Jumyssyzdyqqa jol berilmeidi
– Búginde tabiǵi resýrstarǵa degen baǵanyń kúrt tómendeýinen ǵalamdyq daǵdarys kúshine endi. Osynyń kesirinen ústimizdegi jyldyń birinshi toqsanynda respýblikalyq biýdjetke túsýi tiis 350 mlrd teńge shamasyndaǵy qarajat túspeiin dep tur.
Biraq buǵan qaramastan memleket daǵdaryspen kúresý úshin respýblikalyq biýdjetten 4,4 trln teńge, iaǵni 10 mlrd dollarǵa jýyq qarajatty bóldi. Bul kómekke salyqtyq jeńildikterdiń qatysy joq, – dedi Dáýren Abaev.
Aqparat jáne qoǵamdyq damý ministri qarjylai qoldaý kórsetý kezinde Ulttyq qordan qarjy alynbaǵanyn atap ótti.
– Elimizdiń ekonomikalyq áleýeti men halyq sanyn qosa eseptegende kórsetilip otyrǵan qoldaýdyń aýqymy zor ekenin baǵamdaýǵa bolady. Óz kezeginde Memleket basshysy elimizde jumyssyzdyqtyń artýyna jol bermeýge jáne karantin kezinde aýyldaryna qaitqan jastardy jumyspen qamtýdyń mańyzdylyǵyn airyqsha nazar aýdaryp otyr.
Budan basqa «Qarapaiym zattar ekonomikasy» airyqsha kóńil bólinip, el ekonomikasyna jańa serpilis berý de kózdelýde, – degen ministr Úkimettiń jospary jaiynda aityp berdi.
6 myń otandasymyz elge oraldy
Elimizde tótenshe jaǵdai jariialanǵan sátten beri alty myńǵa jýyq qazaqstandyq týristter elge oralypty. Aldaǵy ýaqytta syrt elderde júrgen 145 otandasymyzdy elge ákelý josparlanýda. Memlekettiń qoldaýyna qaramai elge qaitýdan bas tartqan 60 týrist shet elde qalǵandy jón sanapty.
– Olar shet memleketterge shyqpaý týraly eskertýdi elegen joq. Otanyna oralǵan jerlesterimizdiń arasynda demalys merzimi aiaqtalǵan asyqpai, sodan keiin ǵana elge kelýdi oilaǵan azamattar boldy. Mundai adamdardy óz densaýlyǵyna salǵyrt qaraǵan jandardyń qataryna jatqyzýǵa bolady. Búginde indettiń bar joǵyn anyqtaityn testterdiń kópshiligi shet elderden kelgen týristerge ketýde, – dedi ministr.
Dáýren Abaev Úkimet aldaǵy ýaqytta koronavirýs infektsiiasyn juqtyrýshylar sany artatynyn boljap otyrǵanyn jetkizdi.
– Bizder indet juqtyrýdyń shyrqaý shegi aldaǵy ýaqytta bolady dep boljam jasap otyrmyz. Budan keiin koronavirýs juqtyrǵandardyń sany birtindep tómendei beredi. Aldaǵy bir aida bizder osy jaitqa kýá bolamyz.
Qazirgi tańda elimizde bir kúnde 604 myń meditsinalyq maska shyǵarylyp jatyr. Jaqyn kúnderi onyń kólemin 1 mln danaǵa deiin jetkizbekpiz. Almaty men Nur-Sultan qalasynda meditsinalyq maskalar halyqqa tegin taratylatyn bolady, – dedi Dáýren Abaev.
Test synama jetkilikti
Ministrdiń aitýynsha qazirgi tańda elimizde Covid-19 virýsyn anyqtaityn 60 myń test bar eken. Jaqyn kúnderi taǵy da 150 myń test alynatynyn onlain-brifingte ministr alǵa tartty.
Qajetti synamany alýdyń kelisim-sharty aiaqtalýǵa taiaý. Sonymen qatar demeýshilerdiń kómegimen indetti anyqtaýǵa múmkindik beretin 100 myń test synama satyp alynady. Munyń bári el azamattary úshin tegin.
– Ǵalamtorda «sapasy tómen synama satyp alynýda» degen áńgimeniń taralyp jatqanyn bilemin. Osy rette Ulttyq saraptama ortalyǵy Qytaida óndirilgen test synamalardy qoldanyp jatqanyn aitqym keledi. Bul synamalar adamnyń indet juqtyrǵanyn anyqtaýda tiimdiligin kórsetti. Synamalar Qytaida koronavirýspen kúres kezinde tiimdiligin kórsetkeni belgili. Al zerthanalyq baqylaýǵa Dúniejúzi densaýlyq saqtaý uiymy usynǵan praimerler qoldanylýda, – dep ministr istiń anyq-qanyǵyn ashyp aitty.
Jýrnalister qandai suraq qoidy?
Óz kezeginde Dáýren Abaev jýrnalisterdiń 22 naýryzda Elektrondy úkimettiń saitynda (egov.kz) koronavirýstyń taralý kartasy ornalastyryp, keiinnen ne sebepti alynyp tastalynǵanyn surady.
– Atalǵan karta jurtty ábigerge salǵany jasyryn emes. Jurttyń kópshiligi kartada koronavirýs oshaǵy kórsetilgen dep sekem alyp qaldy.
Shyndyǵynda kartada indetke shaldyqqandardyń jáne olarmen bailanysta bolǵandardyń qai aimaqta bolǵany kórsetilgen. Muny indet oshaǵy dep shatastyrýǵa bolmaidy.
Tiisti oryndar jedel iske kirisip, indet juqtyrǵan adamdarmen bailanysta bolǵandardy teksergende olardyń virýs juqtyrǵany baiqalmady. Qazirgi tańda kartany kópshilikke túsinikti bolý úshin jetildirý ústinde, – dedi ministr.
Sonymen qatar Dáýren Abaev Germaniiadan «Kýrshevel – Berlin – Minsk – Almaty» baǵyty boiynsha Nur-Sultanǵa ushyp kelgen jolaýshylar jaiynda pikir bildirdi.
– Bort 13 naýryzda ushyp keldi. Ushaqta bolǵandardyń bári emhanaǵa jatqyzyldy. Bortta 12 adam bolsa, onyń 9-y jolaýshy, 3-ýi ekipaj músheleri. Olardyń bári der kezinde oqshaýlanyp, qajetti emderin aldy. Ushaqty kútip alýshylar arnaiy kiimde bolǵandyqtan olar emhanaǵa jatqyzylǵan joq, – dedi ministr.
Jýrnalisterdiń «indet juqtyrǵandar arasynda sheneýnikter bar ma?» degen saýalyna ministr qysqa jaýap qaiyrdy.
– Naýqastarǵa qatysty kodekske sai dárigerlik qupiiany saqtaý mańyzdy. Qazir kimniń aýyryp jatqanyn atap kórsetýdiń qajeti joq, – dedi Dáýren Abaev.
23 naýryzdaǵy málimetke sai indet juqtyrý boiynsha 62 jaǵdai tirkeldi.
Nur-Sultanda – 32 jaǵdai,
Almatyda – 26 jaǵdai,
Qaraǵandyda – 2 adam em alýda.
Al Almaty men Aqtóbe oblysynda bir-bir jaǵdai tirkelgen.
Ázirlegen Nurlan JUMAHAN
Taǵy otyrys:
https://dalanews.kz/51707
