ۇكىمەتتىك كوميسسيا ۇلىتاۋ وبلىسىندا ورنالاسقان "قازاقمىس كورپوراسياسى" جشس-نىڭ "جومارت" شاحتاسىنداعى اپاتتىڭ سەبەپتەرىن زەرتتەپ، تەرگەۋ جۇرگىزدى. تەرگەۋ ناتيجەلەرى تۋرالى مالىمەتتى پرەمەر-مينيستر ولجاس بەكتەنوۆ دەپۋتاتتارعا بەرگەن جاۋابىندا باياندادى، دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
اپاتتىڭ جان-جاقتى ءارى ساپالى زەرتتەلۋى ءۇشىن كوميسسيا قۇرامىندا ءارتۇرلى باعىتتار بويىنشا سەگىز قوسالقى توپ قۇرىلىپ، عىلىمي-زەرتتەۋ ينستيتۋتتارىنىڭ، زەرتحانالاردىڭ جانە مامانداندىرىلعان ۇيىمداردىڭ ساراپشىلارى تارتىلعان.
اپاتتىڭ نەگىزگى سەبەبى قانداي؟
تەرگەۋ قورىتىندىسى بويىنشا، اپاتقا شاحتاداعى تاۋ-كەن قازبالارىندا مەتاننىڭ اۋا قوسپاسىنىڭ تۇتانۋى سەبەپ بولعان. بۇل جارىلىستان قورعالماعان ەلەكتر جابدىعىن قولدانۋدىڭ سالدارىنان ورىن العان.
سونىمەن قاتار پرەمەر-مينيستر قوسىمشا ءبىرقاتار ءقاۋىپ فاكتورلارىن اتادى:
• مەتاننىڭ ءقاۋىپتى دەڭگەيدە جينالۋى. بۇل كەن ورنىنىڭ تەكتونيكالىق بۇزىلىسىنا بايلانىستى، جارىقتار ارقىلى گازدىڭ كەنەت بولىنۋىنە اكەلگەن.
• جەلدەتۋ جۇيەسىنىڭ تيىمسىزدىگى.
• مەتان قۇرامىنا ۋاقتىلى گازدىق باقىلاۋ جۇرگىزىلمەۋى.
• قاۋىپسىزدىك شارالارىنا جاۋاپتى لاۋازىمدى تۇلعالاردىڭ ءتيىستى باقىلاۋدى قامتاماسىز ەتپەۋى.
كوميسسيا جۇمىس بەرۋشىنى 100% كىنالى دەپ تانىدى. وسىعان بايلانىستى ىشكى ىستەر ورگاندارى قىلمىستىق ءىس قوزعاپ، تەرگەۋ جۇمىستارىن جالعاستىرىپ جاتىر.
"قازاقمىس" شاحتاسىندا قانشا كەنشى قازا تاپتى؟
ەسكە سالايىق، بۇعان دەيىن ۇلىتاۋ وبلىسىندا شاحتا وپىرىلىپ، جەتى قىزمەتكەر قازا تاپقانىن حابارلاعان ەدىك.
جاڭاارقا اۋدانىنداعى "قازاقمىس" كورپوراسياسىنا قاراستى "جومارت" كەنىشىندەگى شاحتادا تاۋ-كەن ماسساسى وپىرىلدى. بۇگىن قۇتقارۋشىلار جەتى جۇمىسشىنىڭ دەنەسىن تاپتى.
كابەلدەر ۇزىلۋىنە بايلانىستى جۇمىسشىلارمەن بايلانىس تا ءۇزىلدى. اۆاريالىق-قۇتقارۋ جۇمىستارىنا ۇلىتاۋ جانە قاراعاندى وبلىستارىنىڭ تجد كۇشتەرى مەن قۇرالدارى، اپاتتار مەديسيناسى ورتالىعىنىڭ قىزمەتكەرلەرى جانە تجم پسيحولوگتارى جۇمىلدىرىلدى.
پرەمەر-مينيستر ولجاس بەكتەنوۆتىڭ تاپسىرماسى بويىنشا ۇلىتاۋ وبلىسى جاڭاارقا اۋدانىنداعى شاحتاداعى جاعدايدىڭ سەبەپتەرىن تەرگەۋ جانە زارداپ شەككەندەرگە كومەكتەسۋ جونىندەگى ارنايى كوميسسيا قۇرىلدى. كوميسسيانى پرەمەر-مينيستردىڭ ورىنباسارى قانات بوزىمبايەۆ باسقاردى.
بۇل دەرەككە قاتىستى پوليسيا دەپارتامەنتى مالىمدەمە جاسادى.
اتالعان فاكتى بويىنشا ق ر قك-نىڭ 277-بابىنىڭ 3-بولىگى «تاۋ-كەن نەمەسە قۇرىلىس جۇمىستارىن جۇرگىزۋ كەزىندە قاۋىپسىزدىك ەرەجەلەرىن بۇزۋ» بويىنشا ءىس قوزعالدى. وقيعا ورنىندا ۇلىتاۋ وبلىسىنىڭ پوليسيا دەپارتامەنتىنىڭ جەدەل-تەرگەۋ توپتارى جۇمىس ىستەپ جاتىر. قازىرگى ۋاقىتتا بارلىق قاجەتتى تەرگەۋ امالدارى جۇرگىزىلىپ جاتىر.
"جومارت" كەنىشى - جەزقازعان قالاسىنان وڭتۇستىك-شىعىسقا قاراي 130 شاقىرىم جەردە ورنالاسقان. وندا مىس ءسۋلفيدى وندىرىلەدى. "قازاقمىس" كورپوراسياسىنىڭ ءىرى اكسيونەرى - Kazakhmys Copper.
كەيىنىرەك "قازاقمىس" ۇلىتاۋ وبلىسىنداعى اپاتتى قازا تاپقان كەنشىلەردىڭ ءتىزىمىن جاريالادى.
قازا بولعان كەنشىلەردىڭ ءتىزىمى:
- اقشالوۆ قايرات امانبەك ۇلى، 1975 جىلى تۋعان، ناسوس ءماشينيسى؛
- جاكۋبايەۆ ارداق بورانباي ۇلى، 1998 جىلى تۋعان، جەراستى تاۋ-كەن شەبەرى؛
- جۇمادۇللايەۆ باقىتبەك نىشان ۇلى، 1975 جىلى تۋعان، جەراستى كەنشىسى:
- كەنجەبەكوۆ ورىنبەك ءامىرحان ۇلى، 1991 جىلى تۋعان، تيەۋ-جەتكىزۋ ماشيناسىنىڭ ءماشينيسى؛
- مولدابەكوۆ عالىمجان ەسەنبەك ۇلى، 1978 جىلى تۋعان، بۇرعىلاۋشىنىڭ كومەكشىسى،
- نۇرۇلدايەۆ ولجاس جاعالباي ۇلى، 1979 جىلى تۋعان، جەراستى ۋچاسكەسىنىڭ ەنەرگەتيك،
- روجكوۆ كونستانتين ۆلاديميروۆيچ، 1992 جىلى تۋعان، جەراستى تاۋ-كەن جابدىقتارىنىڭ ەلەكتر سلەسارى.