Ǵylym jáne joǵary bilim ministri Saiasat Nurbek ýaqyt beldeýindegi ózgeristiń qazaqstandyqtarǵa áserin zertteý úshin úsh jyldyq biýdjetten 160 mln teńge bólinetinin málimdedi, dep habarlaidy Dalanews.kz.
“Úsh jyldyq zertteýge ótinim tústi. Endi biýdjetten 160 million teńge bólinbek. Biraq is júzinde bul soma eki esege qysqaryp, shamamen 90-100 million teńge kóleminde bolady dep oilaimyn”, – dedi ol.
Ministr zertteýdiń quny konkýrstyń nátijesine sáikes anyqtalatynyn jáne bul máseleni ulttyq ǵylymi keńes sheshetinin aitty. Onyń sózinshe, jobanyń naqty egjei-tegjeii ótinim qaralǵannan keiin belgili bolady.
Zertteý protsesine birneshe institýt, sonyń ishinde fiziologiia jáne geografiia institýttary tartylýy múmkin. Ádister áli naqtylanbaǵanymen, saýalnamadan tys tásilder qoldanylyp, máseleniń keshendi túrde qaralatyny aityldy.
“Ázirge tek ótinim berildi, al zertteý ádistemesi men ony júzege asyrý joldary konkýrs ótkizilgennen keiin anyqtalady”, – dep túsindirdi ministr.
Aita keteiik, buǵan deiin Senat kýlýarynda Ǵylym jáne joǵary bilim ministri Saiasat Nurbek biryńǵai ýaqyt beldeýiniń qazaqstandyqtarǵa qalai áser etip jatqanyna qatysty ǵylym zertteý júrgiziletinin málimdegen edi.
Sonymen qatar naýryzdan beri qazaqstandyqtar arasynda biryńǵai ýaqyt beldeýine qatysty túrli pikir aitylyp júr. Keibir óńir turǵyndary bul tásil jumys isteýge, oqýǵa tiimsiz ekenin de aitty. Al kúni keshe Úkimet biryńǵai ýaqyt beldeýine qatysty málimdeme jasady.
Premer-ministr Oljas Bektenovtiń qatysýymen ótken Úkimet otyrysynda saýda jáne integratsiia ministri Arman Shaqqaliev Qazaqstannyń 5-shi ýaqyt beldeýine kóshýiniń artyqshylyqtaryn aitty. Ol UTC+5 ýaqyt beldeýi el halqynyń 76 paiyzdan astamy (15 million 240 myń adam) kiretin Astana, Almaty, Petropavl, Óskemen, Shymkent, Semei jáne Pavlodar qalalaryn qosqanda, 67,5-ten 82,5 gradýsqa deiingi boilyqty qamtitynyn aitty.
"El aýmaǵynyń basym bóligi 5-shi ýaqyt beldeýinde ornalasqan. Burynǵy UTC+6 ýaqyt beldeýi alǵash ret 1930-1931 jyldary "Beldeý ýaqyty + bir saǵat" formýlasy boiynsha dekrettik ýaqytty qoldaný arqyly engizildi. UTC+5 - elimiz úshin jańa ýaqyt beldeýi emes, kerisinshe tarihi negizdelgen ýaqytqa oralý", - dedi ministr Úkimet otyrysy kezinde.
Ministrdiń aitýynsha, 195 eldiń 117-si geografiialyq ýaqytty standart ýaqyt beldeýine jaqyn tańdaǵan.
Shaqqaliev Halyqaralyq tabiǵi ýaqyt aliansy (IANT) Úkimettiń ortalyq jáne shyǵys oblystar úshin geografiialyq boilyqqa sáikes keletin jáne halyq úshin ońtaily sheshim sanalatyn UTC+5 ýaqyt beldeýin belgileý týraly sheshimine oń qorytyndy bergenin aitty.
"Álemniń kóptegen eli tabiǵi tsiklge múmkindiginshe jaqyn ýaqyt beldeýin tańdady. Sondyqtan tabiǵi kún tsikline sáikes keletin UTC+5 ýaqyt beldeýine aýysý jańalyq emes, tabiǵi ýaqytqa oralýdy bildiredi. Ýaqyt beldeýlerin ózgertý týraly qabyldanǵan sheshim ǵylymi negizdelgen, ekonomikalyq turǵydan oryndy jáne eldiń tiimdi jumys isteý múddesine sáikes keledi. Petitsiiany qaraý nátijesinde standartty ýaqyt beldeýine barynsha beiimdelýge baǵyttalǵan naqty usynystar berildi", - dedi ministr.
Premer-ministr Oljas Bektenov neǵurlym túsinikti aqparattyq-túsindirý naýqanyn júrgizýdi tapsyrdy.
"Saýda ministri qoldanystaǵy ýaqyt beldeýine qatysty jan-jaqty dálelder keltire otyryp, naqty jaýap berdi. Úkimet bul sheshimdi qoldaidy. Biz biryńǵai ýaqyt beldeýine bekerden beker aýysqan joqpyz. El aýmaǵynyń kóp bóligi besinshi ýaqyt beldeýinde ornalasqan. Sondyqtan bul ǵylymi turǵydan durys sheshim", - dedi Bektenov.