QR Qarjy naryǵyn retteý jáne damytý agenttiginiń basqarmasy 2025 jylǵy 26 aqpandaǵy qaýlysymen Bank jáne mikroqarjy uiymdary aktivteri boiynsha elektrondyq saýda alańynda saýda-sattyq ótkizý qaǵidalaryna ózgerister engizdi, dep habarlaidy Dalanews.kz.
Jańa ózgeristerge sáikes, saýda-sattyqty ótkizý týraly habarlandyrýda saýda-sattyqty ótkizý kúni men ýaqyty elektrondyq saýda alańynda ornalastyrylǵan kúnnen bastap keminde kúntizbelik 10 kún buryn kórsetilýi tiis. Buryn bul merzim 15 kúntizbelik kúndi qamtyǵan.
Saýda-sattyqqa qatysýshylardyń ótinimderin tekserý nátijeleri boiynsha satýshy operatorǵa ótinimniń qabyldanǵany nemese operatordyń ishki qaǵidalaryna sáikes ótinimdi qabyldaýdan bas tartý sebepteri týraly habarlama jiberedi.
Ótinimdi qabyldaýdan bas tartýǵa sebepterdiń tizbesi keńeitildi:
- saýda-sattyq bastalǵan sátte operatordyń banktik shotyna saýda-sattyq ótkizý týraly habarlandyrýda kórsetilgen kepildik jarnanyń túspeýi;
- saýda-sattyqqa qatysýshynyń Memlekettik retteý týraly zańnyń 15-18-babynyń 3-tarmaǵyna sáikes kelmeýi;
- "Aktsionerlik qoǵamdar týraly" zańnyń 64-babyna jáne "Jaýapkershiligi shekteýli jáne qosymsha seriktestikter týraly" zańnyń 12-1-babyna sáikes áleýetti satyp alýshylardyń bir-birine qatysty úlestes bolýy (jańa negiz).
Rezervtik baǵany qalyptastyrýǵa qoiylatyn jańa talaptar belgilendi.
Atap aitqanda, rezervtik baǵany satýshy belgileidi, biraq ol obektiniń naryqtyq qunynyń 100%-nan aspaýy tiis. Esterińizge sala keteiik, buryn qujatta 50% týraly aitylǵan bolatyn.
Saýda sattyq ótpegen jaǵdaida keiingi saýda-sattyqtyń rezervtik baǵasyn satýshy myna deńgeide belgilei alady:
- ekinshi saýda-sattyqta obektiniń naryqtyq qunynyń 70%-dan asyrmaý;
- sodan keiingi saýda-sattyqta obektiniń naryqtyq qunynyń 50%-nan asyrmaý.
Ótkizilmegen saýda-sattyq týraly akt elektrondyq saýda alańynda toltyrylady. Osydan keiin operator "saýda-sattyq ótkizilmegen" mártebesi bar saýda-sattyq nátijeleri týraly málimetterdi jariialaidy jáne ótkizilmegen saýda-sattyq týraly aktini satýshyǵa jiberedi. Buǵan deiin operator saýda-sattyq nátijeleri týraly hattamany saýda-sattyqqa qatysýshylarǵa ǵana joldaýy kerek bolatyn.
Tikelei ataýly saýda elektrondyq saýda alańynda mynandai jaǵdaida júrgiziledi: ótkizilmegen saýda-sattyq týraly úsh nemese odan da kóp aktiler negizinde Memlekettik retteý týraly zańnyń 15-18-baby 1-tarmaǵynyń 1) jáne 2) tarmaqshalarynda kórsetilgen obektilerge qatysty.
Esterińizge sala keteiik, bul arada:
- banktiń, bank operatsiialarynyń jekelegen túrlerin júzege asyratyn uiymnyń, bas banktiń kúmándi jáne úmitsiz aktivterin satyp alatyn banktiń enshiles uiymynyń múlikteri;
- buryn mikroqarjy uiymyna óndirip alý nátijesinde mikroqarjy uiymynyń menshigine ótken shaǵyn nesie berý týraly shart boiynsha mindettemelerdiń oryndalýyn qamtamasyz etý bolyp tabylǵan mikroqarjy uiymynyń kepil múlki týraly sóz bolyp otyr.
Saýda-sattyq ótkizilmegen dep tanylǵan jaǵdaida, keiingi saýda-sattyq ótkizilmegen saýda-sattyq týraly birinshi aktige qol qoiylǵan kúnnen bastap keminde kúntizbelik 15 kún ótken soń ótkiziledi. Buryn bul merzim 30 kúntizbelik kúndi qamtyǵan.
Joǵaryda jazǵan obektilerge qatysty tikelei ataýly saýda júrgizilgen jaǵdaida, obektiniń baǵasy sońǵy ótkizilmegen saýda-sattyqta belgilengen rezervtik baǵadan tómen emes deńgeide belgilenedi.
QR QNRDA bul ózgerister bankter men mikroqarjy uiymdarynyń stresstik aktivterin satý protsesin jetildirý maqsatynda engizilip jatqanyn naqtylaidy.
Qaýly 2025 jylǵy 11 naýryzdan bastap qoldanysqa engiziledi.
