مەجٸلٸس دەپۋتاتى, زاڭناما جەنە سوت-قۇقىقتىق رەفورما كوميتەتٸنٸڭ تٶرايىمى سنەجاننا يماشەۆا اۆتوكٶلٸك جٷرگٸزۋشٸلەرٸنٸڭ جاعىنا شىقتى. دەپۋتات قازاقستاندا كٶلٸكتٸ 5 مينۋتتان ارتىق قىزدىرۋعا تىيىم سالىنعانى تۋرالى پٸكٸر بٸلدٸردٸ. ونىڭ ايتۋىنشا, كٶلٸكتٸ “55 مينۋتقا دەيٸن قىزدىرۋعا دا بولادى”. بۇل تۋرالى ول ٶزٸنٸڭ Facebook ەلەۋمەتتٸك جەلٸسٸندە ايتتى, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
دەپۋتاتتىڭ سٶزٸنشە, ەل اراسىندا قىزۋ تالقىعا تٷسكەن مەسەلە - كٶلٸكتٸ 5 مينۋتتان ارتىق قىزدىرۋعا بولمايدى دەگەن ەرەجە بۇل شىندىققا جاناسپايدى.
"جول قوزعالىسى تۋرالى" زاڭ مەن جول قوزعالىسى ەرەجەلەرٸندە (جقە) مۇنداي شەكتەۋلەر كٶرسەتٸلمەگەن. بۇل تٷسٸنٸكتٸڭ قايدان شىققانىن انىقتاپ كٶرسەتەيٸن. "جول قوزعالىسى تۋرالى" زاڭنىڭ 54-بابىندا كٶلٸك قۇرالدارىنىڭ يەلەرٸ مەن جٷرگٸزۋشٸلەرٸنٸڭ قۇقىقتارى مەن مٸندەتتەرٸ بەلگٸلەنگەن. 4-تارماعىندا جٷرگٸزۋشٸلەرگە قويىلاتىن تىيىمدار بار", دەيدٸ دەپۋتات.
يماشەۆانىڭ سٶزٸنشە, ونىڭ ٸشٸندە مىنالار اتاپ ٶتٸلگەن:
- جٷرگٸزۋشٸگە ەلدٸ مەكەندەردە قوزعالتقىشى قوسۋلى كٶلٸكتٸ تۇراققا قويۋعا بولمايدى (ەگەر بۇل تۇرعىندارعا قولايسىزدىق تۋدىرسا).
- تۇرعىن ايماقتاردا قوزعالتقىشى قوسۋلى كٶلٸكتٸ تۇراققا قويۋعا تىيىم سالىنادى (ەلەكتروموبيلدەردەن باسقا).
تۇرعىن ايماق ارنايى بەلگٸمەن بەلگٸلەنەدٸ جەنە تۇرعىنداردىڭ پٸكٸرٸ ەسكەرٸلەدٸ. بۇل تالاپ تا جقە-دە دە كٶرسەتٸلگەن.
ايتا كەتسەك, تۇرعىن ايماقتا قاتتى مۋزىكا تىڭداۋ نەمەسە كٶلٸك سيگنالىن قاتتى شىعارۋعا دا تىيىم سالىنعان.
5 مينۋت دەگەن شەكتەۋ قايدان شىقتى?
بۇل «تۇراق» ۇعىمىمەن بايلانىستى.
"زاڭعا سەيكەس, جولاۋشىلاردى وتىرعىزۋ نەمەسە تٷسٸرۋ نەمەسە كٶلٸك قۇرالىن تيەۋ نەمەسە تٷسٸرۋمەن بايلانىستى ەمەس سەبەپتەرمەن كٶلٸك قۇرالىنىڭ قوزعالىسىن بەس مينۋتتان استام ۋاقىتقا توقتاپ تۇرۋ - تۇراق بولىپ سانالادى. ياعني, ەگەر كٶلٸك 5 مينۋتتان ارتىق توقتاپ تۇرسا, بۇل تۇراق دەپ سانالادى.وسى تالاپتار مەن شەكتەۋلەر قازاقستان رەسپۋبليكاسىنىڭ جقە-دە كٶرسەتٸلگەن جەنە ولار ۇزاق ۋاقىتتان بەرٸ بار", دەيدٸ دەپۋتات.
نە ەسكەرۋ قاجەت?
ەگەر سٸزدٸڭ كٶلٸگٸڭٸزدٸ قىزدىرىپ تۇرۋىڭىز تۇرعىندارعا قولايسىزدىق تۋعىزباسا,بۇل ەكٸمشٸلٸك قۇقىق بۇزۋشىلىق بولىپ سانالمايدى.
"بٸراق, ەگەر سٸز ٷلكەن جٷك كٶلٸگٸ نەمەسە تراكتورمەن تۇرعىن ٷي اۋلاسىندا قاتتى شۋ شىعارىپ, تٷتٸندەتٸپ تۇرساڭىز, تۇرعىندار شاعىمدانۋى مٷمكٸن. مۇنداي جاعدايدا ەقبتك-نٸڭ 597-بابى – كٶلٸك قۇرالدارىن توقتاتۋ نەمەسە تۇراق ەرەجەلەرٸن بۇزۋ ەرەكەت ەتەدٸ. وسى باپ بويىنشا ايىپپۇل مٶلشەرٸ 5 ايلىق ەسەپتٸك كٶرسەتكٸشتٸ (اەك) قۇرايدى", دەيدٸ دەپۋتات يماشەۆا.
قورىتىندىلاي كەلە, ەگەر سٸز ادامدارعا ايتارلىقتاي قولايسىزدىق تۋدىرماساڭىز, كٶلٸگٸڭٸزدٸ قالاعانىڭىزشا قىزدىرىپ تۇرا الاسىز.
