شىعىس قازاقستان وبلىسىندا دەمالىس كٷندەرٸ وسىلاي بالىق اۋلايتىنداردىڭ قاتارى ارتا تٷسەتٸنٸ بەلگٸلٸ. وسى رەتتە Dalanews.kz تٸلشٸسٸنە شقو تجد باستىعىنىڭ ورىنباسارى ارمان توقانوۆ بالىق اۋلاۋعا ەرتە باستان شىعۋ ادام ٶمٸرٸنە قانشالىقتى قاۋٸپتٸ ەكەنٸن ەڭگٸمەلەپ بەردٸ.
– قىستا بٸراز ادامدار ٶزەن-كٶلدٸڭ بەتٸنە قاتقان مۇزدى ويىپ, بالىق اۋلاۋعا شىعادى. جەرگە قار تٷسٸپ, سۋدىڭ بەتٸنە مۇز قاتقان سەتتە بٸردەن بالىق اۋلاۋعا شىعۋ ٶتە قاۋٸپتٸ. العاشقى كەزەڭدە سۋدىڭ بەتٸنە قاتقان مۇز جۇقا بولعاندىقتان بالىقشىنىڭ سالماعىنا شىداماي جارلىپ, ادامدار سۋعا كەتٸپ قالۋى مٷمكٸن.
سوندىقتان قىسقى ماۋسىمدا بالىق اۋلاۋعا اسىقپاعان جٶن. دەمالىسىن تابيعات ورتاسىندا ٶتكٸزۋدٸ جٶن سانايتىن دەمالۋشىلار بٸرٸنشٸ كەزەكتە اۋا-رايىنا باسا مەن بەرۋٸ كەرەك.
ايتالىق, كەيبٸر جىلدارى قىس جىلى بولىپ, سۋ بەتٸنە قاتقان مۇزدىڭ قالىڭدىعى جۇقا بولۋى مٷمكٸن. ەدەتتە كەيبٸر ازاماتتار قىس تٷسكەنٸن سەبەپ قىلىپ سۋ بەتٸندە بالىق اۋلاۋعا اتتانىپ, سوڭىندا قيىن جاعدايعا تاپ بولىپ جاتادى. سوندىقتان مۇز ٷستٸندە بالىق اۋلاعاندى جٶن سانايتىن ازاماتتار اۋا-رايىن باقىلاپ وتىرۋى ماڭىزدى, – دەيدٸ ارمان توقانوۆ مىرزا.
يە, قاۋٸپ دەگەن تابان استىندا پايدا بولىپ جاتادى. قانداي جاعداي بولسا دا مۇز ٷستٸندە بالىق اۋلاۋ قاۋٸپتٸ دەمالىسى.
بٸلٸكتٸ مامان مۇز ٷستٸندە بالىق اۋلاۋدىڭ باسقا دا ەرەجە-تەرتٸپتەرٸ بار ەكەنٸن العا تارتۋدا. ٶزەن-كٶلدٸڭ بەتٸندە مۇز قالىڭ قاتقاننان كەيٸن قاۋٸپتٸڭ بەرٸ بٸر سەتتە سەيٸلٸپ, ٸزٸم-قايىم جوعالمايتىنىن دەمالۋشىلار تٷسٸنۋٸ كەرەك.
جىل سايىن مۇز ٷستٸندە بالىق اۋلاۋدى ەدەتكە اينالدىرعان تەجٸريبەلٸ ادامدار بۇل ەرمەكتٸڭ قىر-سىرىن جەتٸك بٸلەتٸنٸ انىق. ال بالىق الاۋعا جاڭادان شىققان ازاماتتار مۇز ٷستٸندە بالىق اۋلاۋعا قاتىستى ساقتىق شارالارىن بٸلۋٸ شارت
– ازاماتتار مۇز ٷستٸندە بالىق اۋلاۋ كەزٸندە قاۋٸپسٸزدٸك شارالارىن قاتاڭ ساقتاۋى كەرەك. ەدەتتە تەجٸريبەسٸ جوق بالىقشىلار قاۋٸپتٸ جەرلەردە بالىق اۋلاپ, قيىن جاعدايلارعا تاپ بولىپ جاتادى. بالىق اۋلاۋعا بارعاندا كەيبٸر ازاماتتار الكوگولدٸ ٸشٸمدٸكتەردٸ تۇتىنىپ, سوڭىندا سۋعا كەتٸپ جاتادى. سوندىقتان دەمالىسىن تابيعات ورتاسىندا ٶتكٸزۋشٸلەرگە الكوگولدٸ ٸشٸمدٸكتٸ تۇتىنباۋعا كەڭەس بەرەمٸز. بۇدان باسقا بالىق اۋلاعا ازاماتتار جالعىز-دارا شىقپاۋى تيٸس. مٷمكٸندٸگٸنشە بالىق اۋلاۋدا تەجٸريبەسٸ بار, قايىقتى دۇرىس باسقارا الاتىن ادامدارمەن بٸرگە شىققانى لەزٸم. سونىمەن قاتار دەمالۋشىلارعا تٷندە بالىق اۋلاۋعا شىقپاعانى جٶن, – دەيدٸ ارمان توقانوۆ.
شقو تجد باستىعىنىڭ ورىنباسارى ارمان توقانوۆ سۋداعى قايعىلى جاعدايلار قاراپايىم قاۋٸپسٸزدٸك شارالارىنا نەمقۇرايلى قاراپ, ساقتاماۋىنان تۋىندايتىنىن العا تارتتى. تجد مامانى 2023 جىلدىڭ باسىنان بەرٸ شىعىس قازاقستان وبلىسىندا 2 جاعداي ورىن العانىن جەتكٸزدٸ.
ٶڭٸردەگٸ ازاماتتاردىڭ قاۋٸپسٸزدٸكتٸ قامتاماسىز ەتۋ ٷشٸن شقو تٶتەنشە جاعداي دەپارتامەنتٸ 50-دەن استام پروفيلاكتيكالىق رەيدتەر جٷرگٸزٸپ, حالىققا قاۋٸپسٸزدٸك شارالارىن جان-جانقىت ناسيحاتتاعان.
وسىلايشا شارا اياسىندا 400-گە جۋىق ازاماتقا سۋ ايدىندارىندا جٷرٸپ-تۇرۋ ەرەجەلەرٸن تٷسٸندٸرگەن. وسى رەتتە تٶتەنشە جاعداي قىزمەتٸنٸڭ ماماندارى بالىق اۋلاۋ قۇرال-جابدىقتارىن ساتاتىن دٷكەندەر دە قامىتىلعانىن ايتا كەتۋٸمٸز.
ماماندار بالىق اۋلاۋ كەزٸندە قۇتقارۋ كەۋدەشە كيٸپ, قايىققا شامادان تىس جٷكتەمە ارتپاۋدى ەسكەرتەدٸ. سونىمەن قاتار قۇتقارۋشىلارى جٷزۋدٸ بٸلمەيتٸن ادامدارعا قايىقتا وتىرىپ, بالىق اۋلاۋعا كەڭەس بەرمەيدٸ.
جاربول كەنتۇلى