Азия қор нарықтары мұнай бағасының қайта қымбаттауы, инфляциялық тәуекелдердің күшеюі және АҚШ пен Жапония орталық банктерінің пайыздық мөлшерлемені көтеруі мүмкін деген күтім аясында төмендеді, деп хабарлайды dalanews.kz.
14 қыркүйектегі сауда қорытындысы бойынша Жапонияның Nikkei индексі 1,7%-ға, Оңтүстік Кореяның KOSPI индексі 3,3%-ға төмендеді. Жалпы Азия-Тынық мұхиты аймағындағы акциялар да қысымға ұшырады. Reuters мәліметінше, нарықтағы әлсіздікке мұнай жеткізіліміне қатысты алаңдаушылық пен Таяу Шығыстағы жағдайдың шиеленісуі әсер еткен.
Brent маркалы мұнай бағасы 3%-ға өсіп, барреліне $107-ден асты. Өткен аптада оның бағасы шамамен 9%-ға қымбаттаған. Мұнай бағасының өсуіне Сауд Арабиясының мұнай инфрақұрылымына жасалған шабуылдар, Парсы шығанағындағы кемелерге қауіптің артуы және Ормуз бұғазы арқылы мұнай тасымалына қатысты белгісіздік себеп болып отыр.
Ормуз бұғазы арқылы әлемдік мұнай мен сұйытылған табиғи газ жеткізілімінің елеулі бөлігі өтеді. Сондықтан осы бағыттағы кез келген ұзаққа созылған іркіліс нарықтағы ұсыныстың қысқаруына және мұнай бағасының одан әрі өсуіне әкелуі мүмкін деген қауіп бар.
Мұнайдың қымбаттауы инфляциялық қысымды күшейтіп, орталық банктердің ақша-несие саясатына қатысты нарық күтімін өзгертті. Reuters сауалнамасына қатысқан экономистердің 85%-ы АҚШ Федералдық резерв жүйесі 15–16 қыркүйектегі отырыста базалық мөлшерлемені 25 базистік тармаққа көтереді деп күтеді. Бұл жағдайда мөлшерлеме 3,75–4%-ға дейін өсуі мүмкін.
Инвесторлар Жапония банкіне қатысты шешімді де бақылап отыр. Мұнай бағасының жоғары болуы мен инфляцияның сақталуы Жапонияда да ақша-несие саясатын қатаңдату ықтималдығын арттырды.
Пайыздық мөлшерлемелердің өсуі компаниялардың қарыз алу құнын арттырып, акциялар сияқты тәуекелі жоғары активтердің тартымдылығын төмендетеді. Сонымен қатар қымбат мұнай бизнес пен тұтынушылардың шығынын көбейтіп, экономикалық өсімге қысым жасауы мүмкін. Reuters мәліметінше, АҚШ-тың 10 жылдық қазынашылық облигацияларының кірістілігі де 5%-дық межеге жақындап, үш жылға жуық уақыттағы ең жоғары деңгейге жетті.
Нарыққа технологиялық компаниялар акцияларының құлдырауы да қысым жасап отыр. Reuters атап өткендей, жасанды интеллект саласындағы даму қарқынына қатысты алаңдаушылық Азиядан АҚШ-қа дейінгі технологиялық акциялардың төмендеуіне әсер етті.
Сарапшылардың пікірінше, мұнай бағасының одан әрі өсуі инфляцияны жоғары деңгейде ұстап, орталық банктердің қатаң ақша-несие саясатын ұзақ уақыт сақтауына себеп болуы мүмкін. Бұл жағдайда әлемдік қор нарықтарындағы қысым да жалғасуы ықтимал.
