Biyl Qazaqstannyń Ulttyq qor aktivteri aitarlyqtai qysqarýy múmkin. "Jyǵylǵanǵa judyryq" demekshi,munai baǵasy quldyrap jatqanda biyl Qazaqstan memlekettik qaryzdar boiynsha qomaqty kólemde tólemder jasaýda. Bul týraly Qazaqstan qarjygerleri qaýymdastyǵy málimdedi, dep habarlaidy Dalanews.kz.
"Saýda soǵysy shieleniskenge deiin qorǵa túsken salyq túsimderiniń 47%-ǵa qysqarýynyń ózi ondaǵy aktivterdiń biylǵy jyly aitarlyqtai taiazdaýyna ákelip soqtyrýy múmkin. Ulttyq qorǵa 2025 jyly I-toqsanda nebári 622 mlrd teńge kiris tústi, al aǵymdaǵy jylǵa Úkimet qordan 5,25 trln teńgeni alýdy josparlap otyr. Bul orta merzimdi perspektivada qor aktivteriniń edáýir bóliginiń sarqylý qaýpin arttyrady", delingen habarlamada.
Munaidyń arzandaýy, sondai-aq biylǵy jyly 37,2 trln teńgege deiin ósip, JIÓ-niń 24,7% -yn quraýy múmkin memlekettik qaryz boiynsha qyzmet pen ótem tólemderi shyǵyndarynyń ósýi de jaǵdaidy ýshyqtyra túsýde.
"Bul kórsetkish, ázirge halyqaralyq standarttar boiynsha qalypty deńgeide bolyp sanalady, degenmen qaryz boiynsha qyzmet quny biýdjettik júie úshin proportsionaldy bolmai tur, iaǵni osy jaǵdaiǵa bailanysty áleýmettik jáne investitsiialyq shyǵyndar keńistigi shektelýde. Máselen, JIÓ-niń 24%-y deńgeiindegi memlekettik qaryz syiaqylary tólemi boiynsha ótken jyly respýblikalyq biýdjetten 2,2 trln teńge bólindi nemese ol barlyq shyǵystardyń 9,3%-yn qurady. Salystyra ketsek, AQSh-ta JIÓ-niń 123%-y deńgeiindegi memlekettik qaryzynyń syiaqylary boiynsha tólemder 1,1 trln dollardy nemese jalpy shyǵystardyń 15,6%-yn ǵana quraidy", - deidi qarjy naryǵynyń sarapshylary memlekettik qaryz aqshanyń qymbatqa túsip jatqanyn meńzep.
Sarapshylardyń pikirinshe, qazir Qazaqstan úshin biýdjettik erejelerdi ustaný tártibin saqtaý, sondai-aq memlekettik shyǵystardyń tiimdiligin arttyrý, kóleńkeli ekonomikany qysqartý, jekelegen memlekettik aktivterdi jekeshelendirýdi jedeldetý jáne memlekettik aktivterdi sapaly basqarýdy qamtamasyz etý óte mańyzdy.
