جۇمىسسىزدىققا جول بەرٸلمەيدٸ
– بٷگٸندە تابيعي رەسۋرستارعا دەگەن باعانىڭ كٷرت تٶمەندەۋٸنەن عالامدىق داعدارىس كٷشٸنە ەندٸ. وسىنىڭ كەسٸرٸنەن ٷستٸمٸزدەگٸ جىلدىڭ بٸرٸنشٸ توقسانىندا رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتكە تٷسۋٸ تيٸس 350 ملرد تەڭگە شاماسىنداعى قاراجات تٷسپەيٸن دەپ تۇر.
بٸراق بۇعان قاراماستان مەملەكەت داعدارىسپەن كٷرەسۋ ٷشٸن رەسپۋبليكالىق بيۋدجەتتەن 4,4 ترلن تەڭگە, ياعني 10 ملرد دوللارعا جۋىق قاراجاتتى بٶلدٸ. بۇل كٶمەككە سالىقتىق جەڭٸلدٸكتەردٸڭ قاتىسى جوق, – دەدٸ دەۋرەن اباەۆ.
اقپارات جەنە قوعامدىق دامۋ مينيسترٸ قارجىلاي قولداۋ كٶرسەتۋ كەزٸندە ۇلتتىق قوردان قارجى الىنباعانىن اتاپ ٶتتٸ.
– ەلٸمٸزدٸڭ ەكونوميكالىق ەلەۋەتٸ مەن حالىق سانىن قوسا ەسەپتەگەندە كٶرسەتٸلٸپ وتىرعان قولداۋدىڭ اۋقىمى زور ەكەنٸن باعامداۋعا بولادى. ٶز كەزەگٸندە مەملەكەت باسشىسى ەلٸمٸزدە جۇمىسسىزدىقتىڭ ارتۋىنا جول بەرمەۋگە جەنە كارانتين كەزٸندە اۋىلدارىنا قايتقان جاستاردى جۇمىسپەن قامتۋدىڭ ماڭىزدىلىعىن ايرىقشا نازار اۋدارىپ وتىر.
بۇدان باسقا «قاراپايىم زاتتار ەكونوميكاسى» ايرىقشا كٶڭٸل بٶلٸنٸپ, ەل ەكونوميكاسىنا جاڭا سەرپٸلٸس بەرۋ دە كٶزدەلۋدە, – دەگەن مينيستر ٷكٸمەتتٸڭ جوسپارى جايىندا ايتىپ بەردٸ.
6 مىڭ وتانداسىمىز ەلگە ورالدى
ەلٸمٸزدە تٶتەنشە جاعداي جارييالانعان سەتتەن بەرٸ التى مىڭعا جۋىق قازاقستاندىق تۋريستتەر ەلگە ورالىپتى. الداعى ۋاقىتتا سىرت ەلدەردە جٷرگەن 145 وتانداسىمىزدى ەلگە ەكەلۋ جوسپارلانۋدا. مەملەكەتتٸڭ قولداۋىنا قاراماي ەلگە قايتۋدان باس تارتقان 60 تۋريست شەت ەلدە قالعاندى جٶن ساناپتى.
– ولار شەت مەملەكەتتەرگە شىقپاۋ تۋرالى ەسكەرتۋدٸ ەلەگەن جوق. وتانىنا ورالعان جەرلەستەرٸمٸزدٸڭ اراسىندا دەمالىس مەرزٸمٸ اياقتالعان اسىقپاي, سودان كەيٸن عانا ەلگە كەلۋدٸ ويلاعان ازاماتتار بولدى. مۇنداي ادامداردى ٶز دەنساۋلىعىنا سالعىرت قاراعان جانداردىڭ قاتارىنا جاتقىزۋعا بولادى. بٷگٸندە ٸندەتتٸڭ بار جوعىن انىقتايتىن تەستتەردٸڭ كٶپشٸلٸگٸ شەت ەلدەردەن كەلگەن تۋريستەرگە كەتۋدە, – دەدٸ مينيستر.
دەۋرەن اباەۆ ٷكٸمەت الداعى ۋاقىتتا كوروناۆيرۋس ينفەكتسيياسىن جۇقتىرۋشىلار سانى ارتاتىنىن بولجاپ وتىرعانىن جەتكٸزدٸ.
– بٸزدەر ٸندەت جۇقتىرۋدىڭ شىرقاۋ شەگٸ الداعى ۋاقىتتا بولادى دەپ بولجام جاساپ وتىرمىز. بۇدان كەيٸن كوروناۆيرۋس جۇقتىرعانداردىڭ سانى بٸرتٸندەپ تٶمەندەي بەرەدٸ. الداعى بٸر ايدا بٸزدەر وسى جايتقا كۋە بولامىز.
قازٸرگٸ تاڭدا ەلٸمٸزدە بٸر كٷندە 604 مىڭ مەديتسينالىق ماسكا شىعارىلىپ جاتىر. جاقىن كٷندەرٸ ونىڭ كٶلەمٸن 1 ملن داناعا دەيٸن جەتكٸزبەكپٸز. الماتى مەن نۇر-سۇلتان قالاسىندا مەديتسينالىق ماسكالار حالىققا تەگٸن تاراتىلاتىن بولادى, – دەدٸ دەۋرەن اباەۆ.
تەست سىناما جەتكٸلٸكتٸ
مينيستردٸڭ ايتۋىنشا قازٸرگٸ تاڭدا ەلٸمٸزدە Covid-19 ۆيرۋسىن انىقتايتىن 60 مىڭ تەست بار ەكەن. جاقىن كٷندەرٸ تاعى دا 150 مىڭ تەست الىناتىنىن ونلاين-بريفينگتە مينيستر العا تارتتى.
قاجەتتٸ سىنامانى الۋدىڭ كەلٸسٸم-شارتى اياقتالۋعا تاياۋ. سونىمەن قاتار دەمەۋشٸلەردٸڭ كٶمەگٸمەن ٸندەتتٸ انىقتاۋعا مٷمكٸندٸك بەرەتٸن 100 مىڭ تەست سىناما ساتىپ الىنادى. مۇنىڭ بەرٸ ەل ازاماتتارى ٷشٸن تەگٸن.
– عالامتوردا «ساپاسى تٶمەن سىناما ساتىپ الىنۋدا» دەگەن ەڭگٸمەنٸڭ تارالىپ جاتقانىن بٸلەمٸن. وسى رەتتە ۇلتتىق ساراپتاما ورتالىعى قىتايدا ٶندٸرٸلگەن تەست سىنامالاردى قولدانىپ جاتقانىن ايتقىم كەلەدٸ. بۇل سىنامالار ادامنىڭ ٸندەت جۇقتىرعانىن انىقتاۋدا تيٸمدٸلٸگٸن كٶرسەتتٸ. سىنامالار قىتايدا كوروناۆيرۋسپەن كٷرەس كەزٸندە تيٸمدٸلٸگٸن كٶرسەتكەنٸ بەلگٸلٸ. ال زەرتحانالىق باقىلاۋعا دٷنيەجٷزٸ دەنساۋلىق ساقتاۋ ۇيىمى ۇسىنعان پرايمەرلەر قولدانىلۋدا, – دەپ مينيستر ٸستٸڭ انىق-قانىعىن اشىپ ايتتى.
جۋرناليستەر قانداي سۇراق قويدى?
ٶز كەزەگٸندە دەۋرەن اباەۆ جۋرناليستەردٸڭ 22 ناۋرىزدا ەلەكتروندى ٷكٸمەتتٸڭ سايتىندا (egov.kz) كوروناۆيرۋستىڭ تارالۋ كارتاسى ورنالاستىرىپ, كەيٸننەن نە سەبەپتٸ الىنىپ تاستالىنعانىن سۇرادى.
– اتالعان كارتا جۇرتتى ەبٸگەرگە سالعانى جاسىرىن ەمەس. جۇرتتىڭ كٶپشٸلٸگٸ كارتادا كوروناۆيرۋس وشاعى كٶرسەتٸلگەن دەپ سەكەم الىپ قالدى.
شىندىعىندا كارتادا ٸندەتكە شالدىققانداردىڭ جەنە ولارمەن بايلانىستا بولعانداردىڭ قاي ايماقتا بولعانى كٶرسەتٸلگەن. مۇنى ٸندەت وشاعى دەپ شاتاستىرۋعا بولمايدى.
تيٸستٸ ورىندار جەدەل ٸسكە كٸرٸسٸپ, ٸندەت جۇقتىرعان ادامدارمەن بايلانىستا بولعانداردى تەكسەرگەندە ولاردىڭ ۆيرۋس جۇقتىرعانى بايقالمادى. قازٸرگٸ تاڭدا كارتانى كٶپشٸلٸككە تٷسٸنٸكتٸ بولۋ ٷشٸن جەتٸلدٸرۋ ٷستٸندە, – دەدٸ مينيستر.
سونىمەن قاتار دەۋرەن اباەۆ گەرمانييادان «كۋرشەۆەل – بەرلين – مينسك – الماتى» باعىتى بويىنشا نۇر-سۇلتانعا ۇشىپ كەلگەن جولاۋشىلار جايىندا پٸكٸر بٸلدٸردٸ.
– بورت 13 ناۋرىزدا ۇشىپ كەلدٸ. ۇشاقتا بولعانداردىڭ بەرٸ ەمحاناعا جاتقىزىلدى. بورتتا 12 ادام بولسا, ونىڭ 9-ى جولاۋشى, 3-ۋٸ ەكيپاج مٷشەلەرٸ. ولاردىڭ بەرٸ دەر كەزٸندە وقشاۋلانىپ, قاجەتتٸ ەمدەرٸن الدى. ۇشاقتى كٷتٸپ الۋشىلار ارنايى كيٸمدە بولعاندىقتان ولار ەمحاناعا جاتقىزىلعان جوق, – دەدٸ مينيستر.
جۋرناليستەردٸڭ «ٸندەت جۇقتىرعاندار اراسىندا شەنەۋنٸكتەر بار ما?» دەگەن ساۋالىنا مينيستر قىسقا جاۋاپ قايىردى.
– ناۋقاستارعا قاتىستى كودەكسكە ساي دەرٸگەرلٸك قۇپييانى ساقتاۋ ماڭىزدى. قازٸر كٸمنٸڭ اۋىرىپ جاتقانىن اتاپ كٶرسەتۋدٸڭ قاجەتٸ جوق, – دەدٸ دەۋرەن اباەۆ.
23 ناۋرىزداعى مەلٸمەتكە ساي ٸندەت جۇقتىرۋ بويىنشا 62 جاعداي تٸركەلدٸ.
نۇر-سۇلتاندا – 32 جاعداي,
الماتىدا – 26 جاعداي,
قاراعاندىدا – 2 ادام ەم الۋدا.
ال الماتى مەن اقتٶبە وبلىسىندا بٸر-بٸر جاعداي تٸركەلگەن.
ەزٸرلەگەن نۇرلان جۇماحان
تاعى وتىرىس:
https://dalanews.kz/51707
