2025 جىلدىڭ قورىتىندىسى بويىنشا ۇلتتىق قوردىڭ اكتيۆتەرٸ 77,7 ميلليارد دوللاردان اسۋى تيٸس. بۇل تۋرالى بەلگٸلٸ ساراپشى ايبار ولجاەۆ ايتتى, دەپ حابارلايدى Dalanews.kz.
ونىڭ سٶزٸنشە, قازاقستان تاريحىندا ۇلتتىق قورداعى اقشا مۇنداي مەجەگە بٸرٸنشٸ رەت جەتٸپ وتىر. بٸز ٷشٸن بۇعان دەيٸن قوردىڭ ەڭ بيٸك نٷكتەگە كٶتەرٸلگەنٸ 2014 جىل بولاتىن. سول ۋاقىتتا, 11 جىل بۇرىن ۇلتتىق قور 75,2 ميلليارد دوللارعا دەيٸن ٶستٸ.
"بٸراق 2014 جىلعى كريزيستە نازارباەۆ ٷكٸمەتكە ۇلتتىق قوردىڭ اقشاسىن بارىنشا پايدالانۋعا پەرمەن بەردٸ دە, سول ۋاقىتتان بەرٸ اتقارۋشى بيلٸك ترانسفەرتتەر ارقىلى قوردى جىل سايىن جۇلمالاپ كەلدٸ. سونىڭ كەسٸرٸنەن تٸپتٸ وسى قور سارقىلادى دەگەن قاۋٸپتەر پايدا بولعانى ەستە. سوڭعى 10 جىلدا ۇلتتىق قوردىڭ ايانىشتى حالٸ 2022 جىلى تٸركەلگەن ەدٸ. پاندەمييا مەن پوستپاندەمييانىڭ بيۋدجەتتٸك ترانسفەرتتەرٸ ٶسٸپ, قور اكتيۆتەرٸ 57,9 ميلليارد دوللارعا دەيٸن قۇلدىرادى. بٸراق ودان كەيٸن قور بٸرتٸندەپ ٶسە باستادى", - دەيدٸ ولجاەۆ.
ساراپشى 2024-2025 جىلعى ۇلتتىق قوردىڭ جاقسى ٶسۋٸنە مۇنايدىڭ ەشقانداي ەسەرٸ بولماعانىن اتاپ ٶتتٸ.
"تٸپتٸ بۇل كەزەڭدە مۇناي باعاسى باررەلٸنە 72 دوللاردان 60 دوللارعا ارزانداپ, مۇنايدان كەلەتٸن اقشا ازايىپ كەتكەنٸن ايتۋ كەرەك. تابىس پەن جەتٸستٸكتٸڭ بارلىعى ۇلتتىق بانكتٸڭ قوردىڭ اقشاسىن دۇرىس ينۆەستيتسييالاۋىنان كەلدٸ. بٸز ينۆەستيتسييالىق ساياساتتى ٶزگەرتٸپ, كٸرٸسٸ تىم از دامىعان ەلدەردٸڭ ااا كاتەگورييالى وبليگاتسييالارىنان كٸرٸستٸلٸگٸ كٶبٸرەك دامۋشى ەلدەردٸڭ سۋۆەرەندٸ قارىزدارى مەن اكتسييالار نارىعىنا ويىسا باستادىق. سونىڭ ارقاسىندا 2025 جىلدىڭ 9 ايىندا 12,6 ميلليارد دوللار ينۆەستيتسييالىق تابىس تاپتىق. بۇل مۇناي سەكتورى ەكەلگەن اقشادان كەمٸندە 40 پايىزعا كٶپ", - دەيدٸ ساراپشى.
ايبار ولجاەۆ ۇلتتىق قور 2001 جىلى قۇرىلعانىن, سول جىلى وعان ەڭ العاشقى اقشا – شەۆرون تٶلەگەن 600 ميلليون دوللار سالىنعانىن اتاپ ٶتتٸ.
"10 جىلدان كەيٸن, ياعني 2011 جىلى قازاقستان ۇلتتىق قوردىڭ قازىناسىن 46 ميلليارد دوللارعا دەيٸن ارتتىردى. بٸراق تاعى 10 جىلدان كەيٸن - 2021 جىلى قور اكتيۆتەرٸ 59,5 ميلليارد دوللارعا ەرەڭ جەتتٸ. ياعني وسى 10 جىل مەرزٸم ٸشٸندە بار-جوعى 13-14 ميلليارد دوللارعا عانا ٶسە الدى. سەبەبٸ, 2014 جىلعى پرەزيدەنت شەشٸمٸ قوردىڭ بولاشاعىن تۇماندى قىلعان ەدٸ. سول جىلدارى قوردان اعىلعان ترانسفەرتتەر حالىققا قىزمەت ەتپەدٸ. ولار فيير دەگەن تٷرلٸ ٶتٸرٸك جوبالار ارقىلى ەليتانىڭ اقشا جىمقىرۋىنا مٷمكٸندٸك بەردٸ", - دەيدٸ مامان.
ولجاەۆتىڭ سٶزٸنشە, ەندٸ ۇلتتىق قوردى ەشكٸم سارقىپ بٸتٸرە المايدى.
"بيىل ۇلتتىق قوردان الىناتىن ترانسفەرت 2,77 تريلليون تەڭگەمەن شەكتەلدٸ. مىسالى, بىلتىر 5,25 تريلليون تەڭگە الىنعان ەدٸ. دەمەك, اكتسييالار نارىعىندا تۇراقتىلىق ساقتالسا, بيىل تاعى 13 ميلليارد دوللار قوسا الامىز دا, 2026 جىلدىڭ سوڭىندا ۇلتتىق قوردى 90 ميلليارد دوللارعا دەيٸن تولتىرۋعا مىقتى شانس بار. سول كٷنگە جەتەيٸك", - دەيدٸ ساراپشى.
