat tandemi saiasattyń katalizatory boldy
Dariǵanyń saiasattaǵy belsendi áreketke kóshýi marqum jubaiy Rahat Álievpen birge «Asar» partiiasyn quryp, ózi qatarlas jas túrkilermen ashyq kúreske shyǵýymen bailanystyrýǵa bolady.
Bul kúreste ákesine arqa súiegen Dariǵa men Rahat Áliev Qazaqstannyń demokratiialyq tańdaýy qozǵalysynyń jetekshileri Muhtar Ábliazov pen Ǵalymjan Jaqiianovty túrmege toǵytty. Al sońynda Rahat Áliev qaiyn atasyna saiasi ambitsiiasyn kórsetip, shetelge bas saýǵalaǵanyn bilemiz.
Osylaisha, Dariǵa Nazarbaeva men jubaiynyń úlken saiasatta jasaǵan qadamy sátsizdikke ushyrady.
Dál osy rette Dariǵa men Rahat saiasatta asyǵys qadam jasady ma degen suraq týyndary anyq. Bir qyzyǵy – avtokratiialyq júieniń qazyǵyn Qazaqstanǵa batyra qaqqan Nazarbaev rejimi kezinde oqystan týyndaǵan saiasi daǵdarys ýaqytynda ne bolmasa erte bastaldy dep dál baǵalaýdyń ózi qate ekenin eskersek, Dariǵa men Rahattyń bilikti qolyna alýǵa árekettenýi erte-kesh dep kesip aitýdyń qiyn ekenin kimde bolsa túsineri anyq
Tartysqa túsken tarap úshin bul ýaqyty kelgende oryn alǵan jait bolyp sanalatyny anyq. Osy rette Dariǵa-Rahat tandemimen tireske túsken Ábliazov-Jaqiianov toby da ózderin ýaqytynda qimyldadyq dep esep qylatyny anyq.
Al bilikti uzaq jyl ýysynan shyǵarmaǵan Nursultan Nazarbaev qana saiasi júieniń ózgerýi erte (ol kisige salsańyz júieni aiaqtalatyn merzimi bolmady ǵoi) dep eseptegeni anyq.
Osy jaittardy eskersek, Dariǵa-Rahat tandemi elimizdegi bilik basynda protsessterdiń júrýine belgili kólemde katalizator bolǵanyn moiyndaýymyz kerek. Al bul kezeńde ekinshi kúieýbala Timýr Qulybaevyńyz túiequs sekildi basyn qumǵa tyǵyp, tynysh otyrǵanyn bilemiz.
Saiasatta ashylyp qoiylǵan karta
KTK arnasyn «rasprodajaǵa» qoiǵan Dariǵa Nazarbaeva aldaǵy ýaqytta ózge de aktivterin satylymǵa shyǵarýy bek múmkin.
Óitkeni ol kúieýbalasy Timýr Qulybaev sekildi saiasatta kompramiske keletin adam emes ekenin áldeneshe ret dáleldegen. Atamyzdyń úlken qyzy júrgen jerde konflikti boldy emes pe?
Sondyqtan Nazarbaevanyń aldaǵy ýaqytta aktivterin satylymǵa shyǵaryp, tynysh ómirdi tańdaýy bek múmkin. Sebebi otbasy músheleri arasynda saiasatta tartysqa túsip, saiasi qarsylastaryn kóbeitýde Dariǵadai kózge túsken adam joq. Sondyqtan Nazarbaeva saiasattan ketip jatsa, oǵan tańǵalmas edik.
Osydan 10 jyl buryn saiasi keleshegin oilaǵan bes adam bolsa, sonyń bel ortasynda Dariǵa Nazarbaeva turýshy edi.
Sol kezdiń ózinde eks-prezidenttiń úlken qyzy elimizdegi media aktivterdiń basym bóligin qol astyna shoǵyrlandyryp, kez kelgen saiasi kúreske daiyn boldy. Tek ákesi Nursultan Nazarbaevtyń tizgindep ustaýynyń arqasynda ǵana óziniń saiasi ambitsiiasyn shekteýge májbúr bolǵanyn bilemiz.
Áitpese, Dariǵa men Rahat saiasattyń sahnasynda biraz adammen tireske túsip, ózderiniń bolashaq qarsylastaryn qoǵam aldynda súikimiz qylyp kórsetýde barynsha kúsh saldy emes pe?
Bilik úshin kúreste Dariǵa men Rahat oppozitsiianyń beldi ókilderi Sársenbaev, Ábliazov, Jaqiianovtarmen ǵana ustasqan joq. Sonymen qatar atamyzdyń senimdi adamdarynyń biri bolǵan, «sur kardinal» degen laqap atqa ie bolǵan Nurtai Ábiqaevpen de ashyq kúreske túskenin bilemiz.
Osyndai jaittardy eskersek, Dariǵanyń saiasatpen ainalysýyna Jańa Qazaqstan da, Nazarbaev rejiminiń beldi músheleri de jol bermeitinin baiqaýǵa bolady. Olar úshin Dariǵa saiasatta minezi málim, ashylyp qoiylǵan karta. Eshqandai kompromiske kelmeitin úlken qyzdyń adýyndy minezin eshkim jaratpaityny anyq.
Nurlan JUMAHAN
