Freedom Inside '26

Shýlyqtar tátti túbir egýdi jaqsy biledi

Shýlyqtar tátti túbir egýdi jaqsy biledi
Sońǵy jyldary naryqtaǵy suranystyń ósýine bailanysty aýdandardaǵy qant qyzylshasy alqaptaryn ulǵaitý qajettiligi de týyndap otyr. Osyǵan bailanysty, oblys ákimi Asqar Myrzahmetov óńirimizge qarasty birqatar aýdandarǵa belgilengen arnaiy meje qoiǵan bolatyn. Máselen, oblys ortalyǵynan shalǵai ornalasqan Shý aýdany biylǵy jyly 1500 gektar jerge baltamyr egýi qajet.

Aýdan ákimdigi aýylsharýashylyǵy bóliminiń bergen málimetine sensek, ústimizdegi jyly aýdanda 1560 gektarǵa qant qyzylshasy egiledi eken. Onyń eń kóbi Eski Shý aýyldyq okrýgindegi «Qyzylsha» jaýapkershiligi shekteýli seriktestigine tiesili. Aita ketý kerek, aýdan aýmaǵynan úlken qant zaýytyn soǵýdy kózdep otyrǵan seriktestik shikizat máselesin ońtaily sheshý úshin ózderi de tátti túbir egýmen ainalysýda. «Aýdanǵa qant qyzylshasyn egý úshin byltyr kúzde 300 gektar jerdi daiyndadyq. Búgingi tańda 40-qa jýyq injener, operator, agronomdar men aýylsharýashylyǵy maqsatyndaǵy 20 tehnika tynymsyz eńbek etýde. Bunyń bári qurylys jumystary biyl bastalatyn qant zaýytyn shikizatpen qamtýdyń qamy. Al, zaýyt paidalanýǵa berilgenge deiin shikizatty Merki aýdanyndaǵy qant zaýytyna ótkeretin bolamyz. Álbette, óz kásipornymyz iske qosylǵanda egiletin tátti túbir kólemin 2-3 esege kóbeitpekpiz» - deidi «Qyzylsha» JShS-niń óndiristik direktory Baǵdat Belgibaev.

Qant qyzylshasyn egý jumystaryn sáýir aiynyń basynda bastaǵan seriktestik búgingi kúni 306 gektar jerdi tolyǵymen igergen. Olar 300 gektarǵa nemistiń «akatsiia» jáne «viorika» syndy tuqymyn egip, qalǵan 6 gektar aýmaqqa ózderiniń zerthanasy úshin ózge de tuqymdardy egipti. Atalmysh seriktestiktiń qurylǵanyna kóp ýaqyt bolmasa da olardyń materialdyq-tehnikalyq áleýetteri úlken úlken ekendigin baiqadyq. Óitkeni, jergilikti jerdegi 40-qa jýyq turǵyndy turaqty jumyspen qamtý kez kelgen seriktestiktiń qolynan kele bermeitin is ekeni belgili. Onyń ústine, mundaǵy aýylsharýashylyǵy maqsatyndaǵy tehnikalary da eń sońǵy qondyrǵylarmen jabdyqtalǵan. Seriktestiktiń bas agronomy Frýnzebek Alataevtyń aitýynsha, tuqymdy egý jumystary aiaqtaldy. Endigi kezekte tátti túbir topyraqty jaryp shyqqan soń, tamshylatyp sýarý tehnologiialaryn ornalastyrmaq. Taǵy bir aita ketetin jait, atalmysh seriktestik jerge kartogramma jasatý arqyly tyńaitqyshtyń qansha mólsherde kerektigin anyqtap alǵan. Sáikesinshe, tyńaitqyshty soǵan sáikes qoldanady. Jalpy, qanty qyzylshasy – baby men kútimi kelisse mol ónim beretin ósimtal daqyl. Sondyqtan da, seriktestik mamandary tátti túbir egýdiń agrotehnikalyq sharalaryn barynsha júieli etip jasaýǵa tyrysýda.

Sonymen qatar, bas agronom F.Alataev biylǵy egin bitik shyqsa, kelesi jyly 300 gektar alqapty 2000 gektarǵa deiin ulǵaitýdy kózdep otyrǵandaryn aitady. Ol úshin bir gektarǵa egilgen 150 myń túp baltamyrdyń 140 myńy shyqsa bolǵany. Bul – sebilgen tuqymnyń 95 paiyzy ónim beredi degendi bildiredi. Onyń ústine, ótken jylǵa qaraǵanda qant qyzylshasynyń baǵasy da ósken. Mysaly, byltyr qyzylshanyń 1 kelisi 20 teńge bolǵan bolsa, biyl 22 teńge bolyp otyr. Onyń 10 teńgesin qant zaýyty, al qalǵan 12 teńgesin memleket sýbsidiialaidy eken. Ol úshin baltamyrdyń babyn taýyp, onyń kútimine úlken mán berý kerek. Bul rette, shýlyq sharýalar shiraqtyq tanytady degen senimdemiz.