قازاقستاندا جالعا بەرۋ جەنە جالعا العان باسپانانى قايتا جالعا بەرۋ نەمەسە باسقارۋ (سۋبارەندا) ٶزٸن-ٶزٸ جۇمىسپەن قامتۋشىلارعا ارنالعان سالالار تٸزٸمٸنە ەنگٸزٸلٸپ وتىر. بۇل نەنٸ بٸلدٸرەدٸ? 2026 جىلدىڭ 1 قاڭتارىنان باستاپ پەتەر نەمەسە قانداي دا بٸر نىساندى جالعا بەرۋشٸلەر جك (جەكە كەسٸپكەرلٸك) تٸركەۋسٸز جۇمىس ٸستەي الادى جەنە تابىسىنىڭ 4% مٶلشەرٸندە بٸرىڭعاي ەلەۋمەتتٸك تٶلەم تٶلەيدٸ, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
جاڭا سالىق رەجيمٸ تۇرعىن ٷيدٸ جالعا بەرۋ جەنە جالعان العان باسپانانى قايتا جالعا بەرۋ نەمەسە باسقارۋ (سۋبارەندا) قىزمەتٸن ۇسىناتىن ٶزٸن-ٶزٸ جۇمىسپەن قامتۋشىلارعا قاتىستى قولدانىلادى. تٶلەمدەر ەندڭ تەك ەلەۋمەتتٸك جاعىن قامتيدى: زەينەتاقى جارناسى, مەديتسينالىق جەنە ەلەۋمەتتٸك ساقتاندىرۋ ەنەتٸن تابىستىڭ 4% مٶلشەرٸندە ۇستالادى. جك تٸركەۋ تالاپ ەتٸلمەيدٸ, تەك جٷيەگە قوسىلىپ, تٶلەمدەر جاساۋ جەتكٸلٸكتٸ.
مەسەلەن, بۇرىن باسپانانى زاڭدى تٷردە جالعا بەرۋ ٷشٸن جەكە كەسٸپكەرلٸكتٸ رەسٸمدەۋ نەمەسە جك-سىز جەكە تۇلعا رەتٸندە تابىستىڭ 10%-ىن تٶلەۋ قاجەت بولعان. 2020-2023 جىلدارى كٶپتەگەن ادام ەڭ تٶمەنگٸ جارنا كٶلەمٸندە بجت-نى (ەسپ) قولدانىپ كەلگەن (جك-سىز),بٸراق 2024 جىلدان باستاپ ونىڭ كٷشٸ جويىلدى. جاڭا رەجيم ٸس جٷزٸندە باسپانانى جالعا بەرۋشٸلەر ٷشٸن وسى بجت-نىڭ (بٸرىڭعاي جيىنتىق تٶلەم) ورنىن باسادى: بٸراق ناقتى شارتتارمەن جەنە 4% مٶلشەرلەمەمەن.
ال 2025 جىلى مىنانداي فورمالار قولدانىستا بولدى:
- جك-دان پاتەنت تالاپ ەتٸلدٸ – تابىستىڭ 1% كٶلەمٸندە;
- جق-دان E-Salyk ٷشٸن تابىستىڭ 1%-ى سۇرالدى;
- جك-سى جوق جەكە تۇلعالاردان جالپى تابىستىڭ 10%-ى الىناتىن.
2026 جىلدان باستاپ جالعا بەرۋ قىزمەتٸندە بۇل رەجيمدەردٸڭ كٷشٸ جويىلادى, ٶزٸن-ٶزٸ جۇمىسپەن قامتۋشىلار ٷشٸن تابىستىڭ 4%-ى كٶلەمٸن تالاپ ەتەتٸن رەجيم ەنگٸزٸلەدٸ (جك-سىز).
ٶزٸن-ٶزٸ جۇمىسپەن قامتۋشىلارعا, سونىڭ ٸشٸندە باسپاناسىن جالعا بەرۋشٸلەرگە ارنالعان تالاپتار:
- تابىسى ايىنا 300 اەك-تەن اسپاۋى تيٸس (شامامەن 1,2 ملن تەڭگە).
- تەك جەكە تۇلعارمەن جۇمىس ٸستەۋٸ كەرەك.
- قول استىندا جۇمىسشىلارى بولماۋى قاجەت, جۇمىسشىلاردى جالدامايدى.
ەسەپ-قيساپتان دا مىسال كەلتٸرە كەتەلٸك: مەسەلەن پەتەردٸ ايىنا 300 000 تەڭگەگە جالعا بەردٸك دەلٸك, جىلىنا 3,6 ملن تەڭگە جالعا بەرۋ قۇنى شىعادى. جاڭا رەجيم بويىنشا تٶلەم: جىلىنا 4% = 144 000 تەڭگە (ورتا ەسەپپەن ايىنا 12 000 تگ). ال 4%-دىق تٶلەمدٸ موبيلدٸ قوسىمشا ارقىلى اۆتوماتتى تٷردە الۋ جوسپارلانىپ وتىر. ول تۋرالى كەيٸنٸرەك قوسىمشا حابارلانادى.
"ەگەر اتىڭىزدا جك بولسا, وندا 2025 جىلدىڭ 31 جەلتوقسانىنا دەيٸن سالىق ورگانىنا بارىپ, № 029 نىسان بويىنشا ٶتٸنٸش بەرٸڭٸز. ەگەر باسپانانى العاش رەت جالعا بەرٸپ جاتساڭىز: جەكە كەسٸپكەرلٸكتٸ تٸركەۋ قاجەت ەمەس: ٶزٸن-ٶزٸ جۇمىسپەن قامتۋشىلار جٷيەسە قواسىلىپ, العاشقى تٶلەمدٸ جاساساڭىز بولدى, ارى قاراي 4% مٶلشەرٸندە تٶلەم تٶلەۋدٸ جالعاستىرا بەرەسٸز. بۇل جالعا بەرۋدەن تٷسەتٸن كٸرٸستەردٸ بيۋروكراتيياسىز قاراپايىم زاڭداستىرۋ تٷرٸ بولىپ تابىلادى", - دەيدٸ ماماندار.
ٶزٸن-ٶزٸ قامتۋشىلار تٸزٸمٸنە باسپاناسىن جالعا بەرۋشٸلەردەن بٶلەك, مىنا جۇمىس تٷرلەرٸ دە كٸرەدٸ:
- مال شارۋاشىلىعىنا قولداۋ كٶرسەتەتٸن قىزمەتتەر,
- مۋزىكالىق اسپاپتار ۇستاحاناسى,
- سىلاق جۇمىستارى,
- اعاش ۇستاسى,
- ەدەن تٶسەۋ جەنە قابىرعالاردى قاپتاۋ,
- سىرلاق جەنە شىنى قويۋ جۇمىستارى,
- تاكسي قىزمەتٸ,
- جٷك اۆتوموبيل كٶلٸگٸنٸڭ قىزمەتٸ,
- سىياقى ٷشٸن نەمەسە شارتتىق نەگٸزدە جىلجىمايتىن مٷلٸكتٸ باسقارۋ,
- فوتو سالوندار,
- اۋىزشا جەنە جازباشا اۋدارما جاسايتىندار,
- ۆەتەرينارييالىق قىزمەت,
- جەڭٸل اۆتوموبيلدەردٸ جالعا بەرۋ,
- جٷك اۆتوموبيلدەرٸن جالعا بەرۋ,
- ويىن-ساۋىق جەنە سپورت جابدىقتارىن جالعا بەرۋ جەنە ليزينگ,
- بەينەكاسسەتالار مەن ديسكٸلەردٸ پروكاتقا بەرۋ,
- جەكە تۇتىنۋ زاتتارى مەن تۇرمىستىق تاۋارلاردى جالعا بەرۋ جەنە ليزينگ,
- اۋىل شارۋاشىلىعى ماقساتىنداعى تەحنيكالار مەن جابدىقتاردى, باسقا دا كەڭسە تەحنيكالارى مەن جابدىقتارىن جالعا بەرۋ,
- جالپى تۇرعىن ٷيلەردٸ جيناپ, تازالاۋ (كلينينگ قىزمەتٸ),
- تازالىق بويىنشا ٶزگە دە قىزمەت,
- سپورت جەنە دەمالىس سالاسىنداعى بٸلٸم,
- مەدەنيەت سالاسىنداعى بٸلٸم,
- باسقا دا بٸلٸم بەرۋ سالاسىنداعى قىزمەت,
- بٸلٸم بەرۋ سالاسىنداعى ٶزگە دە قوسالقى قىزمەت,
- كٶركەم جەنە ەدەبي شىعارماشىلىق,
- كومپيۋتەرلەر مەن باسقا دا تەحنيكانى جٶندەۋ,
- كوممۋنيكاتسييالىق جابدىقتاردى جٶندەۋ,
- ەلەكتروندىق تۇرمىستىق تەحنيكانى جٶندەۋ,
- تۇرمىستىق اسپاپتاردى جٶندەۋ,
- اياق-كيٸم جٶندەۋ,
- تابيعي جەنە جاساندى بىلعارىدان جاسالعان گالانتەرەيا بۇيىمدارىن جٶندەۋ,
- جيھاز جەنە ينتەرەر زاتتارىن جٶندەۋ,
- ساعات جٶندەۋ
- زەرگەرلٸك بۇيىمداردى جٶندەۋ,
- توقىما جەنە توقىلعان بۇيىمداردى جٶندەپ, تٸگۋ,
- تٸگٸن بۇيىمدارىن جٶندەۋ,
- تەرٸدەن جەنە بىلعارىدان جاسالعان بۇيىمدار مەن باس كيٸمدەردٸ جٶندەپ, تٸگۋ,
- مۋزىكالىق اسپاپتاردى جٶندەۋ,
- كٸلەمدەر مەن كٸلەم بۇيىمدارىن جٶندەپ, توقۋ,
- ۆەلوسيپەدتەردٸ جٶندەۋ,
- باسقا دا جەكە تۇتىنۋ زاتتارى مەن تۇرمىستىق تاۋارلاردى جٶندەۋ,
- شاشتارازدار مەن سۇلۋلىق سالوندارى,
- ٷي قىزمەتشٸسٸن جالدايتىن شارۋاشىلىقتار,
- ٷي شارۋاشىلىقتارىنىڭ ٶز تۇتىنىسى ٷشٸن تاۋارلار ٶندٸرۋٸ.
بۇلارعا دا قاتىستى ٶزگەرٸستٸ جوعارىدا باسپانانى جالعا بەرۋ بويىنشا كٶرسەتٸلگەن مىسالداعى سحەمالار قامتيتىنىن باسا ايتا كەتەلٸك.