– جۋرناليست ميحايل كوزاچكوۆتى تانىمايمىن, بٸراق ونىڭ كٶپتەن بەرٸ بٸزدٸڭ جٷيەنٸڭ جارالارىن تىرناپ, بەتٸن اشىپ جٷرگەنٸن بٸلەمٸن. سول جۋرناليست كەنەتتەن ۇستالعان بولسا, سۇراق تۋىندايدى, «بۇل كٸمگە تيٸمدٸ?» دەگەن.
جىل باسىندا قاسىم-جومارت توقاەۆ قازاقستان بايلىعىنىڭ جارتىسىنا يەلٸك ەتەتٸن 162 ادام تۋرالى ايتتى. سودان بەرٸ بٸر جىلعا جۋىق ۋاقىت ٶتتٸ, بۇل تٸزٸم بويىنشا «تٷگەندەلگەن» ەشكٸم جوق. ەسٸرەسە اراسىندا رەيدەرلٸكپەن ايىپتالعاندارى بار تۇڭعىش پرەزيدەنتتٸڭ وتباسى مٷشەلەرٸنەن ەش سۇراۋ بولعان جوق. نەگە?
ەسەسٸنە تاپ بٸر ٷكٸمٸ شىعىپ قويعانداي, «رەيدەرلٸكپەن اينالىستى» دەگەن ايىپتى جۋرناليستكە تاقتى. «جاڭا قازاقستاننىڭ» ەسكٸ ەدٸستەرٸن ەسكە تٷسٸرەتٸن ٶتە بٸرتٷرلٸ قىلىق بولدى بۇل.
كەز-كەلگەن ايىپتى تاعۋ ٷشٸن الدىمەن ادام قۇقىعىن ساقتاپ, ەدٸل, اشىق تەرگەۋ جٷرگٸزۋ كەرەك. ال سوتتار شەشٸم شىعارعاندا جوعارىدان تٷسكەن تاپسىرماعا ەمەس, زاڭ مەن فاكتٸلەرگە عانا جٷگٸنۋٸ تيٸس", دەيدٸ سەتپاەۆ.
ايتا كەتەلٸك, 18 جەلتوقساندا قارجى مانيتوريڭ اگەنتتەگٸ جۋرناليست ميحايل كوزاچكوۆتى ۇستادى. ونىڭ ادۆوكاتى جۋرناليستٸ 48 ساعاتقا ۋاقىتشا ۇستاۋ يزولياتورىنا قاماعانىن ايتتى.
جۋرناليست ميحايل كوزاچكوۆ «ەلدوس قوسپاەۆتىڭ ۇيىمداسقان قىلمىستىق توبىنىڭ رەيدەرلٸك باسىپ الۋ قىلمىستىق ٸسٸنە قاتىسى بار» دەگەن كٷدٸككە ٸلٸنگەن.
اگەنتتٸكتٸڭ حابارلاۋىنشا, كوزاچكوۆ قوسپاەۆقا باسىپ الۋ الۋ قۇرباندارىنا اقپاراتتىق شابۋىل جاساۋعا كٶمەكتەسكەن. وعان قوسا ول بۇرىن قۇقىق قورعاۋ ورگانىندا جۇمىس ٸستەگەن دوسى بۇرحان جانسەيٸتوۆتٸ ٸسكە تارتقان: ول كومپرامات اقپارات جيناۋمەن اينالىسقان. ەكەۋٸ قىزمەتٸ ٷشٸن ۇيىمداسقان قىلمىستىق توپتان 52 ميلليون تەڭگە العان.
سونىمەن قاتار كوزاچكوۆ «بۇقارالىق اقپارات قۇرالدارى تۋرالى» زاڭدى بۇزعانى ٷشٸن جەنە كٶرٸنەۋ جالعان اقپاراتتى, بانكتٸك, وتباسىلىق جەنە زاڭمەن قورعالاتىن باسقا دا قۇپييا دەرەكتەردٸ تاراتقانى ٷشٸن ايىپتالعان.
قازٸر جۋرناليست ۋاقىتشا ۇستاۋ يزولياتورىندا قاماۋدا.
جۋرناليست ۆاديم بورەيكو Facebook-تەگٸ پاراقشاسىنداعى اقپاراتقا سٷيەنسەك, جۋرناليستٸڭ ٷيٸندە تٸنتۋ جٷرگٸزٸلگەن. الايدا قاۋٸپسٸزدٸك كٷشتەرٸ ونىڭ ادۆوكاتىن پەتەرٸنە كٸرگٸزبەي قويعان.
سىرت كٶز نە دەيدٸ?
«ەدٸل سٶز» سٶز بوستاندىعىن قورعاۋ حالىقارالىق قورى كوزاچكوۆتىڭ ٸسٸنە قاتىستى الاڭداۋشىلىق بٸلدٸرٸپ وتىر. ولاردىڭ ايتۋىنشا, جۋرناليستٸڭ ٸسٸندەگٸ پروتسەسسۋال نورمالار ساقتالماي جاتىر. وعان قوسا قارجى مونيتوريڭ اگەنتتٸگٸنٸڭ اتالمىش ٸس تۋرالى پرەسس-رەليزٸ كٸنەسٸزدٸك پرەزۋمپتسيياسىن بۇزادى.
ال ەكونوميست راسۋل رىسمامبەتوۆ كوزاچكوۆتى تۇتقىنداۋدىڭ باسقا سەبەپتەرٸ بولۋى مٷمكٸن ەكەنٸن العا تارتتى.
"ميحايل كوزاچكوۆتىڭ بٸزدٸڭ قۇقىق قورعاۋ ورگاندارىنىڭ كٷردەلٸ ەتيكالىق مەسەلەلەرٸ تۋرالى ماتەريالدار جارييالاي باستاعان كەزٸندە ونىڭ ديسكرەديتاتسيياسى ۋاقىتشا ەكەنٸن تٷسٸندٸم: «جاعدايدى رەتتەۋدەن گٶرٸ ەدٸل سىن ايتقان ادامنىڭ اۋزىن جابۋ وڭايىراق» — بۇل ٷنەمٸ مەملەكەتتٸك قۇرىلىمداردىڭ امالى بولدى", – دەيدٸ رىسمامبەتوۆ.
«ستراتەگييا» ەلەۋمەتتٸك-ساياسي زەرتتەۋلەر ورتالىعىنىڭ پرەزيدەنتٸ گٷلميرا ٸلەۋوۆا جۋرناليستٸڭ ٸسٸنە قاتىستى اشىق ەرٸ جٸتٸ تەرگەۋ جٷرگٸزٸلۋٸ كەرەك ەكەنٸن ايتادى.
"ولار جەكسەنبٸ كەشكە قاماۋعا الىپتى. ەشكٸم بايقاماي قالادى دەپ ويلادى ما? ول كٶپتەگەن ادام تۋرالى جاعىمسىز اقپارات جازدى, بٸراق بٸز بٸلدٸك. مەملەكەتتٸك ورگانداردان بٸرەۋ جۋرناليستپەن ەسەپ ايىرىساتىن بولسا, بۇل مٸنەز-قۇلىقتىڭ ادەكۆات نۇسقاسى دەپ ويلامايمىن. ونىڭ ٷستٸنە قازٸر بارلىق قوزعالىس جۇرتشىلىقتىڭ جٸتٸ نازارىندا جەنە بولادى دا. اشىق ەرٸ وبەكتيۆتٸ تەرگەۋ جٷرگٸزٸلەدٸ دەپ ٷمٸتتەنەمٸن", – دەدٸ ول.
https://dalainside.kz/12/manyzdy/19/2022/796/