ەل-فارابيدەگٸ جول اپاتى: قازا تاپقانداردىڭ تۋىسى «كەشٸرۋ» مەسەلەسٸنە قاتىستى ٷن قاتتى

ەل-فارابيدەگٸ جول اپاتى: قازا تاپقانداردىڭ تۋىسى «كەشٸرۋ» مەسەلەسٸنە قاتىستى ٷن قاتتى
اشىق دەرەككٶز

الماتىداعى ەل-فارابي داڭعىلىندا بٸرنەشە ادامنىڭ ٶمٸرٸن قيعان جول اپاتىنان كەيٸن قوعامدا كٷدٸكتٸنٸ كەشٸرۋ جەنە جەڭٸل جازا سۇراۋ مەسەلەسٸ قىزۋ تالقىلانىپ جاتىر. وسىعان بايلانىستى مارقۇمداردىڭ تۋىسى كٷلەندا باتىربەكوۆا پٸكٸر بٸلدٸرٸپ, مۇنداي ٸستەردە ەڭ كٶپ زارداپ شەگەتٸن تاراپ – جەتٸم قالعان بالالار ەكەنٸن ايتتى, دەپ حابارلايدى dalanews.kz.

ونىڭ سٶزٸنشە, قوعامدا رەزونانس تۋدىرعان جول اپاتتارىنان كەيٸن مارقۇمداردىڭ تۋىستارى كٷدٸكتٸلەردٸ كەشٸرٸپ, سوتتان شارتتى جازا سۇرايتىن جاعدايلار جيٸ كەزدەسەدٸ. الايدا سىرتتاي مەيٸرٸم نەمەسە كەلٸسٸم بولىپ كٶرٸنگەن مۇنداي شەشٸمدەردٸڭ استارىندا باسقا مەسەلەلەر بولۋى مٷمكٸن.

باتىربەكوۆا ادام قازا تاپقاننان كەيٸن ونىڭ ارتىندا اتا-اناسى, باۋىرلارى جەنە كەمەلەتكە تولماعان بالالارى قالۋى مٷمكٸن ەكەنٸن اتاپ ٶتتٸ. ونىڭ پٸكٸرٸنشە, مۇنداي جاعدايدا ەڭ الدىمەن مارقۇمنىڭ بالاسىنىڭ قۇقىعى قورعالۋى تيٸس.

«ەكەسٸنٸڭ جىلۋىنسىز قالعان, ەندٸ ٶمٸر جولىن تٸرەكسٸز باستاۋعا مەجبٷر بولاتىن – سول بالا. سوندىقتان بارلىق ماتەريالدىق كٶمەك پەن ٶتەماقى ەڭ الدىمەن سول بالانىڭ بولاشاعىنا جۇمسالۋى كەرەك», – دەدٸ ول.

سونىمەن قاتار ول سوت پروتسەستەرٸ مەن كەلٸسسٶزدەر كەزٸندە كٶبٸنە ەرەسەك تۋىستار بەلسەندٸ رٶلگە شىعىپ كەتەتٸنٸن ايتتى. ونىڭ سٶزٸنشە, كەي جاعدايدا ٶتەماقى قاراجاتى باۋىرلار نەمەسە ٶزگە تۋىستار اراسىندا بٶلٸنٸپ, ال مارقۇمنىڭ بالاسى نازاردان تىس قالىپ جاتادى.

«كەيدە دەل وسى ادامدار جەبٸرلەنۋشٸ مەرتەبەسٸن پايدالانىپ, كەشٸرۋ تۋرالى قۇجاتتارعا قول قويادى. ال جەتٸم قالعان بالا ەشتەڭەسٸز قالادى», – دەدٸ باتىربەكوۆا.

مارقۇمداردىڭ تۋىسى قوعام مۇنداي جاعدايلاردىڭ تاسادا قالماۋى كەرەك دەپ ەسەپتەيدٸ. ونىڭ ايتۋىنشا, قوعام رەزونانستى ٸستەر بويىنشا قابىلداناتىن شەشٸمدەردٸڭ شىنايى سەبەپتەرٸن بٸلۋگە قۇقىلى.

«كٶپ جاعدايدا مۇنداي “تاتۋلاسۋ” ەدٸلەت ٷشٸن جاسالعان مەمٸلە ەمەس. بۇل – ەڭ ەلسٸز تاراپتىڭ, ياعني كٸشكەنتاي بالانىڭ مٷددەسٸ اياقاستى بولاتىن كەلٸسٸم», – دەدٸ ول.

سونداي-اق باتىربەكوۆا ەرەسەك, ەڭبەككە قابٸلەتتٸ تۋىستاردىڭ قىلمىستىق ٸس تاعدىرىن شەشٸپ, قاراجاتتى ٶزدەرٸ يەلەنۋٸن مورالدىق مەسەلە دەپ اتادى.

ول ازامات ەرٸ سالىق تٶلەۋشٸ رەتٸندە ادام ٶلٸمٸنە ەكەلگەن جول اپاتتارى بويىنشا تاتۋلاسۋ ينستيتۋتىن قايتا قاراۋ قاجەت دەپ ەسەپتەيتٸنٸن جەتكٸزدٸ.

«ادام ٶمٸرٸن قيعانى ٷشٸن جازا بۇلتارتپاس بولۋى كەرەك. ەلگە قاۋٸپسٸز جولدار مەن جاۋاپتى جٷرگٸزۋشٸلەر قاجەت, ال اقشاسى بارلارعا ارنالعان زاڭداعى ولقىلىقتار ەمەس», – دەدٸ ول.

بۇدان بٶلەك, باتىربەكوۆا ٶتەماقى تٶلەنەتٸن جاعدايدا مەملەكەت پەن سوتتار قاراجاتتىڭ قايدا جۇمسالاتىنىن قاتاڭ باقىلاۋى قاجەت دەپ سانايدى. ونىڭ پٸكٸرٸنشە, اقشا مارقۇمداردىڭ بالالارىنا ارنالعان ارنايى ماقساتتى ەسەپشوتتارعا اۋدارىلۋى تيٸس.

«بٸز قۇقىقتىق ەرٸ قاۋٸپسٸز قوعامدا ٶمٸر سٷرگٸمٸز كەلەدٸ. ال قۇقىقتىق قوعام ەڭ الدىمەن بالالاردى قورعاۋدان جەنە زاڭ بۇزعانداردىڭ جاۋاپكەرشٸلٸكتەن جالتارماۋىنان باستالادى. ادام ٶلٸمٸنەن بيزنەس جاساۋدى توقتاتۋ كەرەك. كٸنەلٸلەر جازاسىن الۋى تيٸس, ال جەتٸم قالعان بالالار زاڭمەن قورعالۋى كەرەك», – دەپ تٷيٸندەدٸ ول.

ەسكە سالايىق, الماتىداعى ەل-فارابي داڭعىلىندا ادام ٶلٸمٸنە ەكەلگەن جول اپاتى بويىنشا جەبٸرلەنۋشٸ تاراپ كٷدٸكتٸ الەكساندر پاكپەن تاتۋلاسقانىن مەلٸمدەپ, سوتتان وعان باس بوستاندىعىنان ايىرمايتىن جازا تاعايىنداۋدى سۇراعان بولاتىن. 

وقي وتىرىڭىز: 

ادۆوكات ەل-فارابيدەگٸ جول اپاتىنا قاتىستى كٷدٸكتٸگە قانداي جازا تاعايىندالۋى مٷمكٸن ەكەنٸن تٷسٸندٸردٸ