شقو-دا پروكۋراتۋرا مەن ەسٸرتكٸ قىلمىسىنا قارسى ٸس-قيمىل باسقارماسى ەسٸرتكٸ ساۋداسىن انىقتاۋ جەنە جولىن كەسۋ بويىنشا اۋقىمدى جۇمىستار جٷرگٸزۋدە. نەتيجەسٸندە ٶسكەمەن قالاسى بويىنشا جىل باسىنان بەرٸ 17 قىلمىستىق ٸس تٸركەلدٸ, 7 ٸس سوتقا جٸبەرٸلدٸ, 10 ادام سوتتالدى, 6 كەلٸدەن استام سينتەتيكالىق ەسٸرتكٸ جەنە 78 كەلٸ ماريحۋانا تەركٸلەندٸ, – دەپ حابارلايدى Dalanews.kz شقو ەكٸمٸنٸڭ باسپاسٶز قىزمەتٸنە سٸلتەمە جاساپ.
بۇل تۋرالى بٷگٸن ٶسكەمەن كٶپسالالى تەحنولوگييا كوللەدجٸندە ٶتكەن ستۋدەنتتەرمەن كەزدەسۋدە ٶسكەمەن قالالىق پروكۋراتۋراسىنىڭ اعا پروكۋرورى سەرگەي ۋپوروۆ مەلٸم ەتتٸ.
شارانى ۇيىمداستىرعان وبلىستىق جاستار رەسۋرستىق ورتالىعىنىڭ بٶلٸم باسشىسى ەرمەك اسقاروۆتىڭ ايتۋىنشا, «ناشاقورلىققا جول جوق!» رەسپۋبليكالىق اكتسيياسى اياسىندا وبلىستىق فرونت-وفيس ۆولونتەرلەرٸ وبلىس پروكۋراتۋراسىنىڭ ٶكٸلدەرٸمەن جەنە پوليتسييا دەپارتامەنتٸنٸڭ ناشاقورلىق قىلمىستارعا قارسى كٷرەس باسقارماسىنىڭ ماماندارىمەن بٸرگە 100-دەن استام ناشاقورلىققا جارنامالايتىن گراففيتي جازبالارىن جويعان, تٷسٸندٸرمە جۇمىستارىن جٷرگٸزگەن.
شارا بارىسىندا ەسٸرتكٸ قىلمىسىنا بايلانىستى جاۋاپكەرشٸلٸك تۋرالى تٷسٸندٸرۋ جۇمىستارى جٷرگٸزٸلٸپ, جاستاردىڭ قىلمىسقا قالاي تارتىلاتىنى جٶنٸندە اقپارات بەرٸلدٸ.
– ٶتكەن جىلدىڭ باسىنان باستاپ وبلىستىق پروكۋراتۋرا ەسٸرتكٸ قىلمىسىنا قارسى كٷرەس باسقارماسىمەن بٸرلەسٸپ, 100-دەن استام ەسٸرتكٸ سايتىنىڭ جۇمىسىن توقتاتتى. سونداي-اق, ەسٸرتكٸ تاسىمالداۋمەن, تاراتۋمەن اينالىساتىن ادامداردى, ناركوقويما يەلەرٸن, ەسٸرتكٸ وراماسىن جاسىرۋشىلاردى, ۇيىمداسقان قىلمىستىق توپ جەتەكشٸلەرٸن انىقتاۋ بويىنشا شارالار اتقارىلۋدا. بۇدان بٶلەك, قالا بويىنشا ەر اۋداندا ەسٸرتكٸ جارناماسىنا قارسى رەيدتٸك شارالار جٷرگٸزٸلەدٸ. بۇل باعىتتاعى جۇمىستار الداعى ۋاقىتتا دا جالعاسىن تابادى, – دەدٸ اعا پروكۋرور سەرگەي ۋپوروۆ.
رەسمي دەرەك بويىنشا, قازاقستاندا 18 مىڭنان استام ناشاقور تٸركەلگەن, الايدا ناقتى سانى 150 مىڭعا دەيٸن جەتۋٸ مٷمكٸن. پروكۋراتۋرانىڭ اقپاراتى بويىنشا, بٷگٸندە ناشاقورلىق دياگنوزىمەن ٶسكەمەن قالاسى بويىنشا 900 ادام ەسەپتە تۇر, ونىڭ ٸشٸندە 36-سى – كەمەلەتكە تولماعاندار.
ەسٸرتكٸنٸڭ زييانىن بەرٸ بٸلەدٸ, بٸراق سوعان قاراماستان, ناشاقورلاردىڭ سانى جىل سايىن ارتىپ كەلەدٸ.
– ەسٸرتكٸ – اعزانى تولىقتاي جوياتىن اسا قاۋٸپتٸ ۋ. تەۋەلدٸلٸك كەيدە بٸر رەت قولدانعاننان كەيٸن-اق پايدا بولۋى مٷمكٸن. ناشاقورلار اراسىنداعى ٶلٸمنٸڭ سەبەپتەرٸ - ايتۆ (ۆيچ), گەپاتيت, ينسۋلت, جٷرەك توقتاۋى, باۋىر مەن بٷيرەكتٸڭ بۇزىلۋى. باستاپقىدا ەسٸرتكٸ ادامعا جالعان سەرگەكتٸك بەرۋٸ مٷمكٸن. بٸراق كٶپ ۇزاماي سەلقوستىق, دەپرەسسييا, بۇلشىقەتتٸڭ قۇرىسۋى, ۇيقىسىزدىق, اعزانىڭ تولىق ەلسٸرەۋٸ سيياقتى اۋىر زارداپتارى پايدا بولادى. وسى بەلگٸلەردەن ارىلۋ ٷشٸن ادام ەسٸرتكٸنٸ قايتا قولدانادى, وسىلايشا تەۋەلدٸلٸكتٸڭ تۇزاعىنا تٷسەدٸ. ناشاقورلاردىڭ بالالارى كٶبٸنە فيزيكالىق جەنە پسيحيكالىق اقاۋلارمەن تۋادى. قازٸر وبلىس بويىنشا 1300-دەن استام ەسٸرتكٸگە تەۋەلدٸ ادام ەسەپتە تۇر. ونىڭ ٸشٸندە 900 ادام - ٶسكەمەن قالاسى بويىنشا. مەديتسينالىق ەمدەۋدەن بٶلەك, ناشاقورلارعا پسيحولوگييالىق كٶمەك كٶرسەتٸلەدٸ. بۇل ولاردىڭ قالىپتى ٶمٸرگە قايتا ورالۋىنا كٶمەكتەسەدٸ, – دەپ اتاپ ٶتتٸ پسيحيكالىق دەنساۋلىق ورتالىعىنىڭ ناركولوگ دەرٸگەرٸ زويا ۆلاديميروۆنا.
دٷنيەجٷزٸلٸك ستاتيستيكاعا سەيكەس, ەسٸرتكٸگە تەۋەلدٸ 10 ادامنىڭ تەك بٸرەۋٸ عانا وڭالتۋدان سەتتٸ ٶتەدٸ. ساراپشىلاردىڭ پٸكٸرٸنشە, سينتەتيكالىق ەسٸرتكٸ گەرويننەن ونداعان ەسە قاۋٸپتٸ. ونى قولدانۋشىلار ورتا ەسەپپەن بەس جىلدان ارتىق ٶمٸر سٷرمەيدٸ.
ەسٸرتكٸنٸ زاڭسىز ساقتاۋ جەنە تاراتۋ ٷشٸن 5 جىلدان 10 جىلعا دەيٸن باس بوستاندىعىنان ايىرۋ جەنە مٷلكٸن تەركٸلەۋ جازاسى قاراستىرىلعان. قوعامدىق ورىنداردا تاراتقان جاعدايدا جازا 10 جىلدان 15 جىلعا دەيٸن باس بوستاندىعىنان ايىرۋدى قامتيدى. ەگەر ەسٸرتكٸ قىلمىستىق توپ قۇرامىندا تاراتىلسا, بٸلٸم بەرۋ مەكەمەلەرٸندە نەمەسە كەمەلەتكە تولماعاندارعا ساتىلسا, 15 جىلدان 20 جىلعا دەيٸن نەمەسە ٶمٸر بويىنا باس بوستاندىعىنان ايىرۋ جازاسى تاعايىندالادى.
ەسٸرتكٸ قىلمىسىنا ەڭ جيٸ تارتىلاتىن ادامدار 18 بەن 35 جاس ارالىعىنداعى جاستار. ەلٸمٸزدە باس پروكۋراتۋرانىڭ «ناشاقورلىققا جول جوق» جوباسى ٸسكە اسىرىلۋدا. بۇل جوبا جاستار اراسىندا الدىن الۋ شارالارىن جٷرگٸزۋگە, ينتەرنەت ارقىلى ەسٸرتكٸ ساتاتىن رەسۋرستاردى انىقتاۋعا, تىيىم سالىنعان زاتتاردىڭ جارناماسى بار گراففيتيلەردٸ جويۋعا جەنە باسقا دا شارالارعا باعىتتالعان.
