Қазақстан қаржыгерлері қауымдастығының 2025 жылғы наурыздағы кейбір индикаторларға қатысты қаржы нарығының кәсіби қатысушыларынан алған кезекті сауалнамасының нәтижелері жарияланды. Сарапшылар теңге бағамының тұрақтылығына қатысты оң пікір білдіріп, керісінше мұнай мен базалық мөлшерлемеге қатысты жағдай қиын екенін топшылайды, деп хабарлайды Dalanews.kz.
Бұл сауалнама қаржы нарығының кәсіби қатысушыларының, банк, сақтандыру, брокерлік ұйымдар өкілдерінің, талдау және қазынашылық бөлімшелерінің қызметкерлерінің пікірін қамтитынын баса айта кетелік.
Базалық мөлшерлеме мен инфляция
Сауалнамаға қатысқан қаржы нарығының сарапшыларының көпшілігі (69%) 7 наурызда Ұлттық Банк отырысында базалық мөлшерлеменің ағымдағы деңгейі (15,25%) сол күйінде қалдырылады деп болжайды. Қалған респонденттер (31%) оны өседі деп санайды.
"Мұндай болжамдар көбінесе тұрғын үй коммунальды қызметтері мен жанар-жағармайға қатысты реформалар, бюджет шығыстарының көптігі, жалақының ұлғаюы, жоғары инфляциялық күтулердің сақталуы аясында ақпан айында еліміздегі баға өсімінің қарқын алуымен (бір айда 1,5% және жылына 9,4%) байланысты туындауда. Сарапшылар инфляцияны бір жылдан кейін 10,3%-ға дейін үдейді деп бажайлайды, бұл монетарлық реттеушінің болжамынан едәуір жоғары көрсеткіш (2025 жылы 6,5–8,5% және 2026 жылы 5,5–7,5%). Сонымен қатар, ҚР Ұлттық Банк наурыз айындағы отырысында базалық мөлшерлеме бойынша шешім қабылдауда шешуші рөл атқара алатын жаңартылған экономикалық болжамдарды да жариялайды", делінген сауалнама қорытындысында.
Жоғары инфляциялық тәуекелдер аясында бір жылдан кейінгі базалық мөлшерлеме бойынша күтулер 14,75% - ға дейін (бұрынғы болжам - 14,5% бұрын) қайта қаралды.
1 АҚШ доллары - 510,2 теңге
Ақпан айында ұлттық валюта бағамының нығаюы (3,7% - ға) және АҚШ пен РФ арасындағы қатынастардың қалыпқа келе бастайды деп күтілгендіктен теңге бағамы бойынша болжамдар айтарлықтай жақсарды.
Бір айдан кейін 1 АҚШ долларының құны 510,2 теңге (бұрын 513,9), ал бір жылдан кейін 534,2 (бұрынғы болжам - 551,2) теңге деңгейінде болады деп болжанады.
ЖІӨ және мұнай бағасы
Шикізат өндірісінің неғұрлым жоғары көлемі, елеулі бюджеттік ынталандырулар, құрылымдық реформалар және ірі инвестициялық, инфрақұрылымдық жобаларды іске асыру еліміздегі экономикалық өсімді қолдайды. Бір жылдан кейін ЖІӨ өсімі (ақпан айындағы болжам - 4,1%) 4,3% болады деп болжанады.
Сонымен қатар,Ақ үйдің сауда соғысы, ЕО мен ҚХР-дың макроэкономикалық көрсеткіштерінің нашарлауы, ОПЕК+ елдері шикізаттарының жаһандық тасымал көлемінің болжамды өсімі аясында бір жылдан кейін күтілетін Brent мұнайының бір баррелінің құны 68,5 долларға дейін (бұрынғы болжам - 69,3) қайта қаралды (2025 жылдың 1 сәуірінен бастап мұнай өндірісінің көлемі ұлғаюы мүмкін).
Бұған дейін сайтымызда "2025 жылдың аяғында елімізде инфляция 10%-ды құрайды деп күтіледі - ҰЭМ" деген мақала жарияланған болатын. Сондай-ақ 2025 жылы 3 наурызда жарияланған "Сарапшылар биыл базалық мөлшерлеме көрсеткіші тағы өседі деп болжайды - Ұлттық Банк" деген материалды да біздің сайттан оқи аласыздар. Halyk Finance ақпан айында инфляцияның күрт үдеу ықтималдығын ескере отырып, монетарлық реттеуші орган ставканы 25-50 б.п-ға көтереді деп болжайды.