Daýdyń basy Rinattyń "Tileýhan? Ol Qańtar qyrǵyny bolaryn kúni buryn bilse de, tis jarmady. Elden ketip qaldy..." pikirinen bastaldy.
Tanymal tulǵalardyń BAQ betindegi aitysy birazǵa sozylatyn túri bar.
ULYSMEDIA-ǵa suhbat bergen Zaiytov depýtattyq mandatyn tapsyryp, Túrkiiaǵa kóship ketken Tileýhanǵa qurmeti zor ekenin, áitse de oǵan ókpelep júrgenin aitqan. Onyń pikirinshe Tileýhan Qańtar tragediiasy bolaryn bilgen, biraq elge jariia etýge júregi daýalamaǵan.
"Bir aýyz aitsa bolatyn edi. «Jigitter, osylai jasalyp jatqan nárse, abai bolyńdar» dep. Sonysyna ǵana ókpeledim.
Ol jeltoqsan aiynda óz erkimen ketti. Onyń ketýine túrtki bolǵan osy áńgimelerdiń shet jaǵasyn bilýi dep oilaimyn.
Bir jaǵy osyǵan qatyspaiyn dep ketip qalǵan shyǵar. Óitkeni osy ýaqytqa deiin solardyń qasynda júrgennen keiin, ony da qatysýǵa májbúrleitin edi. Aitpai ketkeni ókpeletti. Aitýy kerek edi. Ol kiside múmkindik boldy. Biz de oǵan "Aǵa" dep qarap otyrdyq. 104 depýtattyń 103-i ne dese de, biz Bekbolat aǵany tyńdaityn edik", – degen-tuǵyn Zaiytov.
Tileýhannyń jaýaby kóp kúttirgen joq.
Eks-depýtat muny ózine jabylǵan jala dep taýyp, Zaiytovtyń álgi málimdemesin qastandyqqa teńedi. Onyń paiymdaýynsha Zaiytov Tileýhanmen deńgeiles tulǵa emes. Óneri de, saiasi tájiribesi de Tileýhannan olqy.
"Qandy Qańtar oqiǵasyn bilip turyp, bizge aitpady" degen sumdyq aýyr jala japty. Al endi oǵan aýzyna salyp, kádimgidei yńǵailap "Bekbolat Tileýhan nege sizdi jek kóredi?" dep otyr...
Rinat óneri deńgeiles adam emes, jaqsy deńgeiles adam emes. Saiasattaǵy laýazymy deńgeiles adam emes. Endi qazir ár nársege kóńili tolmai, aiǵailap shyqqan adamdar "popýliarnyi" bola beretin zaman ǵoi...
Maǵan tiisken sen (Zaiytovty meńzep otyr, red.). Aitysta da tiisken sen. Basqa jerlerde de tiisken sen. Anaý klasstas baýyrdyń aitqany bar ǵoi... "Aǵa, siz kóńilińizge almańyz endi... Iship alyp, shegip alyp... Rinat aita beredi" degennen keiin bir jaǵynan keshirgim kelip júr.
Al shyn nietinde saiasatker bolamyn degen oida bolyp jatsań, bul durys nárse emes. Osynyń jeteginde júrmiz, ony óz basym moiyndaimyn dep otsyń! Osydan ziian shegetin tek qana qazaq", – deidi Tileýhan.
Eks-depýtattyń aitýynsha Zaiytovtyń saiasatker bolam degen áýselesinen túk shyqpaidy.
"Saiasatker bolamyn degende, sen "Zańdardy jattaimyn" dep aittyń ǵoi. Adam Zań jattap "saiasatker" bolmaidy. Adam tarihi zańdylyqtardy meńgerip saiasatker bolady. Birnárseni biledi. Ahmet, Mirjaqyp, Álihandardy qasynda júrgen qazaqtar satty. Biraq sol oq keiin ózderine tidi...
Qazaq qazaqqa dep janyń ashyǵanda júregiń aýzyńnan shyǵyp keteiin dep tur. Al istelgen sharýa mynaý. Ekijúzdilik pe? Teksizdik pe? Klasstasyń aitpaqshy "iship alyp, shegip alady" degendei terpilasyń ba? Chertsyń ba? Qalai túsinýge bolady buny? Kóp nárseni bilip tursyń ǵoi. Endi osynshama popýlist bolýǵa, osynshalyqty tanymaldylyqtyń quly bolýǵa bola ma eken?", - dedi Bekbolat Tileýhan.
Al Rinat Zaiytov Bekbolat Tileýhanǵa "sizdiki - "durys", meniki-"aǵattyq" dep, áńgimeni osy jerden doǵaratynyn habarlady.
"Aǵa, ózińizge byltyr ǵana habarlasqandaǵy aitqan sózim sol sóz. Men sizdi eshteńege qaramastan, aǵa dep qurmetteimin, qaitalanbas talant - dep jaqsy kóremin! Al keibir jaǵdailarda tanytqan osaldyǵyńyzdy týra synasam, ol - inilik nazym, aqyndyq asaýlyǵym.
Ol ókpemniń orny bar dep oilaimyn.
Sebebi: qazirgi ýaqytta bizdiń elde resmi málimetter Qańtardaǵy qyrǵynǵa sizdiń dos tutyp júrgen azamattardy kúdikti tanyp, tergeý júrgizýde.
Demek, eger ol málimetter ras bolsa, sizdiń dostaryńyzdyń josparlarynan habarsyz bolǵanyńyzǵa senbeimin. Al ótirik bolsa, onda qazirgi bilik bizdi aldap, aqymaq kórip, jazyqsyz adamdardyń moinyna júzdegen adamnyń qanyn artqaly tur degen sóz.
Sizdiki qaisysy? Ne bolsa da, eki jaǵdaida da eshteńe kórmegensip, úndemei qalý sizge syn aǵa. Jaqsy. Jaýap oilap altyn ýaqytyńyzdy ketirmeńiz. Sizge birdeńe dáleldep, yryldasyp talasý oiymda joq. Óitkeni Qazaq onsyz da jan-jaqqa toptalyp alyp, qyryq pyshaq bolyp jatyr.
Endi qalmaǵany Bekbolat Tileýhan men Rinattyń jaqtastarynyń shaiqasýy ma? Qurysyn. Aiyp etpeńiz. Ondai elge esh paidasy joq, "ónbes ósekter" jarysyna júikem men ýaqytymdy ketirmeimin. Bekbolat aǵa sizdiki - "durys", meniki- "aǵattyq". Siz - jaqsy, men - jaman. Osy jerden qoidym. Siz de sóitetin shyǵarsyz?...", - dep jazdy aitysker aqyn óziniń álemjelidegi paraqshasynda.
Eks-depýtat Bekbolat Tileýhan biyl 29 jeltoqsanda depýtattyq mandatyn tapsyrǵan. Artynsha onyń bas keńsesi Túrkiiada ornalasqan Búkilálemdik etnosport konfederatsiiasynyń vitse-prezident bolyp taǵaiyndalǵany belgili boldy.
