Májilis depýtaty Ermurat Bapi QTJ-daǵy bylyq pen oǵan Asqar Maminniń qatysy týraly ashyq aitty. Depýtattyń sózinshe, QTJ-ǵa qatysty daýly másele eski Qazaqstan kezinde jabýly qazan kúiinde bolǵan, - dep habarlaidy Dalanews.kz.
"QTJ-nyń taqyryby - ábden jaýyr bolǵan taqyryp. Mamin ketti ǵoi, sol kezden bastap týǵan taqyryp. Eski Qazaqstannyń kezinde, Nazarbaevtyń kezinde ol máseleni kóterýge múmkindik bermedi. Sol kezdiń ózinde Maminniń sońynda 12 mlrd. dollar qaryzǵa aldy degen aqparat shyqqan. Ony ashyq aqparattan kórýge bolady. Bertin kele ol qaryzdyń qurylymy qalai bolyp ketkeninen habarym joq. Biraq ondai aqparat boldy. Ol aqparatty bir ǵana resýrs aitqan joq, búkil Qazaqstanda naýqandyq áńgime boldy. Odan bergi QTJ-nyń qaryzdary neshe túrli qurylymdyq jolmen kemitilgen shyǵar. Biraq qazirdiń ózinde 5-6 mlrd. dollardyń kóleminde áńgime bolyp júr", - dedi Ermurat Bapi.
Sondai-aq, depýtat mundai áńgimeniń shetin shyǵarýǵa bilikten naqty pármen bolǵan degen pikirde.
"Álihan Smaiylov qansha myqty bolǵanymen, memlekettik basshylyqtan ary asyp kete almaidy. Bul jerde kóńil kónshitetin dúnie, meniń ózim razy bolatynym - memlekettik saiasat turǵysynan, saiasi basshylyqtan ishara jasaldy. Osyǵan razy bolý kerek. Qoparýdyń pisimillási bastaldy. ...Qalai bolǵanda da Álihan Smaiylov osy máseleni aitar aldynda Úkimet basshysymen, tipti Prezidentpen, basqa laýazymdyq tulǵalarmen kelisim (jasady - esk.), tipti ol jaqtan "qopartý bastańdar" degen komanda bolýy múmkin. Toqaev myrzanyń ózi "kiris mynanyń bárine" dep aitýy múmkin. Men solai dep oilaimyn. Toqaev myrzanyń tarapynan ishara bolsa, búkil el boiynsha kvazimemlekettik sektorlardyń bárin qoparý bastalýy kerek", - deidi saiasatker.
Buǵan deiin Májilis otyrysynda Joǵary aýditorlyq palatanyń tóraǵasy Álihan Smaiylov "Qazaqstan temir joly" AQ-nyń qaryzy shamamen 3 trillion teńgege jetkenin aitty. Ol QTJ-ǵa bankrot qaýpi tónip turǵanyn da ashyq málimdedi.
"Sońǵy 4 jylda temirjol salasyn damytýǵa shamamen 2 trln teńge bólingen, onyń ishinde biýdjet qarajaty esebinen 332 mlrd. teńge jumsalǵan. Bul ekonomikanyń júkter men jolaýshylardy tasymaldaý qajettiligin úzdiksiz jáne sapaly qamtamasyz etý úshin jetkiliksiz bolyp shyqty. Saldarynan temirjol jelileri, lokomotivter, vagondar ábden tozǵan. ...Búginde QTJ óz mindettemelerin tolyq tóleýge qabileti joq jáne kredit qaýpiniń "qyzyl" aimaǵynda tur. Onyń boryshy 2024 jyldyń basynda 2,9 trln teńge boldy, ol áli de ósip jatyr. Jalpy boryshtyń 45 paiyzy nemese 1,3 trln teńgesi buryn alynǵan boryshtyq mindettemelerdi qaita qarjylandyrýǵa baǵyttalǵan", - dedi ol.
Artynsha máselege belgili ekonomist Oljas Qudaibergenov pikir bildirdi.
"Smaiylov premer bolǵan kezde QTJ týraly biraz syn aitty, maqtaǵany da bar. Árine, qazirgi problemalar kóbine Mamin kezinde týyndady. Biraq endi Joǵarǵa aýditorlyq palataǵa kelgen soń (Smaiylov - esk.) osyndai kritikany nelikten aitqany túsinikti. Smaiylovtyń tolyq esebin qórseńiz, ol jerde biraz jaqsy usynys bar. Kóbi - ózi premer bolǵan kezinde qoldaǵan usynystar. Tek eki oimen kelispeimin: bankrot bolatynyna, sosyn QTJ-ny syrtqy basqarýǵa berýge", - deidi Oljas Qudaibergenov.
