Bankterge memlekettik qoldaý ýaqytsha jáne ótemdi bolady. Qarjylyq ornyqtylyǵy qalpyna keltirilgennen keiin bank jańa investorǵa satylýǵa tiis, al memleket bólgen qarajat biýdjetke qaitarylýy kerek. Bul týraly Parlament Senatynda «Bankter týraly» zań jobasyn talqylaý barysynda Qarjy naryǵyn retteý jáne damytý agenttiginiń tóraǵasy Mádina Ábilqasymova málimdedi, dep habarlaidy Dalanews.kz.
«Eń basty mindet – osy bankterdiń salymshylarynyń, klientteriniń qarajatyn qorǵaý. Sondyqtan biz memlekettik qoldaý kórsetiletin jalǵyz tetikti – banktiń kapitalyna kirýdi kózdedik. Bul rette burynǵy aktsioner bankke baqylaýdy tolyǵymen joǵaltady. Bankti baqylaý memleketke jańa investorǵa satylǵanǵa deiin ótedi», – dep atap ótti Agenttik basshysy.
Ol Qarjylyq turaqtylyq jónindegi keńestiń usynystaryna sáikes bank zańnamasynda qarjy júiesiniń barlyq ornyqtylyǵyna qaýip tóndiretin júielik mańyzy bar bankterge ǵana memleket tarapynan qoldaý kórsetý múmkindigi kózdelýi tiis ekenin atap ótti.
«Sebebi mundai banktiń táýekeli búkil bank júiesiniń kúireýine, salymshylardyń ketýine, qarjy júiesine degen senimniń joǵalýyna, sondai-aq ekonomikalyq daǵdarysqa ákep soǵýy múmkin», - dedi ol.
Mádina Ábilqasymova qazirgi ýaqytta bank júiesi ornyqty, turaqty jáne senimdi ekenin aitty. Bank júiesindegi kapital men ótimdilik qory qalyptasty.
«Búkil qadaǵalaý júiesi qazir bank júiesi úshin táýekelderdiń paida bolý múmkindigin boldyrmaýǵa baǵyttalǵan. Ol úshin biz aktivterdiń sapasyna jyl saiynǵy baǵalaý júrgizemiz, iaǵni bankterdiń kredittik portfelin baǵalaimyz. Jyl saiyn anyqtalǵan shyǵyndar boiynsha tiisti proviziialar qalyptastyrylady. Ekinshiden, biz bankterdiń stresstik yqtimal jaǵdailarǵa tózimdiligin taldaý úshin qadaǵalap, stress-testileýdi júrgizemiz. Sonymen qatar, bizdiń úshinshi quralymyz júzege asyrylady – bul qadaǵalap-baǵalaý, onyń negizinde biz jyl saiyn bankter úshin kapitaldyń qadaǵalaý ústemesin, iaǵni bankrottyqtyń aldyn alý úshin qosymsha kapitaldy anyqtaimyz», – dep túsindirdi Agenttik basshysy.
Depýtattyń bankrottyq satysyndaǵy bankterge memlekettik qoldaý kórsetile me degen suraǵyna jaýap bere otyryp, Mádina Ábilqasymova mundai rásimge zań júzinde tyiym salynǵanyn, al mundai bankter taratylýǵa jatatynyn habarlady.
«Qazir bizde toǵyz bank taratý protsesinde, 2007-2021 jyldar aralyǵynda olardyń litsenziialary keri qaitaryp alyndy. Memlekettik qoldaý buryn qarjylyq ornyqtylyǵyn qalpyna keltirýge múmkindigi bar bankterge ǵana kórsetildi. Biz 2017 jyly qarjylyq ornyqtylyq baǵdarlamasyn ázirledik. Onyń aiasynda alty bankke 1,8 trln teńgege memlekettik qoldaý kórsetildi. Onyń ishinde úsh bank 738 mlrd teńge somaǵa memlekettik qoldaý qarajatyn merziminen buryn tolyǵymen qaitardy. Qalǵan úsh bank osy memlekettik qoldaý qarajatyn merziminen buryn óteýdi josparlap otyr», - dedi Agenttik Tóraǵasy.
Sonymen qatar, onyń aitýynsha, aktsionerlerdiń ózderi de osy bankterdi 400 mlrd teńgege ústeme kapitaldandyrýdy júrgizdi, qosymsha shamamen 1 trln teńgege proviziialar qalyptastyryldy. Qabyldanǵan sharalar bank júiesiniń ornyqtylyǵyn qamtamasyz etýge múmkindik berdi.
Parlament Senatynyń otyrysynda «Qazaqstan Respýblikasyndaǵy bankter jáne bank qyzmeti týraly» jáne «Qazaqstan Respýblikasynyń keibir zańnamalyq aktilerine qarjy naryǵyn retteý jáne damytý máseleleri boiynsha ózgerister men tolyqtyrýlar engizý týraly» zań jobalary qaraldy.
Zań jobalaryn Qarjy naryǵyn retteý jáne damytý agenttigi Memleket basshysynyń 2024 jáne 2025 jyldardaǵy Joldaýlarynda belgilengen tapsyrmalardy oryndaý sheńberinde Ulttyq bankpen birlesip ázirledi.
Bankter týraly jańa zańnyń qabyldanýy bank júiesiniń qarjylyq ornyqtylyǵyn arttyrýǵa, ulttyq zańnamany halyqaralyq standarttarǵa sáikes keltirýge, básekelestikti damytýǵa jáne qarjy sektoryndaǵy innovatsiialardy yntalandyrýǵa yqpal etetin bolady.
