2025 jyldyń qorytyndysy boiynsha Ulttyq qordyń aktivteri 77,7 milliard dollardan asýy tiis. Bul týraly belgili sarapshy Aibar Oljaev aitty, dep habarlaidy Dalanews.kz.
Onyń sózinshe, Qazaqstan tarihynda Ulttyq qordaǵy aqsha mundai mejege birinshi ret jetip otyr. Biz úshin buǵan deiin qordyń eń biik núktege kóterilgeni 2014 jyl bolatyn. Sol ýaqytta, 11 jyl buryn Ulttyq qor 75,2 milliard dollarǵa deiin ósti.
"Biraq 2014 jylǵy kriziste Nazarbaev Úkimetke Ulttyq qordyń aqshasyn barynsha paidalanýǵa pármen berdi de, sol ýaqyttan beri atqarýshy bilik transfertter arqyly qordy jyl saiyn julmalap keldi. Sonyń kesirinen tipti osy qor sarqylady degen qaýipter paida bolǵany este. Sońǵy 10 jylda Ulttyq qordyń aianyshty hali 2022 jyly tirkelgen edi. Pandemiia men postpandemiianyń biýdjettik transfertteri ósip, qor aktivteri 57,9 milliard dollarǵa deiin quldyrady. Biraq odan keiin qor birtindep óse bastady", - deidi Oljaev.
Sarapshy 2024-2025 jylǵy Ulttyq qordyń jaqsy ósýine munaidyń eshqandai áseri bolmaǵanyn atap ótti.
"Tipti bul kezeńde munai baǵasy barreline 72 dollardan 60 dollarǵa arzandap, munaidan keletin aqsha azaiyp ketkenin aitý kerek. Tabys pen jetistiktiń barlyǵy Ulttyq Banktiń qordyń aqshasyn durys investitsiialaýynan keldi. Biz investitsiialyq saiasatty ózgertip, kirisi tym az damyǵan elderdiń AAA kategoriialy obligatsiialarynan kiristiligi kóbirek damýshy elderdiń sýverendi qaryzdary men aktsiialar naryǵyna oiysa bastadyq. Sonyń arqasynda 2025 jyldyń 9 aiynda 12,6 milliard dollar investitsiialyq tabys taptyq. Bul munai sektory ákelgen aqshadan keminde 40 paiyzǵa kóp", - deidi sarapshy.
Aibar Oljaev Ulttyq qor 2001 jyly qurylǵanyn, sol jyly oǵan eń alǵashqy aqsha – Shevron tólegen 600 million dollar salynǵanyn atap ótti.
"10 jyldan keiin, iaǵni 2011 jyly Qazaqstan Ulttyq qordyń qazynasyn 46 milliard dollarǵa deiin arttyrdy. Biraq taǵy 10 jyldan keiin - 2021 jyly qor aktivteri 59,5 milliard dollarǵa áreń jetti. Iaǵni osy 10 jyl merzim ishinde bar-joǵy 13-14 milliard dollarǵa ǵana óse aldy. Sebebi, 2014 jylǵy prezident sheshimi qordyń bolashaǵyn tumandy qylǵan edi. Sol jyldary qordan aǵylǵan transfertter halyqqa qyzmet etpedi. Olar FIIR degen túrli ótirik jobalar arqyly elitanyń aqsha jymqyrýyna múmkindik berdi", - deidi maman.
Oljaevtyń sózinshe, endi Ulttyq qordy eshkim sarqyp bitire almaidy.
"Biyl Ulttyq qordan alynatyn transfert 2,77 trillion teńgemen shekteldi. Mysaly, byltyr 5,25 trillion teńge alynǵan edi. Demek, aktsiialar naryǵynda turaqtylyq saqtalsa, biyl taǵy 13 milliard dollar qosa alamyz da, 2026 jyldyń sońynda Ulttyq qordy 90 milliard dollarǵa deiin toltyrýǵa myqty shans bar. Sol kúnge jeteiik", - deidi sarapshy.
