Eýropalyq qaita qurý jáne damý banktiń (EBRD) aqpan aiyndaǵy Qazaqstan ekonomikasyna jasaǵan sholýy jariialandy. Onda ótken jylǵy kórsetkishterge baǵa berilip, 2025 jylǵa boljamdar jasalady, dep habarlaidy Dalanews.kz.
Ekonomikalyq ósim
2023 jyly Qazaqstan ekonomikasy 5,1% sipatynda qalypty ósimdi kórsetti. Alaida, 2024 jyly qarqyn 4,1%-ǵa deiin baiaýlady, bul, negizinen, taý-ken ónerkásibindegi toqyraýǵa bailanysty boldy. 2024 jyldyń qorytyndysy boiynsha shikizattyq emes sektordyń ósimine bailanysty kórsetkish 4,5%-ǵa deiin birshama jaqsardy. 2025 jylǵa qarai ekonomikalyq ósim 5,2%-ǵa deiin artady dep boljanýda, oǵan infraqurylymǵa salynǵan investitsiialar jáne qaita óńdeý ónerkásibin damytý yqpal etýi tiis. Alaida, 2026 jyly jahandyq shikizat naryqtaryndaǵy yqtimal túzetýlerge bailanysty ósim shamaly baiaýlap, 4,5%-dy quraidy dep kútiledi.
Infliatsiia jáne aqsha-nesie saiasaty
Qazaqstandaǵy infliatsiia, óńirdegi basqa elderdegidei, pandemiiaǵa deiingi deńgeiden joǵary bolyp qalýda. 2023 jyly 10,5%-dy quraǵan bul kórsetkish 2024 jyldyń sońyna qarai 8,3%-ǵa deiin tómendedi. 2025-2026 jyldary odan ári tómendeý kútiledi: 7,0% jáne 6,5% bolyp.
Infliatsiianyń báseńdeýine energiia baǵasynyń salystyrmaly túrde turaqtanýy jáne UBK-nyń ustamdy saiasaty áser etedi. Alaida, infliatsiialyq qysym táýekelderi jalaqynyń jáne memlekettik shyǵyndardyń ósýine bailanysty saqtalady.
Memlekettik qarjy
Qazaqstan biýdjetiniń tapshylyǵy 2023 jyly JIÓ-niń -2,3%-nan 2024 jyly JIÓ-niń -3,1% -na deiin ulǵaidy. 2025 jyly biýdjet balansynyń JIÓ-niń -3,5% - na deiin jetip, odan ári nasharlaidy dep kútiledi, bul memlekettik shyǵystardyń, onyń ishinde qorǵanys salasy men áleýmettik baǵdarlamalarǵa bólinetin qarajattyń ulǵaiýyna bailanysty bolady. Osyǵan qaramastan, Qazaqstan salystyrmaly túrde turaqty qarjylyq jaǵdaiyn saqtaidy. Qaryz júktemesi basqarýǵa keletin jaǵdaida, al memlekettik shyǵyndar ishki jáne syrtqy nesieler arqyly qarjylandyrylady.
Negizgi qiyndyqtar men perspektivalar
2025 jyly Qazaqstan ekonomikasy úshin tegeýirindi syn qaterler mynalar bolady:
- geosaiasi turaqsyzdyq – saýda-sattyqta oryn alýy yqtimal jańa sanktsiialar men shekteýler.
- munai baǵasynyń qubylmalyǵy - kómirsýtekter eksportyna táýeldilik saqtalady.
- álemdik ekonomikanyń baiaýlaýy - qazaqstandyq eksportqa suranystyń tómendeýi.
Degenmen, oń perspektivalar da bar. Qazaqstan shikizattyq emes salalardy damyta otyryp, ekonomikany ártaraptandyrý baǵytyn jalǵastyrady. Sonymen qatar, infraqurylym men óńdeý ónerkásibine sheteldik investitsiialardyń aǵyny orta merzimdi perspektivada ekonomikalyq ósimdi qoldaýy kerek.
