Qazaqstandyq halyqaralyq adam quqyqtary biýrosynyń málimetinshe, BUU jumys toby 2026 jylǵy №18 qorytyndysynda Muhammedkárimniń jýrnalistik qyzmetine bailanysty bas bostandyǵynan aiyrylǵany týraly tujyrymǵa kelgen, dep habarlaidy dalanews.kz.
«BUU-nyń Erikti túrde ustaý jónindegi jumys toby №18/2026 qorytyndysynda Dýman Muhammedkárimniń jýrnalistik qyzmeti úshin bas bostandyǵynan aiyrylǵanyn jáne ádil sot talqylaýyna quqyǵy bolmaǵanyn anyqtady. BUU sarapshylary onyń bas bostandyǵynan aiyrý oryndaryndaǵy jaǵdaiǵa bailanysty ozbyrlyqtyń jalǵasyp jatqanyna da alańdaýshylyq bildirdi. Qorytyndysynda jumys toby ony dereý bosatýǵa shaqyrdy», – delingen biýro habarlamasynda.
Quqyq qorǵaýshylardyń habarlaýynsha, BUU qorytyndysynda jýrnalisti qamaýda ustaý Adam quqyqtarynyń jalpyǵa birdei deklaratsiiasynyń segiz babyna (2, 3, 7, 9, 10, 11, 19 jáne 21-baptar) jáne Azamattyq jáne saiasi quqyqtar týraly halyqaralyq paktiniń alty babyna (9, 14, 15, 19, 25 jáne 26-baptar) qaishy keletini kórsetilgen.
Qazirgi ýaqytta Dýman Muhammedkárim Qyzylordadaǵy koloniiada jazasyn ótep jatyr.
Buǵan deiin, qyrkúiek aiynda, Qylmystyq-atqarý júiesi komiteti jýrnalistiń densaýlyq jaǵdaiy qanaǵattanarlyq ekenin jáne onyń shaǵymy joq ekenin habarlaǵan. Osydan keiin qorǵaýshylary baspasóz máslihatyn ótkizip, jýrnalistiń densaýlyǵyna qaýip tónip turǵanyn aityp, bilikke úndeý jasaǵan.
QAJK sottalǵandardyń jaǵdaiy Adam quqyqtary jónindegi ýákildiń turaqty baqylaýynda ekenin málimdegen. Sondai-aq jýrnalistiń kamerasyna belgisiz zat laqtyryldy degen aqparat boiynsha júrgizilgen tekserý bul derekti rastamaǵan.
Muhammedkárim 2023 jylǵy naýryzda Májilis sailaýy qorytyndylarynyń burmalanýyna qarsylyq bildirgennen keiin ustalǵan. Ol parlamenttik sailaý nátijelerimen kelispei, mitingke shyǵatynyn málimdegen soń 25 táýlikke qamalǵan. 1 mamyrda qaita ustalyp, keiin «ekstremizmdi qarjylandyrý» isi boiynsha eki aiǵa qamaýǵa alynǵan.
2024 jylǵy 12 aqpanda Qonaev qalasynda jýrnalistiń isi boiynsha sot protsesi bastaldy. 26 aqpanda ol azaptaýǵa ushyraǵany týraly shaǵym túsirdi. 5 naýryzda azaptaý isi boiynsha jábirlenýshi dep tanylǵany habarlandy.
2024 jylǵy 2 tamyzda Qonaev qalasynyń soty Dýman Muhammedkárimdi «ekstremizmdi qarjylandyrý» jáne «tyiym salynǵan uiymǵa qatysý» aiyptary boiynsha jeti jylǵa bas bostandyǵynan aiyrdy. Jýrnalist aiyptaýlarmen jáne úkimmen kelispei, óz kinásiniń dáleldenbegenin málimdegen. Sot protsesi jabyq rejimde, BAQ ókilderiniń qatysýynsyz ótken.
Buǵan deiin halyqaralyq quqyq qorǵaý uiymdary da Dýman Muhammedkárimdi bosatýǵa birneshe ret shaqyrǵan. Al biyl 2 maýsymda jýrnalist jazasyn ótep jatqan Qyzylordadaǵy koloniia ákimshiligi onyń densaýlyq jaǵdaiy týraly quqyq qorǵaýshylarǵa aqparat berýden bas tartqan.