– بٸزدٸڭ فۋتبولشىلارعا نە جەتپەيدٸ وسى? مىقتى قارسىلاسپەن كەزٸككەندە تٸزەمٸزدٸڭ دٸرٸلدەيتٸنٸ نەلٸكتەن?
– مىقتىنىڭ اتى – مىقتى, مويىنداۋ كەرەك. قازاق فۋتبولشىلارى ەشكٸمنەن كەم ەمەس, تەك الاڭداعى مٸندەتٸن دۇرىس تٷسٸنبەي جاتادى. بۇل – شەبەرلٸكتٸڭ تٶمەندٸگٸ ەمەس, تاكتيكانىڭ كەمشٸلٸگٸ.
– «قايراتپەن» اراداعى كەلٸسٸمشارت اياقتالدى. بٸراق, بٸلۋٸمٸزشە قازاقستاندا بٸراز ايالدايتىن سيياقتىسىز...
– يە, سٸزدەردە فۋتبولدى دامىتاتىن ٷلكەن مٷمكٸندٸك بار. تالانتتى جاستار كٶپ. بٸراق, ولار قالقادا جٷر. «قايراتپەن» كەلٸسٸمشارتقا وتىرعان سوڭعى 3 جىلدا قازاق فۋتبولىنىڭ قارقىنىن, ەلۋەتٸن باعالادىم. كەمشٸلٸگٸن دە كٶردٸم. وسى كەمشٸلٸكتەردٸ تٷزەۋگە اتسالىسقىم كەلەدٸ. ول ٷشٸن بالالار فۋتبولىنان باستاۋ كەرەك. وسى ماقساتتا قازاقستانداعى بالالار فۋتبولىن جاڭا دەڭگەيگە كٶتەرەتٸن اكادەمييا اشپاقپىن.
– قازاق فۋتبولىنىڭ ەڭ باستى كەمشٸلٸگٸ نەدە?
– تەرتٸپ از...اكادەمييانى اشۋىمىزدىڭ بٸر سەبەبٸ – وسى تەرتٸپتٸ تٷزەۋ. بٸراق, اعا فۋتبولشىلاردى ٶزگەرتە المايمىز, ولاردىڭ ٸزٸن باسىپ كەلە جاتقان بالا فۋتبولشىلارمەن ٶزٸمٸزدٸڭ فيلوسوفييامىزبەن بٶلٸسپەكپٸز.
– «قايراتتان» نە سەبەپتٸ كەتتٸڭٸز?
– فۋتبول كلۋبىنىڭ باسشىلىعىمەن كلۋبتىڭ بولاشاعىنا قاتىستى كٶزقاراسىمىز ساي كەلمەدٸ. مەن «قايراتتا» ٷش جىل جۇمىس ٸستەدٸم جەنە كلۋبتىڭ دامۋىنا بەلگٸلٸ بٸر دەرەجەدە اتسالىستىم. وسى جولدى جالعاستىرۋ كەرەك ەدٸ. بٸراق, بۇل مٷمكٸن بولمادى. سوندىقتان دا كەلٸسٸمشارتىم اياقتالعاسىن كلۋبتان كەتۋ تۋرالى شەشٸم قابىلدادىم.
فۋتبولدا باسشىلىقپەن ارادا تٷسٸنبەستٸك تۋىنداسا جۇمىس ٸستەۋ ٶتە قيىن.
– «قايراتتىڭ» سپورتتىق ديرەكتورى رەتٸندە قاي سالاعا جاۋاپ بەردٸڭٸز?
مەن «قايراتتىڭ» جاستار كومانداسى مەن اكادەمييانىڭ جۇمىسىن باقىلادىم. سونىمەن بٸرگە, سەلەكتسييالىق جۇمىستارمەن اينالىستىم.
– جوعارىدا ايتىپ ٶتكەندەي, «قايراتتان» كەتسەڭٸز دە, قازاقستاننان كەتكٸڭٸز كەلمەپتٸ. قازاق بالالارىنا الا دوپتىڭ قىر-سىرىن ٷيرەتەتٸن اكادەمييا اشىپسىز.
– يە, وسى اكامەدييا ارقىلى بالالارعا اياقدوپتىڭ تەحنيكاسى مەن تاكتيكاسىن ٷيرەتەتٸن بولامىز.
– اكادەميياعا قابىلداۋدىڭ تالاپ-شارتتارى قانداي?
– بٸزدٸڭ تالابىمىز جەڭٸل, دوپ تەبۋگە ىنتاسى بار بالالاردىڭ بارلىعىن قابىلدايمىز. «قايراتتىڭ» اكادەميياسىنا تەك ٷزدٸكتەر ٸرٸكتەلەتٸن. بٸز بارلىعىنا مٷمكٸندٸك بەرەمٸز.
– الدىمەن گوللاندييادان بٸرقاتار بٸلٸكتٸ ماماندى شاقىرتامىن. ولار ٶز كەزەگٸندە قازاقستاندىق باپكەرلەرمەن بٸلگەن-تٷيگەنٸمەن بٶلٸسەدٸ. نەگٸزٸنەن, وتاندىق جاتتىقتىرۋشىلارعا ارقا سٷيەيمٸن.
– قۇپييا بولماسا, مۇنداي اكادەمييا قۇرۋدىڭ قۇنى قانشا?
– ەزٸر كەتكەن قاراجاتتى ساناپ جاتىرمىز. ايتارىم, از ەمەس. بالالاردى جاتتىقتىرۋ ٷشٸن الماتى قالاسىنان لايىقتى دەڭگەيدەگٸ فۋتبول الاڭدارىن ٸزدەستٸرۋ ٷستٸندەمٸز. ولاردى جالعا الامىز. ەزٸر ساپاسىنا كٶڭٸل تولارلىق ەكٸ فۋتبول الاڭىن تاپتىق.
– جالپى, قازٸرگٸ داعدارىستى ەسكەرەر بولساق, بۇل جوبانىڭ عۇمىرى قانشالىقتى ۇزاق بولادى?
– بارلىعىن ۋاقىت كٶرسەتەدٸ. ٶز باسىم وسى جوباعا شىن ىنتا-ىقىلاسىممەن كٸرٸسكەلٸ وتىرمىن. باستىسى, ساپا بولادى. بالالاردى جاتتىقتىرۋعا, ولارعا فۋتبولدىڭ تەحنيكاسىن مەن تاكتيكاسىن ٷيرەتۋگە جٷردٸم-باردىم قارامايمىز. سەبەبٸ, بارلىعى بالا جاستان العان تەلٸم-تەربيەگە بايلانىستى.
– فۋتبولدىڭ فيلوسوفيياسى دەدٸڭٸز. سٸزدٸڭ فۋتبولداعى ۇستانىمىڭىز قانداي سوندا?
– بۇل – مەنٸڭ عانا ەمەس, تۇتاستاي العانداعى گوللاند فۋتبولىنىڭ فيلوسوفيياسى. بٸز بەلگٸلٸ بٸر ويىنشىنىڭ تالانتىن سارقا پايدالانامىز. ياعني, ونىڭ بار مٷمكٸندٸگٸن بٸلگٸمٸز كەلەدٸ. بۇعان قوسا ويىنداعى تەرتٸپكە, تەحنيكاعا جەنە تاكتيكاعا باسا مەن بەرەمٸز. ٸلگەرٸدە ايتقانىمداي, بارلىعى بالا جاستان باستالادى.
اكادەمييادا قورعانىستا قالاي ەرەكەت ەتۋدٸڭ, تەز ارادا قورعانىستان شابۋىلعا شىعۋدىڭ, نەتيجەلٸ شابۋىل جاساۋدىڭ جولدارىن ٷيرەتەمٸز. قازاقستانعا كەلمەس بۇرىن مەن دونەتسكٸنٸڭ «شاحتەرٸندە» جۇمىس ٸستەدٸم. ول جاقتان دا كٶپ نەرسەنٸ كٶردٸك. ەندٸگٸ جەردە كٶرگەن-بٸلگەنٸممەن قازاق بالالارىمەن بٶلٸسپەكپٸن.
– ايتپاقشى, قازاق بالالارىن برازيليياعا جٸبەرۋ ٶزٸن قانشالىقتى اقتادى دەپ ويلايسىز?
– مەنٸڭ بٸلۋٸمشە, ول جاققا ەڭ ٷزدٸك دەگەن بارا المايدى. وسىنى تٷسٸنبەيمٸن. ەندەشە بۇدان تٷك شىقپايدى دەگەن سٶز. مەنٸڭ ويىمشا, برازيليياعا بالا جٸبەرگەننەن گٶرٸ, ول جاقتاعى بٸلٸكتٸ باپكەرلەردٸ وسىندا شاقىرۋ كەرەك. بولماسا قازاق باپكەرلەرٸن برازيليياعا جٸبەرگەن جٶن. ول جاقتان تيٸستٸ ەدٸستەمەلەردٸ ٷيرەنٸپ كەلگەن ولار مۇنى وسىنداعى جۇمىستارىنا قولدانا الادى.
– قازاقستاندىق كلۋبتاردىڭ اراسىندا گوللانديياداعى جوعارى ليگادا ٶنەر كٶرسەتە الاتىن ۇجىمدار بار ما?
– ەرينە. بٸرٸنشٸ كەزەكتە «استانا» مەن «قايراتتى» اتاپ ايتار ەدٸم.
– «قايراتتا» سەلەكتسييالىق جۇمىستارمەن اينالىستىم دەدٸڭٸز. كلۋبقا قانداي تالانتتى فۋتبولشىنى ەكەلۋگە ۇيىتقى بولدىڭىز?
– الماتىلىق جانكٷيەرلەر جاقسى بٸلەتٸن يساەل جەنە گوۋ سيياقتى فۋتبولشىلاردى تاپقان مىنا مەن. بٸراق, بۇلار شەتەلدٸكتەر. ال وتاندىق فۋتبولشىلاردىڭ ٸشٸندە يسلامبەك قۋاتتى قايراتكە ەكەلۋگە سەبەپكەر بولدىم. بولاشاقتا بۇل فۋتبولشى كوماندانىڭ كٶشباسشىسى بولۋعا ەبدەن لايىق.
– قازاقستانعا كەلگەن شەتەلدٸكتەر استانانى, الماتىنى ماقتاپ جاتادى. قازاقتىڭ قوناقجايلىعىن سٶز قىلادى. مۇنىڭ بەرٸ جٶن. وسى ٷش جىلدا سٸز قازاقستان تۋرالى قانداي كٶزقاراس قالىپتاستىردىڭىز?
– سٸزدەر بٸزگە, ەۋروپالىقتارعا قاراعاندا مٷلدە بٶلەكسٸزدەر. بولمىسىمىز مٷلدە سەيكەس كەلمەيتٸن تۇستار كٶپ. قوناقجايسىزدار, مۇنى دا ايتۋ كەرەك. الايدا سٸزدەر بٷگٸنگٸ كٷنمەن ٶمٸر سٷرەتٸن سيياقتىسىزدار. بولاشاقتى بولجاۋعا باتپايسىزدار...
بۇل ەسٸرەسە جاستارعا قاتىستى. ولار ەرتەڭگٸ ٶمٸرٸن جوسپارلاي المايدى. بٸزدە ەۋروپادا جاستاردىڭ مەكتەپتەن جوعارى وقۋ ورنىنا تٷسكەن, ودان سوڭ جۇمىسقا تۇرعانعا دەيٸنگٸ ٶمٸرٸ جوسپارلانعان. ولار قايدا تٷسەتٸنٸن, قايدا باراتىنىن, قاي جەرگە جۇمىسقا تۇراتىنىن كٷنٸ بۇرىن بٸلەدٸ. وسى جوسپارىنىڭ بۇزىلماسىنا سەنەدٸ. ال سٸزدەردە مۇنداي سەنٸم جوق سيياقتى...
– ەڭگٸمەڭٸزگە راقمەت!
سۇحباتتاسقان, دۋمان بىقاي
